Salgın Hastalıklarda İradenin Sorumlulukları (9786050516197)

ÖNSÖZ 5 İÇİNDEKİLER 7
KISALTMALAR 13
GİRİŞ A. Araştırmanın Konusu ve Problemi 15 B. Araştırmanın Yöntemi 16 C. Araştırmanın Amacı ve Önemi 16
I. BÖLÜM SALGIN HASTALIK KAVRAMI VE SALGIN HASTALIK TARİHÇESİ
1.1. Salgın Hastalık ile İlgili Kavramlar 19
1.1.1. Hasta ve Hastalık Kavramı 19
1.1.2. Salgın Kavramı 20
1.1.3. Bulaşma (Kontaminasyon) Kavramı 21
1.1.4. Bulaştan Arındırma (Dekontaminasyon) Kavramı 22
1.1.5. Mikroptan Arındırma (Dezenfeksiyon) Kavramı 23
1.1.6. Enfeksiyon Kavramı 24
1.1.7. Karantina Kavramı 25
1.1.8. Pandemi Kavramı 26
1.1.9. Etkilenmiş ve Etkilenmiş Bölge Kavramı 26
1.1.10. Tecrit Kavramı 27
1.1.11. Bulaşıcı Hastalık ve Bulaşık Kişi Kavramı 27
1.1.12. Diğer Kavramlar 28
1.2. Sağlık Hakkı Kavramı 28
1.2.1. Sağlık Hakkının Tanımı ve Nitelikleri 28
1.2.2. Ulusal ve Uluslararası Mevzuatta Sağlık Hakkı 31
1.2.2. Sağlık Hakkının Dolaylı Olarak Korunduğu Çeşitli AİHM İçtihatları 37
1.2.2.1. Yaşama Hakkı Kapsamında Dolaylı Koruma 37
1.2.2.2. İşkence Yasağı Kapsamında Dolaylı Koruma 43
1.2.2.3. Özel Hayatın Korunması Hakkı Kapsamında Dolaylı Koruma 46
1.2.3. Sağlık Hakkının Sosyal Hak ve Yaşama Hakkı ile İlişkisi 50
1.2.3.1. Yaşama Hakkı 50
1.2.3.2. Sosyal Hak 53
1.3. Salgın Hastalıkların Tarihçesi 56
1.3.1. SARS Salgını 56 1.3.2 MERS Salgını 57
1.3.3. Ebola Salgını 57
1.3.4. Veba Salgınları 58
1.3.5. Lepra Salgınları 61
1.3.6. İspanyol Gribi 61
1.3.7. Sifiliz Salgını 62
1.3.8. Tifo Salgınları 63
1.3.9. Sıtma Salgınları 63
1.3.10. Kolera Salgınları 65
1.3.11. Çiçek Hastalığı 66
1.3.12. Tüberküloz Salgını 67
1.3.13. AIDS Salgını 67
1.3.14. Kuş Gribi Salgını 68
1.3.15. Domuz Gribi Salgını 69
II. BÖLÜM SALGIN HASTALIKLARDA İDARENİN ALMASI GEREKEN TEDBİRLER
2.1. Genel Olarak Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlandırılması 71
2.2. Zorunlu Aşı Uygulaması 76
2.2.1. Aşının Tanımı ve Niteliği 76
2.2.2. Zorunlu Aşı Uygulaması ile İlgili Ulusal ve Uluslararası Düzenlemeler 78
2.2.3. İdari Kolluk Yetkisi Bakımından Zorunlu Aşı Uygulamasının Yargı Kararları Işığında Değerlendirilmesi 82
2.3. Karantina Uygulaması 93
2.3.1. Karantina Kavramı 93
2.3.2. Dünyada ve Ülkemizde İlk Karantina Uygulamaları 94
2.3.3. Karantina Uygulamalarının Seyahat Özgürlüğünün Kısıtlanması Bağlamında Değerlendirilmesi 96
2.3.3.1. Karantina Uygulamaları ve Seyahat Özgürlüğü Hakkındaki AİHM Kararlarının Değerlendirilmesi 101
2.3.4. Karantina Tedbirlerine Uymamanın Ceza Hukuku Bağlamında Değerlendirilmesi 104
2.3.4.1. Korunan Hukuki Değer 106
2.3.4.2. Suçun Unsurları 106
2.3.4.2.1. Maddi Unsurlar 106
2.3.4.2.2. Manevi Unsur 110
2.3.4.2.3. Hukuka Aykırılık Unsuru 110
2.3.4.3. Suçun Özel Görünüş Şekilleri 110
2.4. Sokağa Çıkma Yasağı Uygulaması 111
2.4.1. Sokağa Çıkma Yasağı Kavramı ve Kapsamı 111
2.4.2. Salgın Hastalıklarda Uygulanan Sokağa Çıkma Yasağının Hukuki Yönden Değerlendirilmesi 113
