Eren Borçlar Hukuku Şerhi (Cilt.4 & Cilt.5)
İçindekileri İncele
Cilt IV İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ vii
KISALTMALAR xliii GENEL BİBLİYOGRAFYA xlv ÖZEL HÜKÜMLER
GİRİŞ 1
I. KAYNAKLAR 2
1. Yazılı Kaynaklar 2
A) Türk Borçlar Kanunu 2
a) Genel hükümler 2
b) Özel hükümler 2
B) Türk Medenî Kanunu 3
C) Diğer Kanunlar 3
D) Uluslararası Antlaşma ve Sözleşmeler 4
E) Devletler Özel Hukukuna İlişkin Kanunlar İhtilâfı 4
F) Genel İşlem Şartları 4
G) Bilimsel Görüşler (doktrin) ve Yargı Kararları 5
2. Yazılı Olmayan Kaynaklar 5
II. TÜRK BORÇLAR KANUNUNUN ÖZEL HÜKÜMLERİ VE BUNLARIN UYGULANMASI 6
1. Özel Hükümlerin Konusu 6
2. Özel Hükümlerin Çeşitleri ve İşlevleri 6
A) Sözleşmenin Tanımlanmasına İlişkin Hükümler 6
B) Sözleşmenin Kurulmasına İlişkin Hükümler 7
C) Sözleşmenin İçeriğine İlişkin Hükümler 7
D) Sözleşmenin İfa Edilmemesine İlişkin Hükümler 8
E) Sözleşmenin Sona Ermesine İlişkin Hükümler 9
3. Özel Hükümlerin Uygulanması 10
4. Türk Borçlar Kanununun Özel Hükümlerinin Nitelikleri 10
5. Özel Hükümlerle Genel Hükümler Arasındaki İlişki 12
A) Yığılma (Birlikte Uygulanma) İlkesi 12
B) Dışlama (Münhasır Uygulama) İlkesi 13
C) Yarışma İlkesi 14
III. SÖZLEŞMELERİN GENEL TASNİFİ 15
1. Edimler Arasındaki İlişkilere Göre 16
2. Hukukî Sonuçlarına Göre 16
3. Sürelerine Göre 16 A) Ani Sözleşmeler 16 B) Dönemli Sözleşmeler 17 C) Sürekli Sözleşmeler 17
4. Karşılıklı (İvazlı) Olup Olmamalarına Göre 17
5. Kanunda Düzenlenmiş Olup Olmamalarına Göre 17 A) İsimli Sözleşmeler 17 B) İsimsiz Sözleşmeler 18
IV. SÖZLEŞME ÖZGÜRLÜĞÜ 18
1. İrade Özerkliği 18
2. Sözleşme Özgürlüğü 18
A) Sözleşme Yapma Özgürlüğü 19
B) Sözleşmenin Diğer Tarafını Seçme Özgürlüğü 19
C) Sözleşmenin Tipini, İçeriğini Düzenleme Özgürlüğü 20
D) Sözleşmeyi Değiştirme Ve Ortadan Kaldırma Özgürlüğü 20
E) Şekil Özgürlüğü 20
V. BORÇLAR KANUNUNDA DÜZENLENMİŞ OLAN SÖZLEŞMELERİN TASNİFİ 21
1. Genel Bilgi 21
A) Devir Borcu Doğuran Sözleşmeler 21
B) Kullandırma Borcu Doğuran Sözleşmeler 21
C) İşgörme Borcu Doğuran Sözleşmeler 21
Ç) Saklama Borcu Doğuran Sözleşmeler 22
D) Teminat Borcu Doğuran Sözleşmeler 22
E) Talih ve Tesadüfe Bağlı Sözleşmeler 22
F) Ortaklık Borcu Doğuran Sözleşmeler 23
2. İnceleme Dışı Bırakılan Sözleşmeler 23 TBK md. 207
I. GENEL OLARAK 27
II. TANIMI 28
III. SATIŞ SÖZLEŞMESİNİN NİTELİKLERİ 29
1. Satış Sözleşmesi Bir Borç Sözleşmesidir 29
2. Satış Sözleşmesi Tam İki Tarafa Borç Yükleyen Bir Sözleşmedir 29
3. Satış Sözleşmesi İvazlı Bir Sözleşmedir 30
4. Satış Sözleşmesi Rızai Bir Sözleşmedir 30
5. Satış Sözleşmesi Ani Edimli Bir Sözleşmedir 31
6. Satış Sözleşmesi Sebebe Bağlı (illî) Bir Sözleşmedir 31
IV. SATIŞ SÖZLEŞMESİNİN UNSURLARI 32
1. Satılan Mal (Satış Sözleşmesinin Konusu) 32
A) Mal Kavramı 32
B) Maddî Mal– Maddî Olmayan Mal Ayırımı (Şey ve Haklar) 33
C) Henüz Mevcut Olmayan Müstakbel Mallar 35
D) Belirli Olmayan Mallar 36
E) Başkasına Ait Mallar 37
2. Bedel (Satış Parası) 37
3. Tarafların Anlaşması 41 A) Genel Olarak 41 B) Sözleşmenin Şeklî 41
V. SATIŞ SÖZLEŞMESİNİN ÇEŞİTLERİ 42
1. Konusuna Göre Satış Sözleşmesi Türleri Taşınır Satış Sözleşmesi –Taşınmaz Satış Sözleşmesi 42
A) Taşınır Satış Sözleşmesi 42
