Uluslararası İnsancıl Hukukta Hedef Belirleme ve Sorumluluk (9786050526158)

Önsöz
Tablolar Listesi
Kısaltmalar Listesi
Giriş
Birinci Bölüm
1. Uluslararası İnsancıl Hukuka Genel Bir Bakış
1.1. Uluslararası Hukukun Bir Dalı Olarak İnsancıl Hukuk
1.1.1. İnsancıl Hukukun Uluslararası Hukuktaki Yeri
1.1.2. İnsancıl Hukukun Amacı
1.1.3. İnsancıl Hukukta Terim Karmaşası
1.1.4. Silahlı Çatışma Türleri
1.1.5. İnsancıl Hukukun Tarihsel Gelişimi ve Kodifikasyonu
1.1.6. İnsancıl Hukukun Belirli Hukuk Dallarıyla İlişkisi
1.1.7. İnsancıl Hukukun Kaynakları
1.1.7.1. Uluslararası İnsancıl Hukuka Dair Andlaşmalar
1.1.7.2. Uluslararası İnsancıl Teamül Hukuku
1.2. Uluslararası İnsancıl Hukukun Temel İlkeleri
1.2.1. İnsancıllık İlkesi
1.2.2. Askeri Gereklilik İlkesi
1.2.3. Ayrım Gözetme İlkesi
1.2.4. Orantılılık İlkesi
1.3. Uluslararası İnsancıl Hukukun Uygulama Alanı
1.3.1. Kişi Bakımından Uygulama Alanı
1.3.2. Yer Bakımından Uygulama Alanı
1.3.3. Zaman Bakımından Uygulama Alanı
İkinci Bölüm
2. Uluslararası İnsancıl Hukukta Hedef Belirleme
2.1. Hedef Belirleme Kurumunun Amacı: Sivillerin Korunması
2.2. Hedef Kavramı ve Hedef Belirlemenin Zorluğu
2.2.1. Hedef Kavramı
2.2.2. Askeri Hedef/Sivil Hedef Ayrımı
2.2.2.1. Muharipler
2.2.2.2. Siviller ve Sivil Halk
2.2.2.3. Sivil Mal
2.2.2.4. Sivillerin Silahlı Çatışmalara Katılmaları
2.2.3. Hedef Belirlemenin Zorluğu
2.3. Hedef Belirlemede Uyulması Gereken Kurallar (EP–I m. 57)
2.3.1. EP–I m. 57’nin Hukuki Niteliği
2.3.2. Genel Kural: Daimî Özen Yükümlülüğü (EP–I m. 57/1)
2.3.3. Hedef Belirlemede Saldırı Öncesi Uyulması Gereken Kurallar
2.3.3.1. Hedefin Askeri Hedef Olduğunu Doğrulama Yükümlülüğü (EP–I m. 57/2/a/i)
2.3.3.1.1. Saldırı Planı Yapan veya Saldırıya Karar Veren Kişiler
2.3.3.1.2. Askeri Hedefi Doğrulama Yükümlülüğü
2.3.3.2. Önleyici ya da Sınırlayıcı Araç ve Yöntemleri Seçme Yükümlülüğü (EP–I m. 57/2/a/ii)
