Teori ve Uygulamada Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz Davası (9786050520484)

ÖNSÖZ 7 İÇİNDEKİLER 9 İLK DERECE MAHKEMESİ EMSAL KARAR FİHRİSTİ 21
KISALTMALAR 29
GİRİŞ 33
BİRİNCİ BÖLÜM TÜKETİCİ HAKEM HEYETİNE BAŞVURU DAVA ŞARTI
1. GENEL OLARAK 39
2. TÜKETİCİ HUKUKUNDA DAVA ŞARTLARI 42
2.1. Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Dava Şartı 48
2.1.1. Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Dava Şartının İncelenme Sırası 48
2.1.2. Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Dava Şartının Dosya Üzerinden İncelenmesi 50
2.1.3. Görevsiz Mahkemeden Gelen Dosyada Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Dava Şartına İlişkin İnceleme 51
2.1.4. Tüketici Hakem Heyetinin Başvuruyu Sözlü Olarak Reddettiği İddiası 53
2.2. Dava Şartı Eksikliğinin Sonuçları 54
2.2.1. Davanın Usulden Reddine Karar Verilmesi 54
2.2.2. Dosyanın Tüketici Hakem Heyetine Gönderilmesine Karar Verilememesi 57
2.2.3. Dava Şartı Eksikliği Nedeniyle Ret Kararı Verilmesinden Sonra Yeniden Dava Açılması Ve Yeni Davada İlk Davanın Etkisi 59
3. TÜKETİCİ HAKEM HEYETLERİNİN GÖREV ALANI 61
3.1. Tüketici İşleminin Bulunup Bulunmaması ve Uyuşmazlığın Taraflarına Göre Yapılan Sınırlandırma 64
3.1.1. Uyuşmazlığın Taraflarının Tüketici Ve Satıcı/Sağlayıcı, Uyuşmazlığın da Tüketici İşlemi Olması 66
3.1.2. Başvurucunun Tüketici Olma Zorunluluğunun Bulunmaması 69
3.2. TKHK’da Uyuşmazlık Konusu Bakımından Yapılan Sınırlandırma 74
3.2.1. İtirazın İptali Davası 78
3.2.2. İstirdat Davası 88
3.2.3. Temeli İcra ve İflas Kanunu’na Dayanan İşler Nedeniyle İleri Sürülen Menfi Tespit Talepleri 97
3.3. Parasal Açıdan Yapılan Sınırlandırma 102
3.3.1. Değeri Para İle Ölçülebilen Uyuşmazlıklar 102
3.3.2. Tüketici Hakem Heyeti Başvurusunda Uyuşmazlık Değerinin Gösterilmemesi 107
3.3.3. Parasal Ayrımın Dava Açılış Anındaki Değere Göre Belirlenmesi 109
3.3.4. Davanın Devamı Sırasında Talep Sonucunun Bir Kısmından Feragat Edilmesi (Talebin Daraltılması Yoluyla Islah) 114
3.3.5. Tüketici Mahkemesinde Davanın Açılması Sırasında Parasal Sınırı Geçen Bir Alacağın Bilirkişi İncelemesi Sonunda Daha Az Olduğunun Anlaşılması 116
3.3.6. Başvurucunun Alacağının Daha Fazla Olmasına Karşın Bir Kısmı Bakımından Heyete Başvurması (Talep Sonucundan Feragat) 119
3.3.7. Sözleşmeden Dönme Talepli Başvurularda Sözleşme Bedelinin Esas Alınması 125
3.3.8. Başvuruya Konu Miktarın Belirlenmesinde Faiz ve Fer’i Kalemlerin Hesaplamaya Dahil Edilip Edilmeyeceği 127
3.3.9. İhtiyari Dava Arkadaşlarının Birlikte Yaptıkları Başvurularda Uyuşmazlık Değerinin Tespiti 131
3.3.10. Aynı Tüketici İşleminden Kaynaklanan Birden Fazla Başvurunun Heyet Tarafından Birleştirilmesi 133
3.3.11. Değeri Para İle Ölçülemeyen Uyuşmazlıklar 139