B) Taşınmaz Satış Sözleşmesi 43
2. Ticarî Satış Sözleşmesi – Ticarî Olmayan Satış Sözleşmesi 43
3. Bedeli Ödeme Tarzına Göre Satış Sözleşmesi Türleri 45
4. Satılanın Teslim Tarzına Göre Satış Sözleşmesi Türleri 45
5. Sözleşmenin Kurulma Şartlarına Göre Satış Sözleşmesi Türleri 47
6. Parça Satışı – Çeşit Satışı 47
7. Mülkiyeti Saklı Tutma Kaydıyla Satış Sözleşmesi ve Uluslarası Satış Sözleşmeleri 49 TBK md. 208
I. TANIM 52
II. ŞARTLARI 58
1. Geçerli Olarak Kurulmuş Bir Satış Sözleşmesi Mevcut Olmalıdır 58
2. Hasar, Satış Sözleşmesinin Kurulması Anından Satılan Taşınırın Zilyetliğinin Devri, Taşınmazın Tescili Anına Kadar Satıcıya Aittir 59
3. Hasar, Taraflara Yükletilemeyen, Beklenmedik Bir Olay Sonunda Meydana Gelmelidir 60
III. İSTİSNALAR 62
1. Durumun Gereğinden Doğan İstisnalar 62
2. Sözleşmeden Doğan İstisnalar 63
3. Kanundan Doğan İstisnalar 64
A) İfa Yerinden Başka Yere Gönderilecek Satışlarda (Mesafeli Satışlarda) Yarar ve Hasar, Satılanın Bağımsız Bir Taşıyıcıya Teslim Edildiği Anda Alıcıya Geçer 64
B) Taşınır Satışlarında Hasar, Satılanın Zilyetliğini Devralmakta Temerrüde Düşen Alıcıya Geçer 65 TBK md. 209
I. NORMUN AMACI 68
II. TAŞINIR KAVRAMI 68 TBK md. 210 – 211
I. SATICININ ASLÎ BORÇLARI (TBK M. 210) 77
1. Malın Zilyetliğini Alıcıya Devir Borcu 77
2. Satılanın Mülkiyetini Devretme Borcu 80
II. SATICININ YAN BORÇLARI (TBK M. 211) 85
1. Satılanı Muhafaza Borcu 85
2. Aydınlatma ve Bilgi Verme Borcu 86
3. Gerekli Belgeleri Sağlama Borcu 86
4. Devir Giderlerini Ödeme Borcu 86
5. Satılanı İfa Yerinden Başka Yere Taşıma (Gönderme) Giderleri 87 TBK md. 212 – 213
I. GENEL OLARAK SATICININ TEMERRÜDÜ 94
II. TICARÎ OLMAYAN (ADI) SATIŞLAR ILE BELIRLI (KESIN) SÜRELI OLMAYAN TICARÎ SATIŞLARDA SATICININ TEMERRÜDÜ 94
III. BELIRLI SÜRELI TICARÎ SATIŞLARDA SATICININ TEMERRÜDÜ 96
1. Satış, Her Şeyden Önce Ticarî Bir Satış Olmalıdır (TBK m. 212) 96
2. Temerrüdün Hüküm ve Sonuçları 99
A) Genel Olarak 99
B) Satıcının, Alıcının Müspet Zararını Giderme Borcu ve Bunun Kapsamı (TBK m. 213) 101
a) Genel bilgi 101
b) Müspet zararın hesaplanmasında somut yöntem 103
c) Müspet zararın hesaplanmasında soyut yöntem 104 TBK md. 214
I. KAVRAM OLARAK SATICININ ZAPTTAN SORUMLULUĞU 109
II. UYGULAMA ALANI 111
III. ÇEŞITLERI 114
IV. SATICININ ZAPTTAN SORUMLULUĞUNUN MADDI ŞARTLARI 114
1. Satış Sözleşmesi Geçerli Olarak Kurulmuş Olmalıdır 114
2. Satılan Alıcıya Devredilmiş (Teslim Edilmiş) Olmalıdır 115
3. Alıcı, Satılan Üzerindeki Üçüncü Kişinin Üstün Hakkını, Dolayısıyla Malın Elinden Alınma Tehlikesini Sözleşmenin Kurulduğu Sırada Bilmemelidir 116
4. Üçüncü Kişi Satılan Şey Üzerinde Sahip Olduğu Zapt Hakkını Alıcıya Karşı Kullanmış Olmalıdır 117
5. Satıcının Kusurlu Olması Şart Değildir 119 TBK md. 215– 216
I. SATICININ ZAPTTAN SORUMLULUĞUNUN ŞEKLÎ ŞARTLARI 123
1. Zaptın İhbarı 123
2. Zaptın İspatı 125 A) Zaptın Bir Mahkeme Kararıyla İspatı 125 B) Zaptın, Bir Mahkeme Kararı Olmaksızın İspatı 126
II. ALICI, ZAPTTAN DOĞAN HAKLARINI ZAMANAŞIMI SÜRESI IÇINDE KULLANMALIDIR 127 TBK md. 217
I. GENEL OLARAK ALICINN TAM ZAPTTAN DOĞAN HAKLARI 131
II. ALICININ TAM ZAPTTAN DOĞAN HAKLARI 133
