Türk Hukukunda Seçme ve Seçilme Haklarının Sınırlandırılması (9786253776312)

ÖN SÖZ 5 İÇİNDEKİLER 7
KISALTMALAR 13
GİRİŞ 15
BİRİNCİ BÖLÜM SEÇME VE SEÇİLME HAKLARI VE TARİHSEL GELİŞİMİ
I. SEÇME VE SEÇİLME HAKLARININ HUKUKİ NİTELİĞİ 21
A. Görev (Ödev) Görüşü 22
B. Doğal Hak Görüşü 24
C. Doğal Hak ve Görev Görüşünün Seçme ve Seçilme Haklarına Etkileri 24
II. SEÇME VE SEÇİLME HAKLARININSINIFLANDIRILMASI VE DİĞER HAKLARLA İLİŞKİSİ 26
A. Seçme ve Seçilme Haklarının Sınıflandırılması 26
B. Seçme ve Seçilme Haklarının Diğer Haklarla İlişkisi 29
1. İfade Özgürlüğü 30
2. Toplantı ve Örgütlenme Özgürlüğü 31
3. Eşitlik İlkesi ve Ayrımcılık Yasağı 32
III. SEÇME VE SEÇİLME HAKLARININTARİHSEL GELİŞİMİ 33 A. Dünya’da Seçme ve Seçilme Haklarının Tarihsel Gelişimi 33
1. Antik Yunan 34
2. İngiltere 36
3. ABD 42
4. Fransa 50 B. Uluslararası Sözleşme ve Belgelerde Seçme ve Seçilme Hakları 55
1. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi 55
2. Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesi 57
3. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 58
C. Türk Hukukunda Seçme ve Seçilme Haklarının Tarihsel Gelişimi 60
1. 1876 Kanun–ı Esasi Dönemi 61
a) 1877 Seçimleri 63
b) 1908 Seçimleri 66
c) 1912 Seçimleri 69
d) 1914 Seçimleri 69
e) 1919 Seçimleri 70
2. 1921 Anayasası Dönemi 72
a) 1923 Seçimleri 72
3. 1924 Anayasası Dönemi 74
a) 1927 Seçimleri 76
b) 1931 Seçimleri 78
c) 1935 Seçimleri 79
d) 1939 Seçimleri 80
e) 1943 Seçimleri 81
f) 1946 Seçimleri 86
g) 1950 Seçimleri 89
h) 1954 Seçimleri 93
i) 1957 Seçimleri 95
4. 1961 Anayasası Dönemi 96
a) 1961 Seçimleri 102
b) 1965 Seçimleri 103
e) 1969 Seçimleri 104
d) 1973 Seçimleri 105
e) 1977 Seçimleri 105
5. 1982 Anayasası Dönemi 106
a) 1983 Seçimleri 111
b) 1987 Seçimleri 111
e) 1991 Seçimleri 114
d) 1995 Seçimleri 115
e) 1999 Seçimleri 120
f) 2002 Seçimleri 120
g) 2007 Seçimleri 122
h) 2011 Seçimleri 124
i) 2014 Cumhurbaşkanlığı Seçimi 124
j) 2015 Seçimleri 125
k) 2018 Milletvekili ve Cumhurbaşkanlığı Seçimi 126
l) 2023 Milletvekili ve Cumhurbaşkanlığı Seçimleri 129
İKİNCİ BÖLÜM SEÇME VE SEÇİLME HAKLARINA İLİŞKİN TEMEL İLKELER VE SINIRLANDIRILMA TEORİSİ
I. SEÇME VE SEÇİLME HAKLARINA İLİŞKİN TEMEL İLKELER 131
A. Serbestlik İlkesi 132
B. Genellik İlkesi 135
C. Bireysellik İlkesi 137
D. Gizlilik İlkesi 138
E. Eşitlik İlkesi 139
F. Yargısal Denetim İlkesi 141
G. Açık Sayım ve Döküm İlkesi 142
H. Adil Seçim İlkesi 142
II. SEÇME VE SEÇİLME HAKLARININ “ÖZNE” BAĞLAMINDA DOĞRUDAN SINIRLANDIRILMASI 143
A. Vatandaşlığa Bağlı Sınırlama 147
B. Cinsiyete Bağlı Sınırlama 153
C. Malvarlığı ve Vergiye Bağlı Sınırlama 156
D. Yaşa Bağlı Sınırlama 160
E. Eğitim Durumuna Bağlı Sınırlama 163
F. Meslek veya Göreve Bağlı Sınırlama 165
G. Irka Bağlı Sınırlama 168
H. Ceza Mahkumiyetine Bağlı Sınırlama 169
İ. İkametgah ve Süresine Bağlı Sınırlama 172
J. Medeni Haklardan Mahrumiyete Bağlı Sınırlama 176
K. Diğer Sınırlama Örnekleri 178
III. SEÇME VE SEÇİLME HAKLARININSEÇİM SİSTEMİ VE UYGULAMALARIYLA DOLAYLI SINIRLANDIRILMASI 180
A. Baraj Uygulaması 182
B. Seçim Bölgesi Uygulaması 183
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM TÜRK HUKUKUNDA SEÇME VE SEÇİLME HAKLARININ SINIRLANDIRILMASI
I. SEÇME HAKKININANAYASAL VE YASAL SINIRLARI 185
A. Vatandaşlık 186
B. Yaş 187
C. Ceza Mahkumiyetinin İnfazı 188
D. Kısıtlılık 193
E. Kamu Hizmetinden Yasaklılık 199
F. Meslek veya Görevi Gereği Oy Kullanamayacak Kişiler 201
II. SEÇİLME HAKKININANAYASAL VE YASAL SINIRLARI 202 A. Seçme Hakkıyla Ortak Koşullar 207
1. Vatandaşlık 207
2. Yaş 213
3. Kısıtlılık 215
4. Kamu Hizmetinden Yasaklılık 216 B. Eğitim Durumu 222 C. Askerlik İlişkisi 223 D. Ceza Mahkumiyeti 223
1. Taksirli Suçlar Hariç Toplam Bir Yıl veya Daha Fazla Süreli Hapis Cezası ile Ağır Hapis Cezasına Hüküm Giymiş Olmak 225
2. Anayasa ve Kanunda Sayılan Suçlardan Hüküm Giymiş Olmak 227
3. Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi ve Seçilme Hakkı 236
4. Yabancı Ülke Mahkeme Kararının Etkisi 245 E. Adaylık İçin İstifa 246
III. TÜRKİYE’DE SEÇME VE SEÇİLME HAKLARININSINIRLANMASINA İLİŞKİN DÜZENLEMELERİN VE UYGULAMANIN DEĞERLENDİRİLMESİ 251
A. Yerel Seçimlerde Mazbatanın
2. Adaya Verilmesi 253
B. YSK’nın KHK’lı Adaylara İlişkin Kararları ve Eleştirisi 256
C. Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi Kararına İlişkin Uygulamada Karşılaşılan Sorunlar ve 2024 Van Yerel Seçimleri 267
D. YSK’nın Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi Kararına Yaklaşımının Anayasaya Aykırılığı Sorunu 272
E. Anayasanın
67. Maddesinin Son Fıkrası ve Etkinliği Sorunu 273 SONUÇ 281
KAYNAKÇA 287