Trafik Kazalarından Kaynaklanan Bedensel Zararlar Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Davaları (9786050515046)

TAKDİM 5 BİRİNCİ KİTAP
BİRİNCİ BÖLÜM BEDENSEL ZARARLARDAN DOĞAN TAZMİNAT DAVALARI I) GENEL OLARAK 51
A) ZARAR KAVRAMI 55
B) ZARARDAN SORUMLU OLANLAR 56
II) BEDENSELZARARLAR 57
A) TEDAVİ GİDERLERİ 59
1) Sağlık Hizmeti Giderleri 60
a) 6111 Sayılı Kanun yürürlüğe girdikten sonra yapılan sağlık hizmeti giderlerinden sorumluluk 62
b) 6111 Sayılı Kanun Yürürlüğe girmeden önce yapılmış olan sağlık hizmeti giderlerinden sorumluluk 64 aa) 6111 sayılı kanunun yürürlüğe girmesinden önce meydana gelen trafik kazalarından kaynaklanan sağlık hizmeti giderleri kanunun yürürlüğe girmesinden önce sigortacı tarafından ödenmiş ise SGK’dan rücu edebilir mi? 65 bb) 6111 sayılı kanunun yürürlüğe girmesinden önce meydana gelen trafik kazalarından kaynaklanan sağlık hizmeti giderleri kanunun yürürlüğe girmesinden sonra sigortacı tarafından ödenmiş ise SGK’dan rücu edebilir mi? 66
c) 6111 Sayılı Kanun yürürlüğe girmesinden önce sağlık hizmeti giderleri talepli açılan tazminat davalarında SGK’nun taraf durumu 68
d) Zorun Mali Sorumluluk Sigortası olmayanlar yönünden Sorumluluk 71
e) Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Sağlık Hizmeti Teminatı 73
f) Genel Şartlar A.5/b maddesinin KTK’nun 98. maddesi karşısında ki durumu 75
g) Sağlık hizmeti giderlerinin ispatı 82
2) İyileşme Giderleri 86
a) Sağlık hizmeti aldığı sırada yapılan diğer giderler 86
b) Taburcu olduktan sonra yapılan giderler 90
c) İlerde yapılacak giderler 91
d) İyileşme giderlerinin ispatı 95
B) KAZANÇ KAYBI 97
1) Çalışanlar Yönünden 98
2) Bir İşi Ve Kazancı Bulunmayanlar Yönünden 102
3) Kendi Ev Hizmetlerini Yapan Ev Kadınları Yönünden 103
4) Küçük Yaşta Sakat Bırakılan Çocuklar Yönünden 104
5) Estetik Zararlar Yönünden 106
C) ÇALIŞMA GÜCÜNÜN AZALMASINDAN YA DA YİTİRİLMESİNDEN DOĞAN KAYIPLAR 108
1) Çalışma Gücünün Azalması (Geçici İşgöremezlik) 109
a) Geçici iş göremezlik süresi 109
b) Geçici iş göremezlik zararının tespiti 110
c) Geçici iş göremezlik zararından sorumluluk 114
2) Çalışma Gücünün Yitirilmesi (Sürekli İş Göremezlik –Maluliyet) 118
D) EKONOMİK GELECEĞİN SARSILMASINDAN DOĞAN ZARARLAR 124
İKİNCİ BÖLÜM BEDENSEL ZARARLARIN BELİRLENMESİ I) OLAY İLE ZARAR ARASINDA UYGUN İLLİYET BAĞI (SEBEP – SONUÇ İLİŞKİSİ) 136
A) SONUCU BİRDEN ÇOK SEBEBİN MEYDANA GETİRMESİ 138
1) Birden Çok Sebebin Aynı Zararı Birlikte Meydana Getirmesi 139
a) Ortak illiyet 139
b) Yarışan illiyet 141
c) Seçimlik illiyet 142
2) Birden Çok Sebepten Yalnız Birinin Zararı Doğurması 143
a) Önüne Geçilen İlliyet 144
B) SEBEPLE ZARARLI SONUCUN UYGUN OLMAYIŞI 146
1) Sebeple Zararlı Sonuç Arasında İlliyet Bağının Olmaması 147
2) İlliyet Bağının Kesilmesi 148
a) Mücbir Sebep 149 aa) Mücbir sebebin şartları 150 aaa) Mücbir sebebi teşkil eden bir olay olmalıdır 150 bbb) Zarar verenin dışında bir olay olmalıdır (Haricilik) 151 ccc) Bir davranış normunun veya borcun ihlâli 152 ddd) Mücbir sebep ile zararlı sonuç arasında illiyet bağı olmalıdır 152 eee) Kaçınılmazlık 153 bb) Mücbir sebebin hükümleri 153
b) Zarar Görenin Tam Kusuru 154
c) Üçüncü Şahsın Kusuru 159
II) BEDENSEL ZARARLARDAN SORUMLULUĞUN TESPİTİ 163
A) KUSUR (SÜRÜCÜNÜN) SORUMLULUĞU 163
1) Kusuru Açıklayan Teoriler 165
a) Sübjektif Kusur Teorisi 165
b) Objektifleştirilmiş Kusur Teorisi 167
c) Objektif Kusur Teorisi 168
2) Kusur ile illiyet bağı arasındaki ilişki 169
3) Kusur ile zarar arasındaki ilişki 171
4) Kusur ile fiil arasındaki ilişki 171
5) Kusurun Unsurları 172
a) Kusurun Sübjektif Unsuru (Ayırt Etme Gücü) 172
b) Kusurun Objektif Unsuru 173
6) Kusurun Belirlenmesinde Kanuni Düzenlemelerin Etkisi 173