1. Alıcı Her Şeyden Önce Satıcıdan, Ödemiş Olduğu Satış Bedelinin Faiziyle Birlikte Geri Verilmesini İster 133
2. Alıcı, Satıcıdan Satılanı Elinden Alan Üçüncü Kişiden İsteyemeyeceği Giderleri de İster 135
3. Alıcı, Davayı Satıcıya Bildirmekle Kaçınılabilecek Olanlar Dışında Kalan Bütün Yargılama Giderleri ile Yargılama Dışındaki Giderleri de Satıcıdan İsteyebilir 135
4. Alıcı, Satıcıdan Satılan Şeyin Tamamen Elinden Alınması Yüzünden Doğrudan Doğruya Uğradığı Diğer Zararların da Giderilmesini İsteyebilir 136
5. Alıcı, Satıcıdan Kusursuz Olduğunu İspat Etmedikçe, Satılanın Elinden Alınması Yüzünden Uğramış Olduğu Diğer Zararların giderilmesini de isteyebilir 137 TBK md. 218
I. KISMÎ ZAPT HÂLINDE ALICININ HAKLARI 147
II. ZAPTTAN SORUMLULUĞUN SÖZLEŞME ILE SINIRLANDIRILMASI VEYA KALDIRILMASI 150
1. Kural 150
2. İstisnalar 151
A) Satıcı, Alıcıdan TBK. m. 214/III’e göre Üçüncü Kişinin Hakkını Gizlemişse, Taraflar Arasında Yapılmış Olan Sorumsuzluk Anlaşması Kesin Olarak Hükümsüzdür 151
B) Sorumluluğun Sınırlandırılması veya Kaldırılması, Hukuka, Ahlaka, Kişilik Haklarına veya Dürüstlük Kuralına Aykırı Olduğu Takdirde De Anlaşma Geçersizdir 151
C) Satıcının Ağır Kusurundan Sorumlu Olmayacağına İlişkin Önceden Yapılan Sorumsuzluk Anlaşması da Kesin Olarak Hükümsüzdür 151
III. ALICININ ZAPTTAN DOĞAN HAKLARININ DIĞER HAKLARLA YARIŞMASI 152
1. Alıcının Zapttan Doğan Hakları, TBK. m. 112’ye Göre Satıcının Borçlarını Hiç veya Gereği Gibi İfa Etmemesinden Doğan Hakları İle Yarışabilir 152
2. Alıcının Zapttan Doğan Hakkı, TBK. m. 32’ye Göre Temel Yanılması ve TBK. m. 36’ya Göre Aldatma Hükümleriyle de Yarışabilir 153
3. Alıcının Zapttan Doğan Hakkının, Sebepsiz Zenginleşme veya Haksız Fiil Sorumluluğundan Doğan Hakkı ile Yarışması 153 TBK md. 219–220
I. GENEL OLARAK SATICININ AYIPTAN SORUMLULUĞU 157
II. AYIPTAN SORUMLULUĞUN MADDÎ ŞARTLARI 161
1. Satılan Şey Ayıplı Olmalıdır 161
A) Ayıp Kavramı 161
B) Ayıp Türleri 164
a) Maddî ayıp 164
b) Ekonomik ayıp 165
c) Hukukî ayıp 166
d) Bildirilen niteliklerdeki ayıp 167
e) Bulunması gereken niteliklerdeki ayıp 170
f) Açık (görünürdeki) ayıp 172
g) Gizli ayıp 172
h) Gizlenmiş ayıp 172
2. Alıcı Bu Ayıbı Bilmemelidir 173
3. Alıcı Ayıplı Malı Kabul Etmemiş Olmalıdır 175
4. Ayıp, Hasarın Alıcıya Geçmesinden Önce Mevcut Olmalıdır 175 TBK md. 221 TBK md. 222 TBK md. 223–224–225
I. GENEL OLARAK AYIPTAN SORUMLULUĞUN ŞEKLI ŞARTLARI 188
II. SATILANI GÖZDEN GEÇIRME 190
1. Gözden Geçirmenin İçeriği ve Biçimi 190
2. Gözden Geçirme Süresi 192
3. Gözden Geçirme Yeri 195
4. Gözden Geçirme Giderleri 196
III. AYIBI BILDIRME 196
1. Genel Olarak 196
2. Ayıp Bildiriminin Hukukî Niteliği 196
3. Ayıp Bildiriminin İçeriği 197
4. Ayıp Bildiriminin Tâbi Olduğu Şekil 197
5. Ayıp Bildiriminin Süresi 197 TBK md. 226 TBK md. 227– 228 – 229 – 230
I. GENEL BILGI 214
II. SEÇIMLIK HAKKIN HUKUKÎ NITELIĞI 216
III. SEÇIMLIK HAKLARIN KULLANILMASININ SINIRLANDIRILMASI 221
1. Her Şeyden Önce, TBK. m. 227/III’e Göre Satıcı, Alıcıya Aynı Malın Ayıpsız Bir Benzerini Hemen Vererek ve Uğradığı Zararın Tamamını Gidererek Seçimlik Hakları Kullanmasını Önleyebilir 221
