Türk Hukukunda Vergilendirme Yetkisi (9786052645383)

İKİNCİ BASKIYA
ÖNSÖZ 5 İÇİNDEKİLER 7
KISALTMALAR 15 TABLOLAR 19
GİRİŞ 21
BİRİNCİ BÖLÜM VERGİLENDİRME YETKİSİ VE VERGİLENDİRME YETKİSİNİN TARİHİ GELİŞİMİ
I. VERGİLENDİRME YETKİSİ 25 A. Vergi ve Vergilendirme Yetkisi Kavramları 25
1. Vergi 25
2. Vergilendirme Yetkisi 28 B. Vergilendirme Yetkisinin Temeli 29 C. Vergilendirme Yetkisinin Kapsamı 31
1. Dar Anlamda Vergilendirme Yetkisi 32
2. Geniş Anlamda Vergilendirme Yetkisi 33
D. Vergilendirme Yetkisinin Kullanım Şekilleri 34
E. Vergilendirme Yetkisinin Demokrasi İle İlişkisi 35
II. VERGİLENDİRME YETKİSİNİN TARİHİ GELİŞİMİ 36
A. Genel Açıklama 36
B. Eski Medeniyetlerde Vergilendirmenin Ortaya Çıkışı 38
1. Eski Hint / Mısır / Babil / İran Medeniyetleri 38
2. Eski Yunan Medeniyeti 39
3. Roma Medeniyeti 40 a. Eski Çağ’da Roma 40 b. Orta Çağ’da Roma 43 C. Diğer Önemli Gelişmeler 45
1. İngiltere’deki Gelişim 46
a. Büyük Özgürlük Fermanı (Magna Carta Libertatum) 46
b. Haklar Dilekçesi (Petition of Rights) 47
c. Haklar Demeci (Bill of Rights) 48
2. Amerika Birleşik Devletlerindeki Gelişim 49
a. Bağımsızlık Savaşından Önce 49
b. Bağımsızlık Savaşından Sonra 50
c. Virginia Haklar Bildirisi 51
3. Fransa’daki Gelişim 52 a. Fransız Devrimden Önce 52 b. Fransız Devriminden Sonra 52
4. İtalya’daki Gelişim 53
5. Danimarka’daki Gelişim 54
6. Almanya’daki Gelişim 54 D. Vergilendirme Sonucu Ortaya Çıkan İsyanlar 55
1. Avrupa’da Vergi İsyanları 55
2. Amerika’da Vergi İsyanları 59
III. TÜRK HUKUKUNDAKİ GELİŞİM 62 A. Genel Açıklama 62 B. Cumhuriyet Döneminden Önceki Gelişmeler 65
1. Meşrutiyet’e Kadar Olan Dönem 65
a. Mutlak Monarşi Dönemi 65
b. Sened–i İttifak (1808) 66
c. Tanzimat Fermanı (1839, Gülhane Hatt–ı Hümayunu) 67
d. Islahat Fermanı (1856) 68
2. Meşrutiyet Dönemi (1876, Kanun–i Esasi) 69
3. Osmanlı’da Vergi İsyanları 70
C. Birinci Meclis ve Cumhuriyet Dönemindeki Anayasal Gelişmeler 76
1. 1921 Anayasası (1921 Teşkilat–ı Esasiye Kanunu) 76
2. 1924 Anayasası (1924 Teşkilat–ı Esasiye Kanunu) 77
3. 1961 Anayasası 78
4. 1971 Anayasa Değişiklikleri Dönemi 79
5. 1982 Anayasası 80
a. Temeli ve İşlevi 84
b. Kullanımı 89
D. Yeni Anayasa Çalışmaları Kapsamında Vergilendirme Yetkisi 94
1. Genel Açıklama 94
2. Anayasa’dan Beklentiler 99 a. Vergi Ödevi Açısından 100 b. Mali Yüküm Çeşitleri Açısından 102
3. Vergilendirme Yetkisinin Verilmemesi Gereken Kurumlar 104
İKİNCİ BÖLÜM VERGİLENDİRME YETKİSİNE EGEMEN OLAN İLKELER VE VERGİLENDİRME YETKİSİNİN PAYLAŞIMI
I. VERGİLENDİRME YETKİSİNE EGEMEN OLAN İLKELER 107 A. Genel Anayasal İlkeler 107
1. Hukuk Devleti İlkesi 107
2. Sosyal Devlet İlkesi 110
3. Ölçülülük İlkesi ve Unsurları 112 a. Elverişlilik 115 b. Gereklilik 115 c. Orantılılık 116
4. Hukuki Güvenlik İlkesi 117
a. Verginin Belirliliği İlkesi 118
b. Vergi Yasalarının Geriye Yürümezliği İlkesi 120
c. Kıyas Yasağı İlkesi 123
B. Anayasanın
73. Maddesinden Kaynaklanan İlkeler 124
1. Verginin Genelliği İlkesi 125
2. Vergide Eşitlik İlkesi 127
3. Mali Güce Göre Vergilendirme İlkesi 131
4. Vergi Yükünün Adaletli ve Dengeli Dağılımı İlkesi 134
5. Verginin Kamu Giderlerinin Finansmanına Tahsisi İlkesi 136
6. Verginin Yasallığı İlkesi 137
C. Diğer Anayasal İlkeler 142
D. İktisat Doktrinleri ve İktisadi Nitelikli Vergilendirme İlkeleri 144