7) Kusurun Dereceleri 174
a) Kasıt 175 aa) Doğrudan Kasıt 176 bb) Dolaylı Kasıt 176
b) İhmal 177 aa) Bilinçli İhmal– Bilinçsiz İhmal 178 bb) Ağır İhmal 178 cc) Orta İhmal 179 dd) Hafif İhmal 179 ee) Ağır Kusur– Hafif Kusur 180
8) Mahkemece Kusurun Tespiti 180
a) Kusurun İspat Yükü 180
b) Hukuk Hâkiminin Bağımsızlığı İlkesi 181
c) Kusurun Belirlenmesinde Bilirkişinin Rolü 187
9) Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkilerinde Kusurun Önemi 191
10) Tazminat Miktarının Belirlenmesinde Kusurun Etkisi 191
11) Kusursuz Sorumlulukta Kusur (Ek Kusur) 194
B) MOTORLU ARAÇ İŞLETENİN SORUMLULUĞU 197
1) İşletenin Sorumluluğun Genel Şartları 198
a) Bir zarar doğmuş olmalıdır 198
b) Zarar bir trafik kazasından doğmuş olmalıdır 199
c) Zarara motorlu bir araç sebep olmalıdır. 202 aa) Hareket gücüne sahip olması 202 bb) Kendi itici gücüyle hareket etmesi 202 cc) Motorlu araç karayolunda hareket etmesi 203
d) Zarara motorlu araç sebep olmalıdır ( uygun illiyet bağı) 207
2) İşletenin Sorumluluğunun Özel Şartları 208
a) İşleten Sıfatı Olması 208 aa) İşleten kavramı 208 bb) İşleten çeşitleri 210 aaa) Gerçek işleten 210
i) Araç maliki 211 ii) Aracın mülkiyeti muhafaza kaydıyla alıcısı 212 iii) Aracın uzun süreli kiracısı, ariyet ve rehin alanı 213 bbb) Farazi işleten 215
i) Motorlu araçla ilgili mesleki faaliyette bulunan kişiler 215 ii) Yarış düzenleyicileri 217 iii) Motorlu aracı çalan veya gasbeden kişiler 218 iv) Devlet ve diğer kamu tüzel kişileri 223 cc) İşletenin Eylemlerinden Sorumlu Olduğu Kişiler 224 aaa) Sürücü 225 bbb) Diğer yardımcılar 227
b) Zarara motorlu aracın işletilmesi veya kanunda öngörülen diğer bir olay sebep olmalıdır 228 aa) İşletilme halinde olan aracın vermiş olduğu zarardan sorumluluk 229 aaa) Hareket halindeki araçlarda işletme kavramı 230 bbb) Duran araçlarda işletme kavramı 232 bb) İşletilme halinde olmayan aracın vermiş olduğu zarardan sorumluluk 232 aaa) Zarar, işletilme halinde olmayan motorlu bir aracın sebep olduğu trafik kazasından doğmalıdır 233 bbb) Zarar gören, kazaya, işletenin veya yardımcılarının kusurunun veya aracın bozukluğunun sebep olduğunu ispat etmelidir 234
i) Kazaya işletenin veya yardımcılarının kusuru sebep olmalıdır 234 ii) Kazaya araçtaki bir bozukluk sebep olmalıdır. 235 cc) Kazadan sonra yapılan yardım çalışmaları sırasında doğan zararlardan sorumluluk 237
c) İşleten Sorumluluktan Kurtulduğunu İspat Etmemiş Olmalıdır 238 aa) İşleteni Sorumluluktan Kurtaracak Ön Şartlar 239 bb) İşletenin Sorumluluktan kurtulmasının özel şartları 240 aaa) Kazanın münhasıran mücbir sebepten ileri gelmesi 240 bbb) Kazaya münhasıran zarar görenin ağır kusurunun neden olması 243 ccc) Kazaya münhasıran üçüncü kişinin ağır kusurunun neden olması 244
3) Araç İşletenin Sorumluluk Halleri 245
a) İşletenin Tehlike (Kusursuz)Sorumluluğu 246
b) İşletenin Olağan sebep sorumluluğu: 248
c) İşletenin Kusur Sorumluluğu 250
d) İşletenin Genel hükümlere Göre Sorumluluğu 250
C) SİGORTACININ SÖZLEŞMEDEN DOĞAN SORUMLULUĞU 251
1) Sigorta Hukuku Genel Hükümleri 252
a) Tanımlar 253 aa) Sigorta 253 bb) Sigorta Sözleşmesi 253 cc) Sigorta Şirketi 256 dd) Acente 257 ee) Sigorta Ettiren 257 ff) Sigortalı 257 gg) Lehtar 258 hh) Zeyilname 258 ıı) Prim 260 ii) Sigorta değeri 260 jj) Sigorta bedeli 260 kk) Sigorta süresi 262 ll) Teminat 262 mm) Yenileme 263 nn) Sigortacının Sorumluluğu 263
b) Sigorta Sözleşmesinin Feshi Ve Cayma 264 aa) Olağanüstü durumlarda fesih 264 bb) Sigorta priminin artırılmasında fesih 264 cc) Kısmi fesih ve cayma 264 dd) Tarafların aczi, takibin semeresiz kalması 265 ee) Sigortacının iflası 265
c) Türk Ticaret Kanununa Göre Zamanaşımı 265