2. Ayrıca, Durum Alıcının Sözleşmeden Dönme Hakkını Kullanmasını Haklı Göstermiyorsa, Satıcının Talebi Üzerine Hâkim, Satılanın Onarılmasına veya Satış Bedelinin İndirilmesine Karar Verebilir 221
3. Aynı Şekilde, TBK. m. 228/II’ye Göre Satılan, Alıcıya Yükletilebilen Bir Sebep Yüzünden Yok Olmuş, Başkasına Devredilmiş veya Şekli Değiştirilmiş ise, Dönme Hakkı Kullanılamaz 223
4. Alıcı, Ayıplı Olduğunu Bilerek Malı Kullanmış veya Tüketmiş ise, Ayıptan Feragat Etmiş Sayılacağından, Bu Hâlde de Sözleşmeden Dönemez 225
5. Nihayet, Birden Çok Maldan veya Birden Çok Parçadan Oluşan Bir Mal, Birlikte Satılmış Olup Da Bunlardan Bazılarının Ayıplı Çıkması Hâlinde Dönme, Sözleşmenin Tümü İçin Değil, İlke Olarak Yalnız Ayıplı Mal veya Parçalar Hakkında Söz Konusu Olur 225
6. Satılanın Değerindeki Eksiklik Satış Bedeline Çok Yakınsa, Alıcı ya Sözleşmeden Döner ya da Ayıpsız Bir Benzeriyle Değiştirilmesini İster 227
IV. SEÇIMLIK HAKKIN ÇEŞITLERI 227
1. Sözleşmeden Dönme Hakkı (TBK m. 227/I–1) 227
A) Genel Bilgi 227
B) Dönmenin Hüküm ve Sonuçları 228
a) Alıcının borçları 228 aa) Alıcının satılanı geri verme borcu 228 bb) Alıcının elde ettiği yararları geri verme borcu 231
b) Satıcının borçları 233 aa) Satış bedelini faiziyle birlikte geri verme borcu 233 bb) Yargılama giderlerini ödeme borcu 233 cc) Alıcının ayıplı mala yaptığı giderleri ödeme borcu 234 dd) Satılanı ve satış bedelini geri verme borçlarının zaman ve sırası 235 ee) Zararın tazmini 235 Doğrudan zararın giderilmesi 236 Diğer (dolaylı) zararların giderilmesi 242
2. Ayıp Oranında Satış Bedelinden İndirim İsteme Hakkı (TBK m. 227/I–2) 243
A) Kavram ve Nitelik 243
B) Hüküm ve Sonuçları 245
a) Mutlak (soyut) yöntem 246
b) Tazminat yöntemi 246
c) Nispî hesaplama yöntemi 246
C) Tazminat Talebi 249
3. Satılanın Ücretsiz Olarak Onarılmasını İsteme Hakkı (TBK m. 227/I–3) 250
4. Satılanın, Ayıpsız Bir Benzeri ile Değiştirilmesini İsteme Hakkı (TBK m. 227/I–4) 253
V. AYIPTAN SORUMLULUĞUN DIĞER TALEPLERLE ILIŞKISI 254
1. Ayıptan Sorumluluğun Genel Hükümlere Göre Tazminata İlişkin Hükümler ile İlişkisi 255
2. Ayıptan Sorumluluğun Temel Yanılması ve Aldatma ile İlişkisi 256
3. Ayıptan Sorumluluğun Haksız Fiil Sorumluluğu ile İlişkisi 257 TBK md. 231 TBK md. 232
I. SATIŞ BEDELINI ÖDEME BORCU 272
1. Genel Olarak 272
2. Ödeme Yeri 275
II. ALICININ SATILANI DEVRALMA BORCU 276
1. Kavram, Nitelik ve Şartları 276
2. Hüküm ve Sonuçları 279 TBK md. 233 TBK md. 234
I. SATIŞ BEDELININ ÖDEME ZAMANI 286
1. Peşin Satışlarda Ödeme Zamanı 286
2. Vadeli (Kredili–Veresiye) Satışlarda Ödeme Zamanı 286
3. Satış Parası Önceden Ödenen (Ön Ödemeli) Satışlarda Ödeme Zamanı 287
II. SATIŞ BEDELI IÇIN FAIZ ÖDEME ŞARTI 288 TBK md. 235 – 236
I. ALICININ SATIŞ BEDELINI ÖDEMEDE TEMERRÜDÜ 292
1. Genel Olarak 292
2. Peşin Satışlarda Alıcının Temerrüdü 293
3. Vâdeli (Kredili–Veresiye) Satışlarda 295
II. ALICININ TEMERRÜDÜ HÂLINDE SATICININ UĞRADIĞI ZARAR VE TAZMINATIN HESAPLANMASI 296 TBK md. 237
I. GENEL OLARAK TAŞINMAZ SATIŞ SÖZLEŞMESİ 303
II. TANIMI 303
III. TAŞINMAZ SATIŞ SÖZLEŞMESININ UNSURLARI 303
1. Taşınmaz Mal 303
A) Arazi 304
a) Tanımı 304
b) Tapuya kayıtlı olmayan arazi 304
c) Tapuya kayıtlı arazi 306