1. İktisat Doktrinleri ve İlgili İlkeler 144
a. Merkantilistler 144
b. Fizyokratlar 145
c. Klasikler 146 (1) Adam Smith 147 (2) Adolph Wagner 148 (3) Fritz Neumark 149
2. İktisadi Nitelikli Vergilendirme İlkeleri 150
a. İktisadilik İlkesi 150
b. Esneklik İlkesi 151
c. Açıklık İlkesi 151
d. İstikrar İlkesi 152
e. Verginin Tarafsızlığı İlkesi 152
II. VERGİLENDİRME YETKİSİ VE İLGİLİ ORGANLAR 153
A. Genel Açıklama 153
B. Güçler Ayrılığı İlkesi 155
C. Yasama Organı 158
1. Yasama Organının Vergilendirme Yetkisi 158
2. Yasama Organının Anayasal Temelleri 161
3. Bütçe Yasası 165
4. Avrupa Birliği Süreci 171 D. Yürütme Organı 172
1. Yürütme Organının Vergilendirme Yetkisi 172
2. Yürütme Organının Anayasal Temelleri 178 a. Anayasa Madde 73/4 Hükmü 178 b. Anayasa Madde 167/2 Hükmü 182
3. Olağanüstü Durumlar 185
III. YEREL İDARELERİN VERGİLENDİRME YETKİSİ 189
A. Genel Açıklama 189
B. Yerel İdare Tanımı 189
C. Vergilendirme Yetkisinin Mali Özerklik İle İlişkisi 190
1. Mali Özerklik Kavramı 190
2. Mali Özerklik ve Vergilendirme Yetkisi 192
3. Mali Özerklik ve Ayrımları 193
a. Geniş Mali Özerklik 194
b. Sınırlı Mali Özerklik 195
c. Merkezi Devlete Bağlılık 196
D. Vergilendirme Yetkisini Kullanan Yerel İdareler 196
1. İl Özel İdaresi 203
2. Belediye 206
3. Köy 212
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM VERGİLENDİRME YETKİSİNİN YASAL VE ULUSLARARASI SINIRLARI
I. VERGİLENDİRME YETKİSİNİN YASAL SINIRLARI 217
A. Verginin Sınırı 217
B. Vergilendirme Yetkisinin Sınırları 220
C. Vergilendirme Yetkisini Sınırlandırma Biçimleri 223
1. Anayasal İlkelerle Sınırlandırma 223
2. Devletin Yapısı ve Örgütleniş Biçimine Göre Sınırlandırma 225
3. Uluslararası Alanda Sınırlandırma 225 D. Türk Hukukundaki Sınırlar 226
1. Egemenlik ve Sınırları 226
2. Anayasal Sınırlar 228
a. Genel Anayasal İlkeler 228
b. Temel Hak ve Özgürlükler 233 (1) Genel Açıklama 233 (2) Mülkiyet Hakkı 235 (3) Özel Hayatın Gizliliği 243 (4) Konut Dokunulmazlığı 246 (5) Yerleşme ve Seyahat Hürriyeti 248
E. Vergilendirme Yetkisinin Yargısal Denetimi 251
1. Vergi Yargısı Kavramı 251
2. Vergi Yargısının Anayasal Temelleri 251
3. Vergilendirmede Yargısal Denetim 252 F. Vergi Yasalarının Uygulanması 253
1. Yasaların Şahsiliği İlkesi 253
2. Yasaların Mülkiliği İlkesi 254 G. Çeşitli Anayasalardaki Sınırlandırmalar 255
II. VERGİLENDİRME YETKİSİNİN ULUSLARARASI SINIRLARI 260
A. Genel Açıklama 260
B. Vergilendirme Yetkisinin Yasalarla Tek Yanlı Olarak Sınırlandırılması 264
C. Vergilendirme Yetkisinin Uluslararası Anlaşmalarla Sınırlandırılması 271
D. Vergilendirme Yetkisinin Uluslararası Ekonomik Bütünleşmelere Katılma Yolu İle Sınırlandırılması 277
1. Ortak Pazarda 278
2. Gümrük Birliğinde 278
3. Serbest Ticaret Bölgesinde 279
4. Ekonomik ve Parasal Birlikte 279 E. Uluslararası Kuruluşların Vergilendirmeye Etkileri 280
1. Uluslararası Para Fonu (IMF) 281
2. Dünya Bankası (DB) 283
3. Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) 284
4. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) 286
5. Avrupa Birliği (AB) 288
a. Avrupa Birliği’nde Vergilendirme Yetkisi 288
b. Vergilendirme Yetkisinin Özellikleri 289
c. Avrupa Birliği’nde Yerel İdareler 291 (1) Yerel İdarelerin Özellikleri 291 (2) Yerel İdarelerin Vergilendirme Yetkisi 292
d. Vergilendirme Yetkisindeki Sınırlar 293
SONUÇ 299
KAYNAKÇA 305