d) Sigortacının Borç Ve Yükümlülükleri 266 aa) Sigortacının sorumluluğunun başlama tarihi 266 bb) Sigortacının aydınlatma yükümlülüğü 266 cc) Sigorta poliçesi verme yükümlülüğü 267 dd) Giderleri ödeme borcu 268 ee) Tazminat ödeme borcunun doğması 268 aaa) Kısmi tazminat ödemeleri 269 bbb) Sigortacının tazminat borcundan kurtulması 269
e) Sigorta Ettirenin Borç Ve Yükümlülükleri 271 aa) Prim ödeme borcu 271 aaa) Prim ödeme zamanı 271 bbb) Prim ödeme yeri 272 ccc) Primin indirilmesi 272 ddd) Sigorta ettirenin temerrüde düşmesi 273 bb) Beyan yükümlülüğü 274 aaa) Sözleşmenin yapılması sırasında ki yükümlülükler 274 bbb) Teklifin yapılması ile kabulü arasındaki değişiklikleri beyan yükümlülüğü 276 ccc) Sözleşme süresi içinde beyan yükümlülüğü 276 ddd) Riziko gerçekleştiğinde beyan yükümlülüğü 277 cc) Bilgi verme ve araştırma yapılmasına izin verme yükümlülüğü 278 dd) Zararı önleme, azaltma ve sigortacının rücu haklarını koruma yükümlülüğü 278 ee) Sözleşmede öngörülen yükümlülüklerin ihlali halinde sigortacının fesih hakkı 279
2) Zarar Sigortaları 279
a) Mal Sigortaları 280 aa) Başkası (Üçüncü Kişi) Lehine Sigorta 280 bb) Üzerinde Sınırlı Ayni Hak Kurulan Eşyanın Sigortalanması 283 aaa) Sınırlı ayni hak kurulan eşyayı malikinin kendi lehine sigorta yaptırması 284
i) Sigorta tazminatının malike ödenebilmesinin şartları 285 ii) Rehin Hakkı sahibinin izni olmadan malike yapılan ödemelerin sonuçları 288 iii) Malikin prim borcunu ödemede temerrüde düşmesi 288 iv) Sözleşmenin feshedilmesi veya sözleşmeden cayılması 288
v) Bilgi verme yükümlülüğü 289 vi) Malikin sigortacıya tazminat davası hakkı 289 vii) Sınırlı ayni hak kurulan eşyayı malikin rehin alacaklısı lehine sigorta yaptırması 291 bbb) Sınırlı ayni hak sahibinin kendi ad ve lehine rehinli malı sigorta yaptırması 292 cc) Haciz 294 dd) Geçmişe Etkili Sigorta 294 ee) Sigortacının Tazminat Borcu 295 aaa) Eksik sigorta 295 bbb) Aşkın sigorta 296 ccc) Takseli sigorta 296 ff) Birden Çok Sigorta 297 aaa) Müşterek sigorta 297 bbb) Çifte sigorta 298 ccc) Kısmi sigorta 299 gg) Sigortacının Sigortalanan Menfaati İnceleyebilmesi 299 hh) Sigorta Edilen Menfaatin Sahibinin Değişmesi 300 jj) Zarar Gören Mal Ve Zararın Gerçekleştiği Yerde Değişiklik Yapmama Yükümlülüğü 301 kk) Halefiyet 301
b) Sorumluluk Sigortaları 302 aa) Genel Hükümler 302 aaa) Sözleşmenin konusu ve kapsamı 302 bbb) Hukuki koruma 303 ccc) Sigortalının Sigortacıya Bildirim Yükümlülüğü 304 ddd) Sigortacının yardımları 304 eee) Sigortalın sorumluluk konusu olaya kasten neden olması 306 fff) Doğrudan dava hakkı 307 ggg) Sigortacının zarar görenden bilgi alma hakkı 308 hhh) Takas 309 ııı) Halefiyet 309 i– Sigortacının zarar görene yapmış olduğu ödeme sigorta teminatı kapsamında olmalıdır. 310 ii– Sigortacı halefiyet gereği ödediği miktar kadar diğer sorumlulara talep ve dava hakkı vardır. 311 iii) Zamanaşımı 312 bb) Zorunlu Sorumluluk Sigortaları 312 aaa) Sözleşme yapma zorunluluğu 312 bbb) Zarar görenle ilişkide sigortacının ifa yükümlülüğü 314 cc) Sorumluluk Sigortalarına Uygulanacak Hükümler 315
3) Trafik Kazalarından Doğan Zararlardan Sigorta Şirketlerinin Sorumluluğu 317
a) Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası 319 aa) Genel Olarak 319 bb) Sigortanın Sorumluluk Kapsamı 320 cc) Sigorta Kapsamına Giren Teminat Türleri 327 aaa) Maddi Zararlar Teminatı 328 bbb) Sağlık Giderleri Teminatı 328 ccc) Sürekli Sakatlık Teminatı 331 ddd) Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı 334 çç) Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının Sorumluluk Alanı 334 dd) Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Teminat Dışında Kalan Hususlar 340 aaa) Karayolları Trafik Kanununa göre teminat dışında kalan hususlar 341 