3.3.12. Değeri Para İle Ölçülen ve Ölçülemeyen Taleplerin Birlikte Başvuru Konusu Yapılması 141
3.3.13. Tüketici Mahkemesinde Belirsiz Alacak Olarak Açılan Davada Gösterilen Dava Değerinin Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Parasal Sınırında Olması 141
3.3.13.1. Belirsiz Alacak Davasının Şartları ve Belirsizlik Unsuru 142
3.3.13.2. Belirsiz Alacak Davasında Geçici Dava Değeri 159
3.3.13.3. Zaman Aşımı 168
3.3.13.4. Kesin Talep Sonucunun Belirlenmesi 173
3.3.13.5. Talep Artırımı Yapılmaması veya Harcın İkmal Edilmemesinin Sonucu 183
3.3.13.6. Belirsiz Alacak Davası Şartlarını Taşımadığı Anlaşılan Dava 191
3.3.13.7. Belirsiz Alacak Davasının Hukuk Davaları İle Tüketici Hukukunda Uygulanabilirliği 207
3.3.13.8. Tüketici Mahkemesinde Parasal Sınırın Altında Açılan Belirsiz Alacak Davaları 220
3.3.14. Tüketici Mahkemesinde Açılan Kısmi Dava Gösterilen Dava Değerinin Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Parasal Sınırının Altında Kalması 228
3.3.14.1. Kısmi Davanın Şartları 228
3.3.14.2. Alacağın Fazlaya İlişkin Kısmı, Ek Dava ve Faiz 234
3.3.14.3. Yüksek Mahkeme Kararları Eşliğinde Geliştirdiğimiz Alternatif Ölçüt 244
3.3.14.4. Kısmi Dava Olarak Açılan Tüketici Davalarında Yargıtay’ın Son Uygulaması 249
3.3.14.5. Alacağın Şimdilik Bir Kısmının Tüketici Hakem Heyeti Başvurusuna Konu Edilmesi 252
3.3.15. Gösterilen Dava Değerinin Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Parasal Sınırında Olması ve Mahkemece Karar Verilmesinden ÖnceFeragat, Kabul veya Sulh Durumunun Gerçekleşmesi 255
3.3.15.1. Uyuşmazlık Değeri İtibariyle Tüketici Mahkemesinde Görülen Davada Alacağın Bir Kısmından Feragat Edilmesi ve Kalan Kısmın Parasal Başvuru Sınırının Altında Kalması 258
3.3.15.2. Uyuşmazlık Değeri İtibariyle Tüketici Mahkemesinde Açılmaması Gereken Bir Kısmi Davanın/Belirsiz Alacak Davasının Usulden Reddine Karar Verilmesinden Önce Feragat, Kabul Veya Sulh Beyanının Sunulması 261
3.3.16. Tüketici Hakem Heyetine Belirsiz Alacak Olarak Yapılan Başvurunun Devamı Sırasında Talep Sonucunun Artırılması 273
3.4. Uyuşmazlığın Niteliği İtibariyle Tartışmalı Konular 284
3.4.1. Taşınmazın Aynından Kaynaklanan Talepler 285
3.4.2. Manevi Tazminat Talebi 290
3.4.3. Maddi ve Manevi Tazminatın Birlikte Talep Edilmesi 306
3.4.4. Belge Toplanarak Rapor Alınması Gereken Haller 309
3.4.5. Sözleşmenin Uyarlanması Talepleri 310
3.4.6. İcra ve İflas Kanunu’ndan Kaynaklanmayan Menfi Tespit Talepleri 314
3.4.7. Devremülk Sözleşmesinden Kaynaklanan Talepler 325
3.4.8. Müdahalenin Men’i, Tahliye ve Muarazanın (Çekişmenin) Giderilmesi Talepleri ile Abonelik İlişkisinden Kaynaklanan Talepler 327