2.4.3. Salgın Hastalıklarda Uygulanan Sokağa Çıkma Yasağının Bireysel Özgürlüklere Olumsuz Etkileri 121
2.4.4. Salgın Hastalıklarda Alınan Sokağa Çıkma Yasağı Kararlarına Karşı Yargı Yolu 123
2.5. Zorunlu Tıbbi Müdahale 127
2.5.1. Tıbbi Müdahalenin Hukuka Uygunluk Şartları 127
2.5.1.1. Tıbbi Müdahalenin Yetkili Personel Tarafından Yapılması 127
2.5.1.2. Aydınlatılmış Onam 128
2.5.1.2.1. Aydınlatılmış Onam Yetkisinin Zorunlu Aşı Özelinde İçtihadi Değerlendirilmesi 133
2.5.1.2.2. Teşhis Aydınlatması 135
2.5.1.2.3. Tedavi Aydınlatması 135
2.5.1.2.4. Sonuçlar ve Riskler Üzerine Aydınlatma 136
2.5.1.2.5. Aydınlatmanın Zamanı 137
2.5.1.2.6. Aydınlatmanın Tarafları 138
2.5.1.3. Rıza 140
2.5.1.3.1. Rızanın Şekli 141
2.5.1.3.2. Rızanın Açıklanma Zamanı 142
2.5.1.3.3. Rızaya Ehliyet 142
2.5.1.3.4. Varsayılan Rıza 144
2.5.1.3.5. Rızanın Sakatlandığı Haller 145
2.5.1.3.6. Rızanın Aranmadığı Haller 146
2.5.1.3.7. Tıbbi Deneylerde Rıza 146
2.5.2. Tıbbi Müdahalelerde Onam Hakkının Sınırlandırılması 147
2.5.2.1. Yasal Dayanak 147
2.5.2.2. Üstün Nitelikteki Özel Yarar Gözetilerek Tıbbi Müdahalelerde Onam Hakkının Sınırlandırılması 149
2.5.2.2.1. Dünyada Covid–19 Aşı Politikaları ve Zorunlu Aşıya Yönelik Uygulamalar 152
2.5.2.3. Üstün Nitelikteki Kamu Yararı Gözetilerek Tıbbi Müdahalelerde Onam Hakkının Sınırlandırılması 157
III. BÖLÜM SALGIN HASTALIKLARDA İDARENİN SORUMLULUK HALLERİ
3.1. İdarenin Sorumluluğu Kavramı 159
3.2. Dünyada İdarenin Sorumluluğu Anlayışının Tarihsel Gelişimi 161
3.3. Ülkemizde İdarenin Sorumluluğu Anlayışının Tarihsel Gelişimi 169
3.4. İdarenin Sorumluluğunun Türleri 173
3.4.1. Kusurlu Sorumluluk (Hizmet Kusuru) 173
3.4.1.1. Hizmetin Hiç İşlememesi 175
3.4.1.2. Hizmetin Geç İşlemesi 176
3.4.1.3. Hizmetin Kötü İşlemesi 177
3.4.1.4. Sağlık Hizmetlerinde Kusurlu Sorumluluk Halleri 179 3.4.2 Kusursuz Sorumluluk 181
3.4.2.1. Sağlık Hizmetlerinde Kusursuz Sorumluluk Halleri 191
3.4.3. Covid–19 Rehberi Kapsamında Salgına Yönelik Sağlık Hizmetlerinde Sorumluluk Hallerinin Değerlendirilmesi 194
3.4.3.1. Covid–19 Rehberi Nedir? 194
3.4.3.2. Sağlık Kurumu ve Sağlık Personeli Bakımından Değerlendirme ve Rücu 194
3.4.3.3. Hasta ile Hekim Arasındaki Hukuki İlişki Bakımından Değerlendirme 200
3.4.3.4. Malpraktis Bakımından Değerlendirme 202
3.5. İdarenin Sorumluluğunun Koşulları 205
3.5.1. Sağlık Hizmetlerinde İdarenin Sorumluluğunun Koşulları 211
3.6. İdarenin Sorumluluğunu Ortadan Kaldıran–Azaltan Haller 213
3.6.1. Sağlık Hizmetlerinde İdarenin Sorumluluğunu Kaldıran ve Azaltan Haller 221
3.7. Salgın Hastalıklarda İdarenin Sorumluluk Alanları 224
3.7.1. Sağlık Hakkı ve Yaşam Hakkına İlişkin Yükümlülükler 224 3.7.1.1. 7242 Sayılı Kanun Özelinde İnfaz Rejimine Yönelik Alınan Tedbirler 230
3.7.2. Sağlık Hizmetine Erişim Kapsamındaki Yükümlülükler 234
3.7.3. Pozitif Ayrımcılık Kapsamındaki Yükümlülükler 237
SONUÇ 243 KAYNAKLAR 253
A. SÖZLÜKLER 253
B. İNTERNET KAYNAKLARI 253
C. TEZLER 264
D. MAKALELER 269
E. KİTAPLAR 285