i– İşletenin; KTK uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler 341 ii– İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler 342 iii– İşletenin; KTK uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler 344 iv– KTK 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler 345 v– Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar 345 vi– Manevi tazminata ilişkin talepler 345 vii– Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri 346 viii– İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri 346 ix– Bu bent Anayasa Mahkemesinin 17/7/2020 tarihli ve E.:2019/40; K.:2020/40 sayılı Kararı ile iptal edilmiştir. 347 x– Destekten yoksun kalan hak sahibinin, destek şahsının kusuruna denk gelen tazminat talepleri 347 xi– Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararlar 348 xii– Hasar sebebiyle trafikten çekme veya hurdaya çıkarılma işlemi görmüş araçların değer kaybı tazminatı talepleri 348 xiii– 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki terör eylemlerinde ve bu eylemlerden doğan sabotajda kullanılan araçların neden olduğu ve sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri ile aracın terör eylemlerinde kullanıldığını veya kullanılacağını bilerek binen kişilerin ve terör ve sabotaj eyleminde yer alan kişilerin uğradıkları zararlara ilişkin talepler 349 bbb) Genel şartlara göre teminat dışında kalan haller 350 ee) Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Ve Hukuki Mahiyeti 354 ff) Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarih, 2019/40 esas, 2020/40 karar sayılı iptal ve itiraz ret sonuçları 355 aaa) Anayasa Mahkemesi Kararlarının Bağlayıcılığı 356 bbb) Anayasa Mahkemesi’nin Gerekçe Ve Yorumlarının Bağlayıcı Olup Olmadığı Sorunu 358 i– Mahkeme’nin Gerekçe Ve Yorumlarının Bağlayıcı Olduğu Görüşü 359 ii– Mahkeme’nin Gerekçe Ve Yorumlarının Bağlayıcı Olmadığı Görüşü 360 iii– Anayasa Mahkemesi ile Yargıtay ve Danıştay Uygulamaları 363 iv– Değerlendirme ve Sonuç 365 ccc) Anayasa Mahkemesi’nin İptal Kararının Derdest Dosyalar Açısından Sonuçları 367 ddd) Anayasa Mahkemesi İptal Kararının Sonuçları 373 i– İptal Edilen Hükümler 373 ii– Gerekçe Özeti 373 iii– İptal Kararının Sonuçları 374 ia– KTK’un
90. Maddesi yönünden sonuçları 374 ib– KTK’un
92. Maddesi (i) Bendi yönünden sonuçları 375 eee) Anayasa Mahkemesi İtiraz Ret Kararlarının Sonuçları 376 i– Karayolları Trafik Kanun’un
90. Maddesinin Birinci Cümlesinde Yer alan “ bu Kanun…” ve “…öngörülen usul ve esaslara tabidir.” ibaresi yönünden 376 ia– Ret edilen Hüküm 376 ib– Gerekçe Özeti 376 ic– Ret Kararının Sonuçları 376 ii– Karayolları Trafik Kanun’un
92. Maddesinin (g) bendinde “Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri” ibaresi yönünden 377 ia– Ret edilen Hüküm 377 ib– Gerekçe Özeti 377 ic– Ret Kararının Sonuçları 377 iii– Karayolları Trafik Kanun’un
92. Maddesinin (h) bendinde “İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri” ibaresi yönünden 378 ia– Ret edilen Hüküm 378 ib– Gerekçe Özeti 378 ic– Ret Kararının Sonuçları 379 iv– Karayolları Trafik Kanun’un
93. Maddesinin Birinci Fıkrasında Yer Alan “Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları,…” İbaresi yönünden 379 ia– Ret Edilen Hüküm 379 ib– Gerekçe Özeti 380 ic– Ret Kararı Sonucu 380 v– Karayolları Trafik Kanun’un
97. Maddesinin Birinci Cümlesinde ki “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir.” İbaresi Yönünden 381 ia– Ret Edilen Hüküm 381 ib– Gerekçe Özeti 381 ic– Ret Kararının Sonuçları 383 vi– Karayolları Trafik Kanun’un