3.4.9. Cezai Yaptırıma Bağlanmış Hususlar, İdari Yargı Alanına Giren Uyuşmazlıklar, Delil Tespiti, İhtiyati Tedbir, İhtiyati Haciz Gibi Geçici Hukuki Koruma Tedbirleri 331
3.4.10. Avukatlık Sözleşmesinden Kaynaklanan Talepler 337
3.4.11. Asıl Talebin Yanında Alacağa Faiz İşletilmesi Talebi 342
3.4.12. Karşı Davadaki Talebin Parasal Değer İtibariyle Tüketici Hakem Heyetine Başvuru Yapılmasını Gerektirmesi 343
İKİNCİ BÖLÜM TÜKETİCİ HAKEM HEYETLERİ
1. GENEL OLARAK 347
2. TÜKETİCİ HAKEM HEYETLERİNİN HUKUKİ NİTELİĞİ 354
3. TÜKETİCİ HAKEM HEYETLERİNİN GÖREV VE YETKİ ALANI 366
3.1. Görevin Tespiti 366
3.1.1. Parasal Sınır 366
3.1.2. Niteliği İtibariyle İncelenemeyecek Olan Uyuşmazlıklar 370
3.2. Tüketici Hakem Heyetlerinin Yetki Alanı 375
3.2.1. Yetkili Tüketici Hakem Heyetinin Belirlenmesi 375
3.2.1.1. Tüketici Hakem Heyetinin Yetkiyi Re’sen İncelemesi 377
3.2.1.2. Yetki Sözleşmesi Yapılması 383
3.2.1.3. Mesafeli Satış Sözleşmelerinde Yetkili Tüketici Hakem Heyeti 389
3.2.2. Yetkisiz Tüketici Hakem Heyeti Tarafından Karar Verilmesi 392
4. TÜKETİCİ HAKEM HEYETİNE BAŞVURU 393
4.1. Tüketici Hakem Heyeti Tarafından Yapılan İnceleme 396
4.1.1. Tüketici Hakem Heyetince Başvuru Koşullarına İlişkin Yapılacak Usuli İnceleme 396
4.1.2. Tüketici Hakem Heyetince Taraf Teşkilinin Sağlanması ve Savunma Hakkının Verilmesi 397
4.1.3. Tüketici Hakem Heyetlerinin Taleple Bağlı Olması 402
4.1.4. Tüketici Hakem Heyetlerinin Belge ve Bilgi İsteme Hakkı 407
4.1.5. Tüketici Hakem Heyetlerinin İnceleyebileceği Deliller ve Uyuşmazlığın Çözümü 412
4.1.5.1. Tanık 414
4.1.5.2. Keşif 416
4.1.5.3. Bilirkişi İncelemesi 419
4.1.5.4. Yemin, Senetle İspat Kuralı ve İsticvap 421
4.1.5.5. İkrarın Etkisi 424
4.1.5.6. Ticari Defterler 425
4.1.5.7. İncelemenin Sonuçlandırılması 432
4.1.6. Tüketici Hakem Heyetine Şikayet Edilenin Karşı Başvuruda Bulunması 434
4.1.7. Önceki Tüketici Hakem Heyeti Başvurularının Derdestlik ve Kesin Hüküm Oluşturması 436
4.1.8. Tüketici Hakem Heyeti Başvurusunun Feragat, Kabul Veya Sulh İle Sonuçlanması 446
4.1.8.1. Tüketici Hakem Heyeti İncelemesi Sırasında Feragat Beyanında Bulunulması 448
4.1.8.2. Tüketici Hakem Heyeti İncelemesi Sırasında Kabul Beyanında Bulunulması 461
4.1.8.3. Tüketici Hakem Heyeti İnceleme Sırasında Sulh Olunması 464
4.1.8.4. Tüketici Hakem Heyetinde Vekil İle Temsil Halinde Vekaletnamede Özel Yetkinin Aranması 467
4.1.9. Tüketici Hakem Heyeti’ne Yapılan Başvurunun Konusuz Kalması 469
4.1.10. Tüketici Hakem Heyeti Kararındaki Maddi Hataların Heyet Tarafından Düzeltilmesi ve Tamamlanması 471
4.1.11. Tüketici Hakem Heyeti Kararının Tavzihi 473
4.1.12. Tüketici Hakem Heyeti Kararına Karşı Yargılamanın Yenilenmesi Talebi 474
4.1.13. Tüketici Hakem Heyeti Kararında Yargılama Giderlerinin Yüklenmesi ve Vekalet Ücreti 475