2.3.3.2.1. Mümkün Olan Tüm Önlemlerin Alınması
2.3.3.2.2. Yan Hasar
2.3.3.2.3. Hedefe Uygun Araç ve Yöntem Seçimi
2.3.3.2.4. Araç ve Yöntem Seçiminde Teknoloji Etkisi
2.3.3.2.5. Hareketli ya da Geçici Hedeflere Saldırı
2.3.3.2.6. Hava Operasyonlarında Araç ve Yöntem Seçimi ve Örnek Olaylar
2.3.3.3. Orantılık İlkesine Aykırı Saldırı Kararlarından Kaçınma Yükümlülüğü (EP–I m. 57/2/a/iii)
2.3.3.3.1. Orantısız Yan Hasar
2.3.3.3.2. Orantılılık Testi
2.3.3.3.3. Askeri Avantajın Tespiti ve Değerlendirilmesi
2.3.4. Hedefe Saldırının İcrası Sırasında Uyulması Gereken Kurallar
2.3.4.1. Saldırının Durdurulması veya Askıya Alınması (EP–I m. 57/2/b)
2.3.4.1.1. Potansiyel Hedefin İncelenmesi Yükümlülüğü
2.3.4.1.2. İptal Etme veya Askıya Alma Yetkisi
2.3.4.2. Uyarı Yükümlülüğü (EP–I m. 57/2/c)
2.3.4.2.1. Etkili Uyarıda Bulunma
2.3.4.2.2. Uyarı Yükümlülüğünün Mümkün Olmaması
2.3.4.2.3. Uyarı Yükümlülüğü Hakkında Örnek Uygulamalar
2.3.4.2.4. Hileli Uyarıda Bulunma
2.3.4.2.5. Uyarıdan Sonra Geride Kalanların Durumu
2.3.4.3. Olası Birkaç Hedef Arasında Seçim Yapma (EP–I m. 57/3)
2.3.4.3.1. Askeri Avantaj ve Kuralın Uygulanabilirliği
2.3.4.3.2. Yan Hasar Hesaplaması ve Kuralın Uygulanabilirliği
2.3.4.3.3. Sivil Yaşam ve Sivil Mal Önceliği
2.3.4.4. Deniz ve Hava Askeri Operasyonları Sırasında Sivillerin Korunması (EP–I m. 57/4)
2.3.4.4.1. Kapsayıcı Bir Hüküm Olarak EP–I m. 57/4
2.3.4.4.2. EP–I m. 49/3 Karşısında EP–I m. 57/4
2.3.4.5. Teyit Edici Bir İnsancıl Hukuk Normu: EP–I m. 57/5
2.4. Saldırıların Etkilerine Karşı Alınması Gerekli Önlemler (EP–I m. 58)
2.4.1. Pasif Önlem Alma Yükümlülüğü
2.4.2. Savunma Tarafının Önlem Alma Yükümlülüğünün Hukuki Sonuçları
2.4.3. Sivil Unsurları Askeri Hedeflerden Uzaklaştırma (EP–I m. 58/a)
2.4.3.1. Ayrım Gözetme İlkesi, Canlı Kalkan Yasağı ve Uzaklaştırma Yükümlülüğü
2.4.3.2. Sivil Mallar ve Uzaklaştırma Yükümlülüğü
2.4.4. Nüfus Yoğunluğu Olan Alanlarda Askeri Hedef Yerleştirmekten Kaçınmak (EP–I m. 58/b)
2.4.4.1. Ayrım Gözetme İlkesi, Canlı Kalkan Yasağı ve Askeri Hedef Yerleştirme
2.4.4.2. Silahlı Kuvvetlerin ve İlgili Yerleşkelerin İnsancıl Hukuk Dostu Olarak Konuşlandırılması
2.4.5. Alınacak İlave Koruyucu Önlemler (EP–I m. 58/c)
2.4.5.1. İlave Koruyucu Diğer Önlemlerin Sınırlandırılması Meselesi
2.4.5.2. Somut Önlemler
2.5. Hedef Belirleme ve Angajman Kuralları İlişkisi
2.5.1. Angajman Kurallarının Hukuki Niteliği
2.5.2. Tanım
2.5.3. Angajman Kurallarının İçeriği ve İşlevi
2.5.4. Yetki Aşımı ve Angajman Kurallarının Sınırlandırılması
2.5.5. Angajman Kurallarının İnsancıl Hukukta Hedef Belirleme ile İlişkisi
2.6. Güncel Bir Tartışma: Otonom Silah Sistemleri ve Hedef Belirleme
2.6.1. Otonom Silahlar ve İnsancıl Hukukta Hedef Belirleme
2.6.2. Geçiş Süreci Önerisi: Yarı Otonom Silahlar ve İnsan Kontrolü
Üçüncü Bölüm
3. Uluslararası İnsancıl Hukukta Hedef Belirleme Kaynaklı Uluslararası Hukuk Sorumluluğu
3.1. Genel Olarak Uluslararası Hukuk Bağlamında Sorumluluk
3.1.1. Devletlerin Uluslararası Hukuka Aykırı Eylemlerden Kaynaklanan Sorumluluğu
3.1.2. Devletlerin Uluslararası Hukuka Aykırı Eylemlerden Kaynaklanan Sorumluluğunun Unsurları