99. Maddesinin Birinci Fıkrasında Yer Alan “ zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, ” İbaresi yönünden 384 ia– Ret Edilen Hüküm 384 ib– Gerekçe Özeti 385 ic– Ret Kararı Sonuçları 386 fff) Sonuç olarak; 387 gg) Sigorta Kapsamındaki Tazminatların Belirlenmesinde Usul Ve Esaslar 388 ğğ) Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Sigortalının Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri 396 aaa) Riziko gerçekleştiğinde ihbar yükümlülüğü 396 bbb) Zararı önleme, azaltma ve sigortacının rücu haklarını koruma yükümlülüğü 397 ccc) Bilgi, belge verme ve sigortacının araştırma yapmasına izin verme yükümlülüğü 398 ddd) Tazminat talebine ve cezai kovuşturmaya ilişkin bilgi ve belgeleri verme yükümlülüğü 398 eee) Sigortalının yükümlülüklerini yerine getirmemesinin sonuçları 398 hh) Sigortacının Temerrüdü–Tazminat Ve Giderlerin Ödenmesi 399 ii) Römork Veya Çekilen Araçların Verdiği Zarardan Sigortacının Sorumluluğu 401 jj) Motorsuz Taşıt Ve Motorlu Bisikletten Sorumluluk 406 kk) Motorlu Araçlarla İlgili Mesleki Faaliyette Bulunanlara Bırakılan Araçların Vermiş Olduğu Zararlardan Sorumluluk 409 ll) Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının Başlangıcı Ve Sonu 412 mm) Sigortacının Halefiyeti 412 aaa) Sigortacının zarar görene yapmış olduğu ödeme sigorta teminatı kapsamında olmalıdır 413 bbb) Sigortacı halefiyet gereği ödediği miktar kadar diğer sorumlulara talep ve dava hakkı vardır 414 nn) Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması 414 oo) Sigortacının Sigotalısına Rücu Hakkı 416 aaa) Zarar Verici Olayın Kast veya Ağır Kusuru Sonucu Oluşması 419 bbb) Ehliyetsiz Araç Kullanmak 424 ccc) Alkollü (Uyuşturucu veya Keyif Verici Maddeler Alarak) Araç Kullanmak 429 ddd) İstiap Haddini Aşmak Ruhsat Olmadan Yolcu veya Patlayıcı–Parlayıcı Madde Taşımak 433 eee) Sigorta Ettirenin Rizikonun Gerçekleşmesinden Sonra Gerekli Yükümlülükleri Yerine Getirmemesi 434 fff) Aracın Çalınması veya Gasp Edilmesinde Sigortalının İhmali 435 ggg) Olay Yerini Terk Etme Ve Kaza Ve Alkol Raporu Düzenlenme Yükümlülüğüne Aykırı Davranmak 438 öö) Sigorta Ücretinin (Priminin) Ödenmesi 441 pp) Sözleşme Yapıldığı Sırada Beyan Yükümlülüğü 444 rr) Sigortalının/Sigorta Ettirenin Sigorta Süresi İçinde İhbar Yükümlülüğü Ve Sonuçları 444 ss) Sigortalının Değişmesi 445 şş) Tebliğ Ve İhbarlar 449 tt) Sırların Saklı Tutulması 449 uu) Sigortacıya Başvuru Ve Dava Hakkı 449 aaa) Genel Olarak 449 bbb) Zarar Görenin Sigortacıya Yazılı Başvuruda Bulunması 451 ccc) Zarar Görenin Sigortacıya Başvurusunun Hukuki Niteliği 456 i– Karayolları Trafik Kanunu
97. Maddesinde ki Dava Şartının Hukuki Niteliği 466 ii– Sigortacıya Yazılı Başvuruda Bulunulmuş Ancak 15 Günlük Süre Beklenmeden Dava Açılması Durumu 475 üü) Sigorta Şirketine Karşı Açılan Davalarda Görevli Ve Yetkili Mahkeme 481 aaa) Yargı Yolu Yönünden İdari Yargı– Adli Yargı Görev Alanına Giren Davalar 481 bbb) Görevli Mahkeme 489 ccc) Yetkili Mahkeme 494 i– Genel Yetkili Mahkeme 494 ii– Davalının Birden Fazla Olması Hâlinde Yetki 494 iii– Şubeler ve tüzel kişilerle ilgili davalarda yetki 495 iv– Sigorta sözleşmelerinden doğan davalarda yetki 495 v– Haksız fiilden doğan davalarda yetki 495 vi– KTK. 110/2 maddesi göre yetkili mahkeme 496 vii– Genel Şartlar C.7 maddesine göre yetkili mahkeme 496 viii– Sigorta şirketinin bölge müdürlüklerinin bulunduğu yer mahkemelerinin yetkisi 496 ix– Yetki itirazının yapılması 497 vv) Sigortacının Sorumluluğunu Kaldıran Anlaşmalar Ve Hak Düşürücü Süre 497 yy) Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı Yönünden Zamanaşımı 504 aaa) Zamanaşımı Süreleri 505 i– İki yıllık Kısa süreli zamanaşımı 506 ia– Zarar görenin zararı öğrenmesi 506 ib– Zarar görenin tazminat yükümlüsünü öğrenmesi 507 ii– On Yıllık Kesin (Mutlak) Süreli Zamanaşımı 508 iii– Ceza zamanaşımı 509 bbb) Zamanaşımının Durması 512 ccc) Zamanaşımının Kesilmesi 513
