Tıp Ceza Hukuku (9786253816797)

Önsöz 7
1. Baskının Önsözü 9
Kısaltmalar 19
1. Bölüm GENEL HÜKÜMLER
§
1. GİRİŞ 23
§
2. TIBBİ MÜDAHALENİN CEZA HUKUKU BAKIMINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ 24
I. Temel Tartışma: Hekimin Tıbbi Müdahalesinin Cezasızlığının Hukuksal Dayanağı Nedir? 24
A. Tipikliğin Bulunmaması 26
B. Maddi Unsurun Gerçekleşmemesi 28
C. Manevi Unsurun Gerçekleşmemesi 29
D. Tıbbi Müdahalenin Hukuka Uygun Olması 29
1. Hakkın Kullanılması 30
2. Hastanın Rızası 32
3. Birden Fazla Hukuka Uygunluk Nedeni Kabul Eden Görüşler 37
II. Görüşüm 38
III. Özel Düzenlemeler 41
§
3. KAMU GÖREVLİSİ SAĞLIK ÇALIŞANLARI BAKIMINDAN SORUŞTURMA İZNİ SÜRECİ 43
I. Genel Olarak 43
II. 7406 Sayılı Kanun’la Gerçekleştirilen Değişiklikler 45
A. Genel Bilgiler 45
B. Kanunun Kişi Bakımından Kapsamı 47
C. Kanunun Konu Bakımından Kapsamı 49
D. Sürecin İşleyişi 51
E. Mesleki Sorumluluk Kurulu 55
III. 4483 Sayılı Kanun’a Tabi Kamu Görevlileri Açısından 58
A. Teorik Bilgiler 58
B. Uygulamadan Örnekler 59
IV. 2547 Sayılı Kanun’a Tabi Kamu Görevlileri Açısından 70
§
4. SAĞLIK ÇALIŞANLARINA YÖNELİK İFTİRA NİTELİĞİNDEKİ SUÇLAMALARA KARŞI HAK ARAMA YOLLARI 72
2. Bölüm SAĞLIK ÇALIŞANLARI TARAFINDAN İŞLENEBİLECEK SUÇLAR VE KABAHATLER
§
1. SAĞLIK ÇALIŞANLARI TARAFINDAN İŞLENEBİLECEK SUÇLAR 77
I. Kasten Öldürme ve Yaralama Suçları 78 A. Genel Olarak 78 B. Aydınlatma, Rıza ve Kasten Öldürme/Yaralama Suçları 90
1. Genel Olarak 90
2. Ceza Mahkemesi Kararlarında Aydınlatma Zorunluluğu ve Sonuçları 97
a. Olay 1 97
b. Olay 2 98
c. Olay 3 99
d. Olay 4 99
e. Olay 5 100
f. Olay 6 102
C. Hekimin Hastanın Ölümüne Yardımı (Ötanazi) 102
1. Sorun 102
2. Hayatta Tutma Yükümlülüğü ve Kendi Geleceğini Belirleme Hakkı 106
3. Çeşitli Ötanazi Türleri ve Hukuksal Sonuçları 108
a. Aktif Ötanazi 109
b. Dolaylı Ötanazi 111
c. Pasif Ötanazi 113
d. Ötanazi ve İntihara Yardım Ayrımı 116
D. Zorunluluk Hali 118
E. Kasten Öldürme ve Yaralama Suçlarının Nitelikli Halleri ve Kovuşturma 119
II. Kasten Öldürmenin İhmali Davranışla İşlenmesi 121 A. Genel Olarak 121 B. Hasta Tercihi (Triyaj) Sorunu 133
1. Genel Olarak 133
2. Triyajın Çeşitleri 134
3. Almanya Kanun Taslağı 134
4. Hukuki Değerlendirme ve Öneriler 135
III. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçları 139 A. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçlarına İlişkin Müşterek Açıklamalar 142
1. Ön Açıklama: Aydınlatma, Rıza ve Malpraktis İlişkisi 142
2. Taksir Kavramı 144
3. Hareket 145
4. Neticenin Öngörülebilir Olması ve Bilinçli–Basit Taksir Ayırımı 147
5. Özen Yükümlülüğünün İhlali 152
6. Özen Yükümlülüğü İhlalinin Tespiti (Yüksek Sağlık Şurası–Adli Tıp Kurumu) 160
7. Nedensellik Bağı 163
a. Genel Olarak 163
b. Hekim Hatası ve Başkasının Yol Açtığı Yaralamalar Arasındaki Nedensellik Bağı Sorunu 175
c. Yargıtay Kararları’nda Nedensellik Bağı 176
B. Taksirle Öldürme Suçu 186
C. Taksirle Yaralama Suçu 188
1. Korunan Hukuksal Yarar ve Suçun Konusu 188
2. Yaralama Kavramı 191
3. Nitelikli Haller 193
4. Soruşturma ve Kovuşturma 194
D. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçlarında Organizasyon Kusuru 195
E. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçlarında Komplikasyon Yönetimi 198
F. Taksirle Öldürme ve Yaralama Suçlarında Yaptırım 199
1. Kovuşturma, Yaptırım ve Cezanın Belirlenmesi 199
2. Meslek veya Sanatın İcrasının Yasaklanması 206 G. Taksirle Yaralama Suçunda Uzlaştırma 209
IV. Netice Sebebiyle Ağırlaşmış Yaralama 210
V. Cinsel Saldırı 213
VI. İnsan Üzerinde Deney ve Denemenin Cezalandırılabilirliği 223
A. Genel Olarak 227
B. İnsan Üzerinde Deney Suçu 230
C. İnsan Üzerinde Deneme Suçu 234
1. Genel Olarak 234
2. Covid Pandemisi Sırasında Uygulanan Tedavilerin Deneme Niteliği 239
D. İnsan Üzerinde Bilimsel Araştırmalara İlişkin İdari Yaptırımlar 242
VII. Organ veya Doku Nakli ve Ceza Sorumluluğu 243
A. Organ veya Doku Naklinin ve Ticaretinin Cezalandırılabilirliği 243
B. Organ ve Doku Nakli Kanunu ve Türk Ceza Kanunu İlişkisi 245
C. Nakil Eyleminin Niteliği ve Ceza Hukuku Yönünden Sonuçları 247
D. Organ veya Doku Ticareti Suçu 251
1. Suçun Unsurları 251
2. Suçun Özel Görünüş Şekilleri 257 E. Zorunluluk Hali 262 F. Etkin Pişmanlık 267
VIII. Çocuk Düşürtme 269
A. Genel Olarak 269
B. Korunan Hukuksal Yarar 271
C. Suçun Konusu 272
D. Maddi Unsur 275
E. Nitelikli Haller 283
F. Manevi Unsur 284
1. Genel Olarak 284
2. Zorunluluk Hali 284 G. Hukuka Uygunluk Nedenleri 286
1. Süre Esaslı İsteğe Bağlı Rahim Tahliyesi 287
2. Çocuk ile Onu Takip Edecek Nesiller Açısından Ağır Maluliyet (Özürlülük Endikasyonu) 291
H. Suçun Özel Görünüş Şekilleri 294
1. Teşebbüs 294
2. İştirak 295
3. İçtima 296
I. Yanılgı 299 J. Zorunluluk Hali 300
1. Genel Açıklamalar 300
2. Hukuki Niteliği 302
3. Şartları 303
4. İspat Sorunları 306 K. Yaptırım 315
IX. Kısırlaştırma Suçu 315
X. Hadımlaştırma 321
XI. Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma Suçu 323
XII. Ayrımcılık Suçu 324
XIII. Özel Hayatın Gizliliğini İhlal Suçu 324
XIV. Verileri Hukuka Aykırı Olarak Verme (Sır Saklama Yükümlülüğünün İhlali) Suçu 326
A. Genel Olarak 326
B. Korunan Hukuksal Yarar 327
C. Suçun Unsurları 328
1. Maddi Unsur 328
a. Kişisel Veri Kavramı 328
b. Kişisel Verilerin Kapsamı 334
c. Fail ve Mağdur 339
d. Maddi Unsuru Oluşturan Eylemler 341
e. Hastanın Ölümünden Sonra Bu Suç İşlenebilir mi? 343
f. Sağlık Personelinin Sıfatı Sona Erdikten Sonra Bu Suç İşlenebilir mi? 344
g. Sigortalı Hastalarda Ödeme Yapacak Kurumlar Bakımından Kişisel Verilerin Açıklanması Suçu 344
h. Ceza Muhakemesi Kanunu Bakımından Kişisel Veriler 345
2. Manevi Unsur 345
3. Hukuka Uygunluk Nedenleri 346
a. Kayıt Tutma Yükümlülüğü 346
b. Hastanın Rızası 346 aa. Genel Olarak 346 bb. Konsültasyon Halinde Kişisel Verilerin Açıklanması 348 cc. Varsayılan Rıza 349
c. Bildirme Yükümlülüğü 350
d. Adli Mercilerin Sağlık Verilerini İşlemesi 355
e. Basının Haber Verme Hakkı 355
f. Savunma Dokunulmazlığı 355
4. Zorunluluk Hali 357
D. Nitelikli Haller 360
E. Yanılgı 361
F. Göreve İlişkin Sırrın Açıklanması ve Ticari Sır, Bankacılık Sırrı veya Müşteri Sırrı Niteliğindeki Bilgi ve Belgelerin Açıklanması Suçları İle İlişki 362
G. Bazı Hekim Faaliyetleri Açısından Kişisel Verileri Açıklama Suçu 364