3.1.2.1. Uluslararası Hukuka Aykırı Eylemin Varlığı
3.1.2.2. Uluslararası Hukuka Aykırı Eylemin Devlete İsnat Edilmesi
3.1.2.2.1. Devlet Organlarının Eylemleri Nedeniyle Sorumluluk
3.1.2.2.2. Verilen Yetki Doğrultusunda Hareket Edenler
3.1.2.2.3. Yetki Aşımı
3.1.2.2.4. Devletin Bilgisi Dahilinde Gerçekleştirilen Eylemler
3.1.2.2.5. Resmi Makamların Yokluğu veya Yetersizliği
3.1.2.2.6. İsyancı vb. Hareketlerin Faaliyetleri
3.1.2.2.7. Başka Bir Devletin Emriyle Faaliyet Yürüten Organlar
3.1.2.2.8. Devletin Kabul Ettiği Faaliyetler
3.1.2.2.9. Uluslararası Hukuka Aykırı Eylemi Yönlendiren ve Kontrol Eden Devlet
3.1.2.2.10. Zarar Gören Devletin İhlal İddiası
3.1.3. Sorumlulukta Kusur ve Zararın Yeri
3.1.3.1. Zarar Şartı ve Uluslararası Hukuk Sorumluluğu
3.1.3.2. Uluslararası Hukuk Sorumluluğunda Kusur Şartı Aranmalı mıdır?
3.2. Uluslararası Hukukta Hukuka Aykırılığı Ortadan Kaldıran Nedenler
3.2.1. Rıza
3.2.2. Meşru Müdafaa
3.2.3. Karşı Önlem
3.2.4. Mücbir Sebep
3.2.5. Tehlike Durumu
3.2.6. Zaruret Hali
3.3. Uluslararası İnsancıl Hukuka Aykırı Hedef Belirlemeden Kaynaklı Sorumluluk
3.3.1. Hedef Belirleme Kuralları Dahilinde İnsancıl Hukuk Sorumluluğuna Yüklenmesi Gereken Anlam
3.3.2. Devlet Adına Güç Kullanma ve Uluslararası İnsancıl Hukuk Sorumluluğu
3.3.3. Özel Askeri Şirketler ve İnsancıl Hukuk Sorumluluğu
3.3.4. Paralı Askerler ve İnsancıl Hukuk Sorumluluğu
3.3.5. Uluslararası Adalet Divanı’nın İsrail Hakkında Verdiği Danışma Görüşüne Dair
3.4. Devletlerin Uluslararası Hukuka Aykırı Eylemlerinden Kaynaklanan Sorumluluğunun Sonuçları
3.4.1. İhlali Sona Erdirme ve İhlali Tekrar Etmeme Yükümlülüğü
3.4.2. Onarım Yükümlülüğü
3.4.2.1. Genel Olarak
3.4.2.2. Onarım Çeşitleri
3.4.2.2.1. Eski Hale Getirme
3.4.2.2.2. Tazminat
3.4.2.2.3. Tatmin
3.5. Devletlerin Uluslararası İnsancıl Hukuka Aykırı Hedef Belirlemelerinden Kaynaklanan Sorumluluğunun Sonuçları
3.5.1. İnsancıl Hukuk Bağlamında Tazminat Yükümlülüğü
3.5.2. İnsancıl Hukuk Sorumluluğu Bağlamında Gerçek Kişilerin Zararlarını Tazmin
3.5.3. Mağdur Kişilerin Hak Arayışına Bir Örnek: Kunduz Davası
3.6. Uluslararası İnsancıl Hukuka Aykırı Hedef Belirlemeden Kaynaklanan Uluslararası Ceza Hukuku Sorumluluğu
3.6.1. Uluslararası Ceza Hukuku ve Uluslararası Ceza Mahkemesi
3.6.2. Mahkemenin Yargı Yetkisi
3.6.3. Uluslararası Ceza Hukuku Bağlamında Sorumlu Tutulabilecek Kişiler
3.6.4. Savaş Suçu Olarak İnsancıl Hukuka Aykırı Hedefe Belirleme
3.6.4.1. Genel Olarak Savaş Suçlarının Unsurları
3.6.4.2. Ayrım Gözetmeyen Saldırı, Doğrudan Saldırı ve İnsancıl Hukuk Sorumluluğu
3.6.4.3. Hedef Belirlemede Ağır İhlal Hali ve İnsancıl Hukuk Sorumluluğu
3.6.4.4. Komuta Sorumluluğu ve Hedef Belirlemede Önleme/Cezalandırma Yükümlülüğü
3.7. İnsancıl Hukuk Sorumluluğu ile İlgili Diğer Hususlar
3.7.1. İhlal Durumlarının Araştırılması: Uluslararası Araştırma Komisyonu
3.7.2. İnsancıl Hukukta Hedef Belirlemeye Dair Kaygılar ve Devletlerin İnsancıl Hukuka Karşı Argümanları
3.7.3. İnsancıl Hukuk Kurallarına Riayet Gösterilmesi
3.7.4. Uygulanacak Uluslararası Andlaşmalar
3.7.5. İnsancıl Hukuk Hedef Belirlemeden Kaynaklı İnsan Hakları Hukuku Sorumluluğu
3.7.6. Angajman Kurallarının İhlali