i) Zamanaşımının Kesilme Sebepleri 515 zz) Garameten Zarar Giderim İlkesi 517
b) Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası 523 aa) 26.04.2016 Tarihine Kadar Olan Dönem 524 aaa) Meydana gelen zararın öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanması 526 i– Zarar görenlerin sadece ZMSS aleyhine dava açması 531 ia– Taşımacılık mali sorumluluk sigortası olması durumunda 531 ib– Taşımacılık mali sorumluluk sigortası olmaması durumunda 531 ii– ZMSS ile Birlikte ZKTMSS Karşı Dava açılması 531 iii– ZKTMSS ile birlikte diğer sorumlular aleyhine dava açılması 532 bb) 26.04.2016 Tarihinden Sonraki Dönem 538 aaa) Karayolu Yolcu Taşımalarında Zorunlu Sigorta yaptırma zorunluluğu ve sigortanın kapsamı 540 bbb) Yönetmeliğe göre yaptırılması zorunlu olan sigortalar 541
c) Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası 542 aa) Genel olarak 542 bb) Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasının Özellikleri 546 cc) Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasında Sigortanın Konusu 547 dd) Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasında Kazanın Tanımı 548 ee) Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasında Kaza Sayılmayan Haller 549 ff) Sigorta Kapsamına Giren Teminat Türleri 549 aaa) Ölüm Teminatı 549 bbb) Sakatlık Teminatı 550 ccc) Tedavi Giderleri Teminatı 554 gg) Koltuk Gerdi Kaza Sigortası Teminat Kapsamı Dışında Kalan Haller 561 hh) Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Yaptırmak Zorunda Olan Taşımacılar 562 ıı) Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Teminatının Başlangıcı ve Sonu 565 ii) Koltuk Ferdi Kaza Sigortasında Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigorta Ettirene Rücu Hakkı 566 jj) Sigortalıların veya Hak Sahiplerinin Başvuru Hakkı ve Başvuru Süresi 568 kk) Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Sigorta Ettiren, Sigortalılar veya Hak Sahiplerinin Yükümlülükleri 569 ll) Tazminatın Belirlenmesi ve Hakem Bilirkişiye Gidilmesi 570 mm) Teminat Türlerinin Birleşmesi 573 nn) Tazminatın Ödenmesi ve Sigortacının Temerrüdü 573 oo) Sigortacının Halefiyeti 574 öö) Sigorta Ücretinin Ödenmesi ve Sigortacının Sorumluluğunun Başlaması 575 pp) Sigorta Ettirenin Sözleşme Yapılırken Beyan Yükümlülüğü 577 rr) Sigorta Ettirenin Sigorta Süresi İçinde Beyan Yükümlülüğü 578 ss) Sigorta Ettirenin Değişmesi 579 şş) Tebliğ ve İhbarlar 579 tt) Zaman Aşımı 580 uu) Yetkili Mahkeme 580
d) Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası 582 aa) Genel olarak 582 bb) Sigorta Teminatının Kapsamı 582 cc) Ek Sözleşmeyle Teminat Kapsamına Alınabilecek Hal 582 dd) Teminat Dışındaki Haller 583 aaa) Sigortalının kendisinin uğrayacağı zararlar 583 bbb) Aracı sevk ve idare edenin, aracı sevk ve idare ederken uğrayacağı zararlar dolayısıyla ileri sürülen talepler 583 ccc) İşletenin veya aracı sevk edenin eşinin, usul ve füruunun (kendisi ile evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların) ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin uğrayacağı zararlar dolayısıyla ileri sürülen talepler 583 ddd) Araç sahibi ile işleteni arasındaki ilişkide araca gelen zararlar dolayısıyla ileri sürülen talepler 583 eee) Poliçede gösterilen aracın ve bu araç ile taşınan malların (yolcu bagajı ve benzeri eşya teminat dahilindedir) veya çekilen şeylerin bozulması zarar ve ziyaa uğraması yüzünden ileri sürülen talepler 584 fff) Çalınan veya gaspedilen aracın sebep olduğu ve Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletenin sorumlu olmadığı zararlar ile aracın çalındığını ve/veya gaspedildiğini bilerek binen yolcuların zarara uğramaları nedeniyle