B) Tapu Sicilinde Ayrı Bir Sayfaya Bağımsız ve Sürekli Olarak Kaydedilen Haklar 310
C) Kat Mülkiyeti Kanununa Tâbi Bağımsız Bölümler 311
2. Satış Bedeli 311
3. Anlaşma 311
IV. SÖZLEŞMENIN ŞEKLI 311
1. Genel Olarak 311
2. Şeklin Kapsamı 312
3. Şekle Uymamanın Sonuçları 315
A) Butlan Görüşü 315
B) Kendine Özgü Geçersizlik Görüşü 317
C) Tabii Borç Görüşü 318
D) Borçlu Olunmayan Bir Edimi Bilerek İsteyerek İfa Görüşü 318
E) Yokluk Görüşü 318
4. Taşınmaz Satışına İlişkin Vekâletnamenin Şekli 319
V. TAŞINMAZ SATIŞ VAADİ SÖZLEŞMESİ 321
1. Genel Olarak 321
2. Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesinin Türleri 322
3. Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesinden Doğan Hakkın Niteliği 323
4. Sözleşmenin Şekli 324
5. Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesinin Hüküm ve Sonuçları 325 A) Taraflar Arasında 325 B) Üçüncü Kişilere Karşı 328
VI. SÖZLEŞMEDEN DOĞAN ÖNALIM HAKKI (ÖNALIM SÖZLEŞMESI) 333
1. Tanım 333
2. Çeşitleri 335
3. Hukukî Niteliği 336
4. Önalım Sözleşmesinin Tâbi Olduğu Şekil 339
5. Sözleşmeden Doğan Önalım Hakkının Şartları 341
A) Sözleşmeden Doğan Önalım Hakkı, Önalım Sözleşmesinde Belirtilen Taşınmazın Satışı Hâlinde Söz Konusu Olur 341
B) Sözleşmeden Doğan Önalım Hakkı Taşınmazın Üçüncü Kişiye Satılması Hâlinde Söz Konusu Olur 342
C) Sözleşmeden Doğan Önalım Hakkı, Ancak Taşınmazın Satılması Hâlinde Söz Konusu Olur (Önalım Olgusu) 342
a) Önalım hakkının kullanılmasına imkân veren işlemler (Vorkaufsfall) 342
b) Önalım hakkının kullanılması mümkün olmayan işlemler 345
VII. ALIM SÖZLEŞMESİ 350
1. Tanım 350
2. Şekli 350
3. Hukukî Niteliği 351
VIII. GERİ ALIM SÖZLEŞMESİ 351
1. Tanım 351
2. Geri Alım Hakkının Hukukî Niteliği 352
3. Geri Alım Sözleşmesinin Tâbi Olduğu Şekil 353 TBK md. 238–239
I. ÖNALIM HAKKININ TAPU KÜTÜĞÜNE ŞERHI 357
1. Genel Bilgi 357
A) Önalım Hakkının Tapu Kütüğüne Şerh Edilmemesi 357
B) Önalım Hakkının Tapu Kütüğüne Şerh Edilmesi 357
2. Şerhin Etki Süresi 358
3. Önalım Hakkının Tapu Kütüğüne Şerhedilmesinin Hüküm ve Sonuçları 360
II. ALIM HAKKININ TAPU KÜTÜĞÜNE ŞERH EDILMESI 360
1. Genel Bilgi 360
2. Şerhin Etki Süresi 360
III. GERI ALIM HAKKININ TAPU KÜTÜĞÜNE ŞERH EDILMESI 361
1. Genel Bilgi 361
2. Şerhin Etki Süresi 362
IV. ÖNALIM HAKKI ÜÇÜNCÜ KIŞIYE DEVREDILEBILEN, MIRAS YOLUYLA GEÇEN BIR HAKTIR 362
V. ALIM HAKKININ DEVRI VE MIRAS YOLUYLA GEÇMESI 362
VI. GERI ALIM HAKKININ DEVRI VE MIRAS YOLUYLA GEÇMESI 363 TBK md. 240–241–242
I. ÖNALIM DAVASI 369
II. ÖNALIM DAVASININ DAVACISI 370
III. ÖNALIM DAVASININ DAVALISI 370
IV. ÖNALIM DAVASININ AÇILMASI GEREKEN SÜRELER 370
V. DAVACININ ÖNALIM (SATIŞ) BEDELI ILE GIDERLERI YATIRMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 375
VI. MAHKEMENIN ÖNALIM KARARININ DOĞURDUĞU SONUÇLAR 375
VII. ÖNALIM HAKKINDAN FERAGAT VE ÖNALIM HAKKININ SONA ERMESI 376
1. Önalım Hakkından Feragat 376
2. Önalım Hakkının Sona Ermesi 377 TBK md. 243 TBK md. 244
I. AYIPTAN SORUMLULUK 384
1. Genel Olarak 384
2. Zamanaşımı 388
II. ZAPTTAN SORUMLULUK 390 TBK md. 245–246 TBK md. 247–248
I. ÖRNEK ÜZERİNE SATIŞ 399
II. ISPAT YÜKÜ 401 TBK md. 249–250–251–252 TBK md. 253
