Yapay Zekanın İş Sağlığı ve Güvenliği Hukukuna Etkileri (9786253778583)

TEŞEKKÜR 7
KISALTMALAR 13
GİRİŞ 15
Birinci Bölüm
YAPAY ZEK
I. GENEL OLARAK YAPAY ZEK 19
A. Yapay Zekânın Tanımı 19
B. Yapay Zekânın Tarihçesi 21
C. Yapay Zekâya İlişkin Sınıflandırmalar 26
1. Dar Yapay Zekâ 27
2. Genel Yapay Zekâ 27
3. Süper Yapay Zekâ 28
D. Makine Öğrenimi 28
1. Makine Öğrenimi 28
a. Gözetimli Öğrenme 30
aa. Sınıflandırma 31
bb. Regresyon 32
b. Gözetimsiz Öğrenme 32
aa. Kümeleme 33
bb. Boyut İndirgeme 33
c. Pekiştirmeli Öğrenme 33
2. Yapay Sinir Ağları 34
3. Derin Öğrenme 36
II. OTONOMİ KAVRAMI VE OTONOM YAPAY ZEK SİSTEMLERİ 39
A. Ajan ve Otonomi Kavramları 39
B. Otonom Sistemlerin Avantajları ve Dezavantajları 40
C. Otonom Yapay Zekâ Sistemlerinin Tarihçesi 41
D. Yapay Zekâ Sistemlerinin Yol Açtığı Ahlaki ve Hukuki Sorunlar 43
1. Etik Değerler Bakımından İnceleme 43
2. Hukuki İşlemler Açısından Yapay Zekâ Sistemlerinin Özellikle De Otonom
Sistemlerin Meydana Getirdiği Hukuki Tartışmalar 45
a. İrade Beyanı 46
b. İrade Beyanının Unsurları 46
c. Elektronik Ortamdaki İrade Beyanları 47
aa. Elektronik Sistemler Aracılığıyla İletilen İrade Beyanları 47
bb. Otomatik Sistemler Tarafından Oluşturulan İrade Beyanları 48
cc. Otonom Sistemlerin İrade Beyanları 49
d. Otonom Sistemlerin Beyanlarının Kullanıcıya İsnat Problemi 50
aa. Temsil Teorisi 50
bb. Ulak Teorisi 51
cc. Güven Teorisi 52
dd. Açığa İmza Teorisi 52
e. Otonom Sistemin Ortaya Koyduğu Beyanın Hukuki Sonucu 53
3. Yapay Zekânın Hukuki Sorumluluğu ve Hukuki Statüsü 54
İkinci Bölüm
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE YAPAY ZEK KULLANIMI
I. Genel Olarak Türk Hukuku’nda İş Sağlığı ve Güvenliği 55
II. İŞVERENİN GENEL YÜKÜMLÜLÜKLERİ 57
III. RİSK İLKELERİ 60
IV. BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK GELİŞMELERE UYUM SAĞLAMA
YÜKÜMLÜLÜĞÜ KAPSAMINDA YAPAY ZEK DESTEKLİ İŞ SAĞLIĞI VE
GÜVENLİĞİ ÖNLEMLERİ ALINMASI 61
V. İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE GENEL OLARAK
YAPAY ZEK KULLANIMI 63
A. Nesnelerin İnterneti (Iot) 64
B. Artırılmış Gerçeklik (Augmented Reality) 65
C. Bulut Bilişim 65
D. Tehlikeli İşlerde Robot Kullanımı 66
E. Büyük Veri Analizi 66
VI. YAPAY ZEK DESTEKLİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ÖNLEMLERİ 66
A. Dışiskeletler 66
1. Dışiskeletlerin Dezavantajları 70
2. İşverenin İş Kazası ve Meslek Hastalıklarını Önlemesi Yükümlülüğü
Bakımından Dışiskeletler 73
B. İşyerinde Bilgisayarlı Görü Aracılığıyla İş Sağlığı ve Güvenliğinin Sağlanması 73
1. Bilgisayar Görüsü 73
2. İş Sağlığı ve Güvenliğinde Bilgisayar Görüsü 74
3. Bilgisayar Görüsünün Faydaları 75
4. Kullanılan Görüntü İşleme Metodları 76
a. Nesne Tanıma 77
b. Nesne Sınıflandırma 78
c. Nesne İzleme 78
d. Eylem Tanıma 79
5. Bilgisayar Görüsünde Kullanılan İzleme Yaklaşımları 80
a. Sahne Tabanlı İzleme 80
b. Konum Tabanlı İzleme 81