ileri sürülen talepler 584 ggg) Sürat yarışlarına iştirak ve yarış güzergahında yapılan antremanlar sırasında meydana gelebilecek zarar ve ziyan nedeniyle ileri sürülen talepler 585 hhh) Aracın gözetim, onarım, bakım, alım–satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla faaliyette bulunan teşebbüslere bırakılmasından sonra aracın sebep olduğu zararlara ilişkin her türlü talepler 585 ııı) Patlayıcı ve parlayıcı maddeler taşınması (yedek akaryakıt hariç) sebebiyle meydana gelen zarar ve ziyanlardan dolayı ileri sürülen talepler 586 iii) 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemlerinde ve bu eylemlerden doğan sabotajda kullanılan araçların neden olduğu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletenin sorumlu olmadığı zararlar ile aracın terör eylemlerinde kullanıldığını veya kullanılacağını bilerek binen kişilerin zarara uğramaları nedeniyle ileri sürecekleri talepler, aracı terör ve buna bağlı sabotaj eylemlerinde kullanan kişilerin talepleri 586 ee) Tazminatın Azaltılması veya Kaldırılması Sonucunu Doğuran Haller 586 ff) Sigortacının sigortalıya rücu nedenleri 587 gg) Sigortanın Başlangıcı ve Sonu 588 ğğ) Sigorta Ettirenin Beyan Yükümlülüğü 588 hh) Sigorta Süresi İçinde İhbar Yükümlülüğü ve Sonuçları 589 aaa) Kullanılış Tarzı Değişikliği 589 bbb) İşletenin Değişmesi 590 ıı) Sigorta Priminin Ödenmesi, Sigortacının Sorumluluğunun Başlaması ve Sigorta Ettirenin Temerrüdü 591 ii) Zarar Gerçekleşmesinden Sonra Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri 592 jj) Zarar ve Ziyanın Tespiti 593 kk) Zarar ve Tazminatın Sigortacı Tarafından Ödenmesinin Sonuçları 594 ll) Vergi, Resim ve Harçlar 594 mm) Tebliğ ve İhbarlar 594 nn) Ticari ve Mesleki Sırların Saklı Tutulması 594 oo) Yetkili Mahkeme 595 öö) Zamanaşımı 595 pp) Karayolları Trafik Kanunun İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortasına Uygulanacak Hükümleri 596 aaa) Tazminatın azaltılması veya kaldırılması sonucunu doğuran haller 596 bbb) Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı: 597 ccc) Zamanaşımı 598
e) Güvence Hesabı 598 aa) Genel Olarak 598 bb) Güvence Hesabının Sorumluluğunun Doğma Şartları 600 aaa) Sigortalının tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar 600 bbb) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar 602 ccc) Sigorta şirketinin malî bünye zaafiyeti nedeniyle sürekli olarak bütün branşlarda ruhsatlarının iptal edilmesi ya da iflası halinde ödemekle yükümlü olduğu maddî ve bedensel zararlar için 604 ddd) Çalınmış veya gasp edilmiş bir aracın karıştığı kazada, Karayolları Trafik Kanunu uyarınca işletenin sorumlu tutulmadığı hallerde, kişiye gelen bedensel zararlar için 604 eee) Yeşil Kart Sigortası uygulamaları için faaliyet gösteren Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunca yapılacak ödemeler için 605 fff) Zorunlu sigorta teminat limitleri ile sigorta poliçesinde belirtilen teminat arasındaki fark kadar ödenecek bedensel tazminat tutarları için 605 cc) Güvence Hesabının Gelirleri Ve Denetimi 606 aaa) Hesabın gelirleri 606 dd) Güvence Hesabının Giderleri 606 ee) Güvence Hesabının Rücu Hakkı 607 aaa) Zorunlu sigorta yaptırmayan veya geçerli teminat tutarları üzerinden zorunlu sigortaları yaptırmayan kişilere 607 bbb) Sorumlunun sonradan belli olması halinde bu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine 608 ccc) Zarardan sorumlu kişilere veya yükümlü sigorta şirketine 608 ddd) Güvence Hesabı Yönetmeliğinin 9. maddenin birinci fıkrasının (ç) bendine göre yapılan ödemeler çerçevesinde yükümlü sigorta şirketine 610 eee) Güvence Hesabı Yönetmeliğinin 9. maddenin ikinci fıkrasına göre yapılan ödemeler nedeniyle Büroya 610 ff) Zarar Görenlerin Çokluğu 610 hh) Ödemelerin İadesi 610