I. KISMÎ ÖDEMELİ SATIŞ SÖZLEŞMELERİ 412
II. TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMESİ 412
1. Genel Olarak 412
2. Tanım 413
3. Unsurları 414
A) Satılan Mal Taşınır Bir Mal veya Hak Olmalıdır 414
B) Satılan Mal Satış Bedeli Ödenmeden Önce Teslim Edilmeli ve Birden Çok Taksit Söz Konusu Olmalıdır 414
C) Anlaşma Unsuru 416
III. TAKSITLE SATIŞIN BAĞLI OLDUĞU ŞEKIL 416 TBK md. 254 TBK md. 255 TBK md. 256 TBK md. 257 TBK md. 258 TBK md. 259–260–261
I. ALICININ PEŞINATI ÖDEMEDE TEMERRÜDE DÜŞMESI 432
II. ALICININ PEŞINATI ÖDEMEDE TEMERRÜDE DÜŞMESI HÂLINDE KULLANILACAK SEÇIMLIK HAKLAR 433
1. Satıcının Peşinatın Ödenmesini İsteme Hakkı 433
2. Satıcının Sözleşmeden Dönme Hakkı 433
A) Alıcının Taksitleri Ödemede Temerrüde Düşmesi Hâlinde Kullanılacak Seçimlik Haklar 434
a) Genel olarak 434
b) Satıcının alıcıdan, muaccel olmuş taksitlerin tamamının bir defada ödenmesini isteme hakkı 434
c) Satıcının alıcıdan, geri kalan satış bedelinin tümünün ödenmesini isteme hakkı (Muacceliyet şartı) 435
d) Satıcının sözleşmeden dönme hakkı 436
B) Sözleşmeden Dönmenin Hüküm ve Sonuçları 437
a) Satıcının hakları 438
b) Alıcının hakları 440 TBK md. 262 TBK md. 263 TBK md. 264
I. ÖN ÖDEMELİ TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMESİNİN TANIMI 448
II. ÖN ÖDEMELİ TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMESİNİN ŞEKLİ 448 TBK md. 265–266–267–268
I. ÖDEMELERIN GÜVENCEYE BAĞLANMASI 453
II. ALICININ MALIN DEVRINI ISTEME HAKKI 453
III. SATIŞ BEDELININ ÖDENMESI 453
IV. SATIŞ BEDELININ BELIRLENMESI 454 TBK md. 269 TBK md. 270 TBK md. 271
I. ÖN ÖDEMELERDE ALICININ TEMERRÜDÜ 460
II. SATICININ TEMERRÜDE DÜŞÜLEN ÖN ÖDEMELERI ISTEMESI 460
III. SATICININ TEMERRÜDE DÜŞÜLEN ÖN ÖDEMELER NEDENIYLE SÖZLEŞMEDEN DÖNMESI 460 TBK md. 272–273
I. UYGULAMA ALANININ SINIRLANMASI 462
II. ORTAK HÜKÜMLER 462 TBK md. 274–275
I. AÇIK ARTIRMA YOLUYLA SATIŞ KAVRAMI 464
II. ÇEŞİTLERİ 466
1. Cebrî Artırma 466
2. İsteğe Bağlı Artırma 467
A) İsteğe Bağlı Özel Artırma 467
B) İsteğe Bağlı Açık Artırma 468 TBK md. 276–277 TBK md. 278–279–280
I. SATICININ BORÇLARI 478
II. ARTIRMA ILE ALANIN (ALICININ) BORÇLARI 479 TBK md. 281 TÜRK BORÇLAR KANUNUNDA DÜZENLENMEYEN BAZI SATIŞ TÜRLERİ
I. MESAFELİ SÖZLEŞMELER 485
II. İŞYERİ DIŞINDA YAPILAN SATIŞ SÖZLEŞMELERİ 486
III. MÜLKİYETİ SAKLI TUTMA SÖZLEŞMESİ 489
1. Kavram ve Tanım 489
2. Hukuki Niteliği 491
3. Sözleşmenin Şekli ve Özel Sicile Kayıt 492 A) Sözleşmenin Şekli 492 B) Sözleşmenin Özel Sicile Kaydı 492
4. Hüküm ve Sonuçları 494
5. Mülkiyeti Saklı Tutma Sözleşmesinin Sona Ermesi 497 TBK md. 282
I. TANIM VE GENEL BİLGİ 499
II. SÖZLEŞMENIN ŞEKLI VE GEÇERSIZLIK SEBEPLERI 503 TBK md. 283
I. TARAFLARIN BORÇLARI 506
II. YARAR VE HASARIN GEÇMESI 506 TBK md. 284 TBK md. 285–286–287
I. TANIMI 514
II. NITELIKLERİ 514
1. Bağışlama Tek Tarafa Borç Yükleyen Bir Sözleşmedir 514
2. Bağışlama Sağlararası Bir Sözleşmedir 515
3. Bağışlama Karşılıksız (İvazsız) Bir Sözleşmedir 516
4. Bağışlama, Ani Edimli Bir Sözleşmedir 517
5. Bağışlama Rızaî Bir Sözleşmedir 518
III. BAĞIŞLAMANIN UNSURLARI 518
1. Bağışlanılan Bir Mal Olmalıdır 518
2. Anlaşma (Bağışlama Sözleşmesinin Meydana Gelmesi) 519