c. Eylem Tabanlı İzleme 81
6. Risk Değerlendirmesi ve İşverenin Bu Kapsamdaki Yükümlülüklerini
Yerine Getirmesi Bakımından Bilgisayar Görüsü 81
7. Ramak Kala Olayların Bilgisayar Görüsü ile Tespiti 84
a. Ramak Kala Kavramı ve Hukuki Niteliği 84
b. Bilgisayar Görüsünün Ramak Kala Olay Tespitindeki Rolü 85
8. Risk Değerlendirmesinin Bilgisayar Görüsü Sistemleri ile Yapılmasında
Meydana Gelen Sorunlar 87
9. Bilgisayar Görüsü Kullanımının Dezavantajları 90
10. Mevcut Uygulamalar 93
11. Hukuki Değerlendirmemiz 94
C. Meslek Hastalıklarının Yapay Zekâ ile Teşhis Edilmesi 95
1. Göğüs Röntgenlerinde (Grt) Yapay Sinir Ağları Kullanarak Arka Plan
Gürültüsünün Azaltılması 99
2. Doku Dışı Analizi 99
3. Derin Öğrenme Yöntemleri ile Pnömokonyozun Klinik Öncesi Evre
Sınıflandırması 100
4. Bilgisayarlı Tomografi (Bt) Görüntü Sınıflandırması 101
5. Yapay Zekâ ile Meslek Hastalığı Tanısının Faydaları 101
6. Yapay Zekâ Sistemleri ile Sağlık Profesyonellerinin Karşılaştırılması 102
7. Hukuki Değerlendirme ve Kanaatimiz 103
D. Giyilebilir Teknolojiler 104
E. Yapay Zekâ Aracılığıyla İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimleri Verilmesi 108
VII. KİŞİSEL VERİLERİ KORUMA HUKUKU AÇISINDAN İŞYERİNDE YAPAY
ZEK İLE VERİ TOPLAMA 109
A. Bilgilendirme Yükümlülüğü 113
B. Kvkk Madde 4 Bağlamında Veri İşleme İlke ve Kuralları 116
C. Rıza 119
D. Kamerayla İzleme ve Konum Takibi Yapılmasına Özgü Bir İnceleme 122
E. İşçinin Hakları 123
1. Erişim Hakkı 123
2. İtiraz Hakkı 123
F. Yaptırımlar 125
VIII.İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI AMACIYLA KULLANILAN
YAPAY ZEK SİSTEMLERİNİN ZARARA SEBEP OLMASI HALİNDE
SORUMLULUK 128
A. Otonom Sistemin Bizzat Sorumluluğu 132
B. Kullanıcının Sorumluluğu 132
1. Kullanıcının Sözleşmeden Doğan Sorumluluğu 133
2. Sözleşme Dışı Sorumluluk 134
a. Kusur Sorumluluğu 134
b. Kusursuz Sorumluluk Hâlleri 135
aa. İstihdam Edenin Sorumluluğu 135
bb. Hayvan Bulunduranın Sorumluluğu 136
cc. Ev Başkanının Sorumluluğu 137
dd. Yapı Malikinin Sorumluluğu 137
ee. Genel Tehlike Sorumluluğu 138
C. Ürün Sorumluluğu 139
1. Genel Olarak Ürün Sorumluluğu 139
a. Ürün Kavramı 139
b. Ayıp Kavramı 141
c. Sorumluluğun Süjesi 142
d. Sorumluluktan Kaçış 143
2. Yapay Zekâ Sistemlerinde Ürün Sorumluluğu 144
a. Yapay Zekâ Sistemlerinin Ürün Niteliği 145
b. ÜGTDK’ya Göre Yapay Zekâ Üreticisinin Sorumluluğunun
Şartları 147
c. Üreticinin Yapması Gerekenler 148
d. Sorumluluktan Kurtuluş Hâlleri 149
e. Sorumluluk Süjesi 152
D. AB Yapay Zekâ Tüzüğü Çerçevesinde Kullanıcının Sorumluluğu 153
E. AB Yapay Zekâ Sorumluluk Tüzüğü 155
F. Kanaatimiz 156
G. Yapay Zekâ Sistemlerinin İş Kazası veya Meslek Hastalığına
Sebebiyet Vermesi Hâlinde Sorumluluk Hususu 159
IX. SİBER RİSKLER 163
X. İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE DİJİTALLEŞMEYE GEÇİŞ SÜRECİ İÇİN
TAVSİYELER 165
SONUÇ 169
KAYNAKÇA 173