4.2. Tüketici Hakem Heyetinin Görevsiz Olduğu Bir Konuda Verdiği Kararın Şeklen Kesinleşmesi 486
4.3. Alacaklının İcra Takibi Yapma veya Tüketici Hakem Heyetine Başvurma Noktasında Muhdariyete Sahip Olması 488
4.4. Tüketici Hakem Heyetine Başvurunun Hak Düşürücü Süre ve Zamanaşımına Etkisi 493
4.5. Tüketici Hakem Heyetine Başvurunun Temerrüde Etkisi 498
4.6. Tüketici Hakem Heyeti Kararı Hakkında Menfi Tespit veya İstirdat Talep Edilmesi 500
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM TÜKETİCİ HAKEM HEYETİ KARARINA İTİRAZ DAVASI
1. GENEL OLARAK 503
2. TÜKETİCİ HAKEM HEYETİ KARARINA İTİRAZ DAVASI 505
2.1. Hukuki Niteliği 507
2.2. Görevli Mahkeme 514
2.3. Yetkili Mahkeme 517
2.3.1. Kanun’da Gösterilen Yetkili Mahkemelerden Hangisinin Seçileceği 521
2.3.2. Kanun’da Gösterilen Yetkili Mahkemelerden Birinde Açılan Davanın Diğer Yetkili Mahkemeye Gönderilmesi 522
2.3.3. İl ve İlçe Tüketici Hakem Heyeti Kararları Bakımından Yetkili Mahkemenin Belirlenmesi .524
2.4. Dava Açma Süresi 526
2.4.1. Tebligatın Yapılma Tarihinin Tespit Edilememesi 528
2.4.2. Adli Tatilin Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz Davasının Açılma Süresine Etkisi 529
2.4.3. İtiraz Etmeyen Taraf Açısından Kararın Kesinleşmesi 530
2.4.4. Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz Davasındaki Dava Açma Süresi Geçmeden veya İtiraz Davası Sonuçlanmadan İcra Takibine Geçilmesi ya da Bu Dava Sonuçlanmadan Kararın İnfaz Edilmiş Olması 532
2.4.5. Tüketici Hakem Heyetinin Uyuşmazlık Değeri Bakımından Görevsiz Olduğu Konuda Verdiği Kararlar 536
2.4.6. Davanın Açılış Anı Bakımından Eski Hale Getirme Talebinde Bulunulması 537
2.5. Davanın Tarafları 539
2.5.1. Yargılamanın Hakem Heyeti Başvurusundaki Taraflarla Sınırlı Olarak Yapılması 539
2.5.2. Tüketici Hakem Heyetine Husumet Yöneltilmesi 541
2.6. Arabuluculuk Dava Şartı 545
2.7. Davanın Dosya Üzerinden Görülmesi ve Duruşma Yapılması Gereken Haller 551
2.8. Yargılama 559
2.8.1. Yargılamanın Heyet Kararına Konu Taleplerle Sınırlı Olarak Yapılması 559
2.8.2. Islah 564
2.8.2.1. Dava Değerinin Islahı 564
2.8.2.2. Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz Davasının Tamamen Islahı İle Başka Bir Davaya Dönüştürülmesi 567
2.8.2.3. Davanın Tamamen Islahı İle Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz Davasına Dönüştürülmesi 573
2.8.3. İtiraz Davasında Mahkemenin Verilebileceği Kararlar 575
2.8.4. İtiraz Davasını İnceleyen Tüketici Mahkemesinin Heyetin Yerine Geçerek Karar Vermesi 578
2.8.5. Heyetlerin Esastan İnceleme Yaparak Verdiği Kararların İncelenmesi 583
2.8.6. Heyetlerin Görevsiz Olduğu Konuda Verdiği Kararlar İle Görevsizlik Gerekçesiyle Verdiği Ret Kararlarının İncelenmesi 584