A) Tarafların İrade Beyanları Karşılıklı ve Birbirine Uygun Olmalıdır 519
B) Bağışlama Sebebi 520
C) Bağışlama Ehliyeti 520 TBK md. 288
I. BAĞIŞLAMA SÖZÜ VERME 524
II. BAĞIŞLAMA SÖZÜ VERMEDE ŞEKİL 525 TBK md. 289 TBK md. 290
I. ŞARTLI (KOŞULLU) BAĞIŞLAMA 534
II. YERINE GETIRILMESI BAĞIŞLAYANIN ÖLÜMÜNE BAĞLI BAĞIŞLAMA 535 TBK md. 291 TBK md. 292 TBK md. 293 TBK md. 294
I. GENEL OLARAK 550
II. BAĞIŞLAYANIN, BAĞIŞLANILAN ŞEYIN MÜLKIYET VE ZILYETLIĞINI DEVIR BORCU 550
III. ZAPTTAN VE AYIPTAN SORUMLULUK 552 TBK md. 295–296
I. GENEL BİLGİ 558
II. BAĞIŞLAYANIN, ELDEN BAĞIŞLAMAYI VEYA YERİNE GETİRİLMİŞ BAĞIŞLAMA SÖZÜNÜ GERİ ALMASI 559
1. Geri Alma Nedenleri 559
A) Bağışlananın, Bağışlayana veya Yakınlarından Birine Karşı Ağır Bir Suç İşlemesi 560
B) Bağışlananın, Bağışlayana veya Onun Ailesinden Bir Kimseye Karşı Kanundan Doğan Yükümlülüklerine Önemli Ölçüde Aykırı Davranması 561
C) Bağışlananın, Yüklemeli Bağışlamada Haklı Bir Neden Olmaksızın Yüklemeyi Yerine Getirmemesi 565
2. Geri Almanın Hüküm ve Sonuçları 567
III. HENÜZ YERİNE GETİRİLMEMİŞ BAĞIŞLAMA SÖZÜNÜN GERİ ALINMASI 569
1. Geri alma sebepleri 569
2. Hüküm ve sonuçları 571
IV. BAĞIŞLAMA SÖZÜ VERMENİN ORTADAN KALKMASI 571 TBK md. 297–298
I. GERİ ALMA HAKKININ SÜRESİ VE MİRASÇILARA GEÇMESİ 575
1. Geri Alma Hakkının Süresi 575
2. Geri Alma Hakkının Mirasçılara Geçmesi 576
II. KİRA, GELİR VE FAİZ GİBİ DÖNEMSEL EDİM BAĞIŞLAMALARINDA BAĞIŞLAYANIN ÖLMESİ 578 TBK md. 299–300
I. KIRA SÖZLEŞMESININ TANIMI 581
II. KIRA SÖZLEŞMESININ NITELIKLERI 585
1. Kira Sözleşmesi, Bir Borç Sözleşmesidir 585
2. Kira Sözleşmesi Tam İki Tarafa Borç Yükleyen Bir Sözleşmedir 585
3. Kira Sözleşmesi Sürekli Borç Doğuran Bir Sözleşmedir 585
4. Kira Sözleşmesi Rızaî Bir Sözleşmedir 586
5. Kira Sözleşmesi İvazlı Bir Sözleşmedir 587
III. BAZI SÖZLEŞMELERDEN FARKI 588
1. Satış Sözleşmesinden Farkı 588
2. İntifa ve Oturma Hakkından Farkı 588
3. Saklama Sözleşmesinden Farkı 589
4. Kullanım Ödüncü Sözleşmesinden Farkı 589
IV. KIRA SÖZLEŞMESININ UNSURLARI 589
1. Bir Şeyin (Maddî Malın) Kullanılmasının Devri 589
A) Bir Şey 589
B) Bir Şeyin Kullanılmasının Belirli veya Belirsiz Bir Süre İçin Devri 594
C) Şeyin Bir Bedel Karşılığında Devri 596
2. Tarafların Anlaşması 600
A) Genel Olarak 600
B) Tarafların Ehliyeti 601
C) Kira Sözleşmesinin Tâbi Olduğu Şekil 604 TBK md. 301–302–303
I. KIRAYA VERENIN KIRALANANI KIRACIYA TESLIM BORCU 609
1. Kiraya Verenin Kiralananı, Kiracıya Kararlaştırılan Tarihte Teslim Borcu 612
2. Kiraya Verenin, Kiralananı Sözleşmede Amaçlanan Kullanıma Elverişli Bir Durumda Teslim Borcu 614
3. Kiraya Verenin Kiralananı Sözleşme Süresince Sözleşmede Amaçlanan Kullanıma Elverişli Durumda Bulundurma Borcu 615
II. KIRAYA VERENIN KIRACININ GÜVENLIĞINI SAĞLAMA BORCU 615
III. KIRAYA VERENIN VERGI VE BENZERI YÜKÜMLÜLÜKLERE KATLANMA BORCU 616
IV. KIRAYA VERENIN YAN GIDERLERE KATLANMA BORCU 618 TBK md. 304
I. GENEL OLARAK 623
II. AYIPTAN SORUMLULUĞUN ŞARTLARI 623
1. Maddî Şartlar 623
A) Bir Ayıp Mevcut Olmalıdır 623
B) Kiracı Ayıba Kendi Kusuruyla Sebep Olmamalıdır 628
C) Kiracı, Ayıptan Doğan Haklarından Feragat Etmemiş Olmalıdır 628
D) Sorumsuzluk Anlaşması Yapılmamış Olmalıdır 629