1. Resmi Bilirkişi Hekim 364
2. İşyeri Hekimi 364
3. Cezaevi Hekimi 364
4. Adli Tabip 365
5. Tıbbi Araştırmalar 365
6. Bilimsel Çalışmalar 365
7. Soruşturma ve Kovuşturma Organlarının Bilgi Talebi 365
XV. Dolandırıcılık 367
XVI. Belgede Sahtecilik 373
A. Genel Açıklamalar 373
B. Kamu Görevlisi Tarafından İşlenen Sahtecilik Suçu 380
C. Kamu Görevlisi Olmayan Sağlık Mesleği Mensubunun Belgede Sahteciliği 396
1. Suçun Unsurları 396
2. Nitelikli Haller 403 D. Sahteciliğin İspatı 405
XVII. Çocuğun Soybağını Değiştirme Suçu 412
XVIII. İrtikap Suçu 414
XIX. Rüşvet Suçu 428 A. Genel Açıklamalar 428 B. İrtikap ile Rüşvet Suçu Arasındaki Farklar 433 C. Rüşvetin İspatı 435
XX. Görevi Kötüye Kullanma 436
A. Görevin Gereklerine Aykırı Hareket Etmek Suretiyle, Kişilerin Mağduriyetine veya Kamunun Zararına Neden Olmak ya da Kişilere Haksız Bir Menfaat Sağlamak 436
B. Görevin Gereklerini Yapmakta İhmal veya Gecikme Göstererek, Kişilerin Mağduriyetine veya Kamunun Zararına Neden Olmak ya da Kişilere Haksız Bir Menfaat Sağlamak 441
C. Kişilerin Mağduriyetine veya Kamunun Zararına Neden Olmak ya da Kişilere Haksız Bir Menfaat Sağlamak Koşulu 461
D. Yükümlülüklerin Çatışması 466
XXI. Kamu Görevlisinin Ticareti Suçu 466
XXII. Bilirkişi Hekimin Cezai Sorumluluğu 468
A. Genel Olarak 468
B. Bilirkişilik Görevinin Yapılmaması 469
C. Gerçeğe Aykırı Bilirkişilik 469
XXIII. Sağlık Mesleği Mensuplarının Suçu Bildirmemesi 472
A. Genel Olarak 472
B. Suçun Unsurları 475
C. Suçun Bildirileceği Yetkili Makamlar 487
D. Hukuka Uygunluk Sebepleri, Özel Görünüş Şekilleri ve Yaptırım 488
XXIV. Genital Muayene 490
A. Genel Olarak 490
B. Korunan Hukuksal Yarar ve Suçun Konusu 491
C. Suçun Faili ve Mağduru 492
D. Maddi Unsur 495
E. Manevi Unsur 497
F. Hukuka Aykırılık Unsuru 498
G. Suçun Özel Görünüş Şekilleri 498
H. Muhakeme 499
XXV. Genetik Teşhisler Nedeniyle Ceza Sorumluluğu 499
XXVI. Yapay Döllemede Ceza Sorumluluğu 501
XXVII. Hekim Olmadığı Halde Hasta Tedavi Etme veya Hekim Unvanını Takınma 503
XXVIII. Ruhsatsız Olarak veya Yetkisiz Kişilere Sağlık Hizmeti Verdirme 525
§
2. HEKİMLİK MESLEĞİNİN İCRASINDAN YASAKLANMA 537
I. Türk Ceza Kanunu’na Göre 537 A. Kapsamı 538 B. Şartları 538 C. Süresi 539 II. 1219 Sayılı Kanun’a Göre 540
§
3. SAĞLIK ÇALIŞANLARI VE KURUMLARI TARAFINDAN İŞLENEBİLECEK KABAHATLER 547
I. Yetkisiz Hekimlik 547
II. Bazı Normlara Aykırılık 549
III. Yetkisiz Diş Hekimliği Yapma Suçu ve Kabahatler 550
IV. Sağlık Meslek Mensubu Gibi Çalışmak veya Unvanı Takınmak 558
V. Hastanın Rızası Olmaksızın Tıbbi Müdahale Yapmak 558
VI. Özel İzne Tabi Hizmet Birimlerinin İzinsiz Açılması veya Hizmet Sunulması 559
VII. Kayıt Tutma ve Bildirim Zorunluluğunu Yerine Getirmeme 560
§
4. PANDEMİ DÖNEMLERİNDE CEZA HUKUKU SORUMLULUĞU 560
I. Tedbirlerin İhlali 560
A. Kabahatler 560
B. Bulaşıcı Hastalıklara İlişkin Tedbirlere Aykırı Davranma Suçu 578
C. Görevi Yaptırmamak İçin Direnme Suçu 579
II. Virüs Bulaştıran Kişilerin Ceza Sorumluluğu 579 Küçük Sözlük 581 Yararlanılan Kaynaklar 585 Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları Dizini 609
Kavram Dizini 611