2.8.7. Heyetin Belge ve Savunma Sunulmaması Nedeniyle Verdiği Ret Kararının İncelenmesi ve Dosyanın Heyete İadesi Meselesi 589
2.8.8. Heyetin Eksik Hüküm Kurması Nedeniyle Yapılan İtirazın İncelenmesi (Yok Karar) 596
2.8.9. Heyet İncelemesinde İleri Sürülmeyen Savunmaların ve Zamanaşımı Def’inin İncelenmesi 602
2.8.10. Heyet Başvurusu Sonuçlanmadan Aynı Alacağa İlişkin Olarak Mahkemede Dava Açılması 606
2.8.11. Heyet İncelemesinden Sonra Ortaya Çıkacak Yeni Uyuşmazlıklar Bakımından İlk Heyet Kararının Niteliği 609
2.8.12. Tüketici Hakem Heyeti Kararının İnfaz Kabiliyetinin Olmaması Nedeniyle Dava Açılması 612
2.8.13. Bir Davanın Islah Edilerek Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz Davasına Dönüştürülmesi 616
2.8.14. Tüketici Hakem Heyetinde Yapılan Feragat, Kabul Veya Sulhün Geçersizliği İddiası 617
2.9. Dava Sonunda Verilen Kararların Kesin Olması 630
2.9.1. Tüketici Hakem Heyeti Kararına İtiraz Davasında Verilen Ek Karara Karşı Kanun Yolları 631
2.9.2. İtiraz Davası İle Birlikte Açılan Davalarda Verilen Kararlara Karşı Kanun Yolları 632
2.9.3. Yetkisizlik Kararı ile Açılmamış Sayılma Kararlarına Karşı Kanun Yolları 634
2.9.4. Sabit Ücretli Ve Devamlılık Arz Eden Başvurular Hakkında Verilen Kararlar 636
2.9.5. Tüketici Hakem Heyetinin Konu veya Uyuşmazlık Değeri Bakımından Görevsiz Olduğu Konuda Verdiği Karara Karşı Kanun Yolları 637
2.10. Hüküm Tesisi 639
2.10.1. Davanın Reddi İle Heyet Kararının Onanmasına Karar Verilmesi 639
2.10.2. Davanın Kabulü İle Heyet Kararının İptaline Karar Verilmesi 640
2.10.3. Heyet Kararının Değiştirilerek Veya Düzeltilerek Onanmasına Karar Verilmesi 640
2.10.4. Davanın Reddi İle Heyet Kararının Gerekçesi Değiştirilerek Onanmasına Karar Verilmesi 641
2.10.5. Davanın Kısmen Kabulü İle Heyet Kararının Kısmen Onanmasına ve Kısmen İptaline Karar Verilmesi 642
2.10.6. Davanın Kabulü İle Heyet Kararının İptaline ve Davacının Diğer Taleplerinin Kabulün / Kısmen Kabulüne Karar Verilmesi 645
2.10.7. Davanın Süresinde Açılmaması Nedeniyle Reddine Karar Verilmesi 649
2.10.8. Borçlunun Hakkı Yerine Getirmesinin İtiraz Davasına Etkisi 650
2.11. Yargılama Giderlerinin Paylaştırılması 653
2.11.1. Tüketici Hakem Heyetinden Lehe Karar Alan Tüketicinin İtiraz Davasında Aleyhe Bir Karar İle Karşılaşması 654
2.11.2. Heyet İncelemesi Sırasında Sunulmayan Belge ve Bilgilerin İtiraz Davasında İleri Sürülmesi Nedeniyle Davanın Tüketici Aleyhine Sonuçlanması 657
2.11.3. Dava Sırasında Heyet Kararının İnfaz Edilmesi Nedeniyle Davanın Konusuz Kalıp Kalmayacağı ve Yargılama Giderlerinin Takdiri Meselesi 658
3. TÜKETİCİ HAKEM HEYETİ KARARININ İCRASININ TEDBİREN DURDURULMASI 660
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARI İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARI 667
KAYNAKÇA 815