2. Şekli Şartları 629 TBK md. 305–306
I. GENEL OLARAK KIRACININ AYIPTAN DOĞAN HAKLARI 636
II. AYIBIN GIDERILMESINI ISTEME HAKKI 638
III. KIRACININ, KIRALANANIN AYIPSIZ BIR BENZERIYLE DEĞIŞTIRILMESINI ISTEME HAKKI 641
IV. KIRACININ SÖZLEŞMEYI FESIH HAKKI 642 TBK md. 307–308
I. KIRA BEDELINDEN INDIRIM YAPILMASINI ISTEME HAKKI 646
II. KIRACININ ZARARIN GIDERILMESINI ISTEME HAKKI 648
III. AYIPTAN SORUMLULUĞUN KALDIRILMASI VEYA SINIRLANDIRILMASI 650 TBK md. 309
I. KIRAYA VERENIN ZAPTTAN SORUMLULUĞU KAVRAMI 654
II. ZAPTTAN SORUMLULUĞUN ŞARTLARI 655
1. Maddî Şartlar 655
A) Üçüncü Kişi, Kiralanan Üzerinde Kiracının Hakkıyla Bağdaşmayan (Üstün) Bir Hak İleri Sürmelidir 655
B) Bu Hak Kira Sözleşmesinin Yapılmasından Önce Mevcut Olmalıdır 656
2. Şekli Şartlar 656
III. HÜKÜM VE SONUÇLARI 656
1. Kiraya Veren, Davayı Üstlenmek Zorundadır 656
2. Kiraya Veren, Kiracının Uğradığı Zararları Gidermek Zorundadır 657
A) Kiralananın Tamamen Zaptı Hâlinde 658
B) Kiralananın Kısmen Zaptı Hâlinde 658 TBK md. 310–311
I. KIRALANANIN MÜLKIYETININ KIRA SÖZLEŞMESININ KURULMASINDAN SONRA DEVRI 662
II. ÜÇÜNCÜ KIŞININ SINIRLI AYNI HAK SAHIBI OLMASI 664 TBK md. 312
I. GENEL OLARAK 668
II. KIRA SÖZLEŞMESININ TAPU SICILINE ŞERHININ ŞARTLARI 668
1. Tapuya Kayıtlı Bir Taşınmaz Söz Konusu Olmalıdır 668
2. Yazılı Bir Şerh Talebi (Yazılı Şerh Sözleşmesi) Yapılmış Olmalıdır 668
3. Tapu Siciline İşlenen Şerh Geçerli Olduğu Süre ile Kullanma Şartlarını Göstermelidir 669
III. HÜKÜM VE SONUÇLARI 669
1. Kiraya Veren, Kiralanan Üzerinde Üçüncü Kişiye Mülkiyeti Devretmek veya Sınırlı Bir Aynî Hak ya da Kuvvetlendirilmiş Şahsî Hak Kurmak Suretiyle Tasarrufta Bulunmuş Olmalıdır 671
2. Üçüncü Kişinin Kiralanan Üzerinde Elde Ettiği Hak, Kiracının Kiralananı Kullanma Hakkı ile Bağdaşmamalıdır 672 TBK md. 313–314
I. KIRA BEDELINI ÖDEME BORCU 674
II. KIRA BEDELININ BELIRLENMESI 677
III. KIRA BEDELINI ÖDEME YERI 678
IV. KIRA BEDELINI ÖDEME ZAMANI 678 TBK md. 315 TBK md. 316 TBK md. 317 TBK md. 318–319
I. AYIPLARI KIRAYA VERENE BILDIRME BORCU 697
II. AYIPLARIN GIDERILMESINE VE KIRALANANIN GÖSTERILMESINE KATLANMA BORCU 699 TBK md. 320–321 TBK md. 322
I. ALT KIRA VE KULLANIM HAKKININ DEVRI 709
II. TANIM VE ŞARTLARI 709
III. HÜKÜM VE SONUÇLARI 713
1. Alt Kira Sözleşmesi Yönünden 713
2. Kullanmanın Devri Yönünden 714 TBK md. 323
I. KIRA SÖZLEŞMESININ DEVRI KAVRAMI 716
II. ŞARTLARI 718
III. HÜKÜM VE SONUÇLARI 719 TBK md. 324–325–326 TBK md. 327
I. KİRA SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ 728
II. BELIRLI SÜRELI KIRA SÖZLEŞMELERININ SONA ERMESI 729
1. Genel Bilgi 729
2. Kira Sözleşmesinin Yenilenmesi 731 TBK md. 328–329–330 TBK md. 331
I. KIRA SÖZLEŞMESININ OLAĞANÜSTÜ SEBEPLERLE SONA ERMESI 742
II. OLAĞANÜSTÜ FESHIN ŞARTLARI 743
III. OLAĞANÜSTÜ FESHIN SONUÇLARI 744
1. Olağanüstü Fesih, Her Şeyden Önce Kira Sözleşmesini Sona Erdirir 744
2. Karşı Tarafın Fesih Nedeniyle Uğradığı Zararın Tazmini 744 TBK md. 332 TBK md. 333 TBK md. 334–335
I. KİRACININ KİRALANANI GERİ VERME BORCU 755
II. KIRAYA VERENIN KIRALANANI GÖZDEN GEÇIRME VE KIRACIYA BILDIRME YÜKÜMLÜĞÜ 760 TBK md. 336–337
I. GENEL BILGI 765
...