III) GEÇİCİ VE SÜREKLİ İŞ GÜCÜ KAYBININ TESPİTİ 611
A) GENEL OLARAK 611
B) YARGITAY UYGULAMALARINA GÖRE İŞGÜCÜ KAYBI SÜRESİ VE SÜREKLİ İŞGÜCÜ KAYBI ORANININ TESPİTİ 612
1) Geçici İş Göremezlik Süresi ve Sürekli İş Göremezlik Oranı Adli Tıp Uzmanı Tarafından Belirlenmelidir 613
2) İşgöremezlik Süresi ve Oranı Belirlenirken Kişinin Mesleği, Yaptığı İşin Özellikleri ve İşini Yaparken Daha Çok Hangi Organını Kullandığı Dikkate Alınır. 619
3) İş Göremezlik Süresi ve Oranı Kaza Tarihinde Ki Mevzuata Uygun Olarak Belirlenmelidir 620
C) GEÇİCİ İŞ GÖREMEZLİK SÜRESİ VE SÜREKLİ İŞ GÖREMEZLİK ORANI TESPİTİNDE UYGULANACAK MEVZUAT 622
1) Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü 622
2) Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği 623
3) Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği 624
4) Özürlülük Ölçütü Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik 626
5) Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik 629
a) Yönetmeliği amacı 631
b) Yönetmeliğin Kapsamı 631
c) Yönetmeliğin Dayanağı 632
d) Tanımlar 632
e) Engellilik Sağlık Kurulunun Teşkili Ve Çalışma Usulü 634 aa) Engellilik Sağlık Kurulun Teşkili 634 aaa) Birden fazla uzmanlık dalını ilgilendiren engel durumlarının tespitinde: 634 bbb) Tek bir uzmanlık dalını ilgilendiren engel durumlarının tespitinde: 635 bb) Engellilik Sağlık Kurulunun çalışma usulü 635
f) Yetkili sağlık kurum ve kuruluşları 635
g) Erişkinler İçin Engellilik Sağlık Kurulu Raporunun Düzenleme Usulü 636
h) Erişkinler İçin Terör, Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporunun düzenlenme usulü 637
ı) Erişkinler İçin Engellilik Sağlık Kurulu Raporu ve Erişkinler İçin Terör, Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporunun düzenleme esasları 638
i) Raporların geçerlilik süresi 639
j) Raporlara itiraz 641
k) Atıflar 642
l) Kazanılmış haklar 642
m) Erişkinler İçin Terör, Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporunun ücreti 643
n) Yürürlükten kaldırılan yönetmelik 643
o) Raporların elektronik ortamda düzenlenmesi 643
ö) Birden fazla hastalığı veya engeli bulunanların engel oranları 644
p) Yürürlük 645
r) Yürütme 645
D) TRAFİK KAZALARINDAN DOĞAN İŞ GÜCÜ KAYIP ORANLARININ TESPİTİNE İLİŞKİN MEVZUAT VE UYGULAMALARIN ANALİZİ 645
E) RAPOR HAZIRLANIRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR 652
1) Raporda Yer Alması Gereken Hususlar 652
2) Rapor Hazırlanırken Kazanın Neden Olduğu Maluliyet Oranı Belirlenmelidir. 654
3) Gelişen–Değişen Durum (Maluliyetin Niteliği ve Kapsamında Zaman İçinde Değişiklik Olması) 656
F) BAKICI GİDERİ 658
1) Genel Olarak 658
2) Bakıcıya İhtiyaç Olup Olmadığının Tespiti 659
3) Yargıtay Uygulamalarına Göre Bakıcı Giderinin Belirlenmesi ve Sorumluluk 661
4) Bakıcı Tazminatından Hakkaniyet İndirimi Yapılabilir mi? 662
5) Genel Şartlara Göre Bakıcı Giderlerinden Sorumluluk ve Bakıcı Giderlerinin Belirlenmesi 669
a) Bakıcı giderlerinden sorumluluk 669 aa) Sağlık gideri teminatı içindeki yer alan bakıcı giderleri ve belirlenmesi 670 bb) Sakatlık teminatı kapsamında ki bakıcı giderleri ve hesaplanması 674
6) Yargıtay Uygulamaları İle Genel Şartlar Arasında Bakıcı Giderinden Sorumluluk ve Bakıcı Giderinin Belirlenmesine Yönelik Farklar 676 aa) Yargıtay, bakıcı tuttuğunu ispat edip etmediğine bakılmaksızın bakıcı giderinin belirlenmesinde brüt asgari ücret esas almıştır 676 bb) Yargıtay, sürekli sakatlık hangi oranda olursa olsun rapor ile kişinin sürekli başka birinin bakımına ihtiyaç duyduğu yani bakıcıya ihtiyacı olduğunun rapor ile tespit edilmesi durumunda bakıcı gideri brüt asgari ücretin tamamı üzerinden hesaplanacağı esa alınmıştır 677
...