Osmanlı’dan Günümüze İntikal Hükümleri (9786052648803)

ÖNSÖZ 5 İÇİNDEKİLER 7 ŞEKİLLER DİZİNİ 12
KISALTMALAR DİZİNİ 13
GİRİŞ 15
I. KONUNUN TAKDİMİ 15
II. KONUNUN ÖNEMİ 16
III. YÖNTEM 17
IV. KONUNUN SINIRLANDIRILMASI 18
BİRİNCİ BÖLÜM HUKUKTA İNTİKAL
I. İNTİKALİN TANIMI 21
II. HUKUK SİSTEMLERİNDE İNTİKALİN YERİ 22 A. Roma Hukuku 22 B. Anglo–Sakson Hukuku 24 C. Osmanlı Hukuku 25
III. İNTİKALİN TÜRLERİ 26 A. Osmanlı Hukuku Açısından 26 B. Pozitif Hukuk Açısından 27
1. Külli İntikal 27
2. Cüz’i İntikal 29
3. Özel İntikal 31
a. Türk Borçlar Kanunu’ndaki Özel Düzenleme 32
b. Türk Medeni Kanunu’ndaki Özel Düzenleme 33
c. Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu’ndaki Özel Düzenleme 35
d. Türk Ticaret Kanunu’ndaki Özel Düzenleme 37
e. Fikri ve Sanat Eserleri Kanunu’ndaki Özel Düzenleme 38
IV. İNTİKAL ENGELLERİ 38 A. Osmanlı Hukuku Açısından 38
1. Katl (Mirasbırakanı Öldürme) 40
2. İhtilaf–ı Din (Din Ayrılığı) 42
3. İhtilaf–ı Dâr (Ülke Ayrılığı) 43
4. İrtidat (İslam Dininden Çıkma) 45
5. Kölelik 47
6. Liân 49 B. Pozitif Hukuk Açısından 50
1. Mirasın Reddi 51
2. Mirasçılıktan Çıkarma 53
3. Mirastan Feragat 56
4. Mirastan Yoksunluk 58
İKİNCİ BÖLÜM İNTİKAL HÜKÜMLERİNİN ETKİLEDİĞİ ALAN OLARAK VAKIFLAR HUKUKU
I. GENEL OLARAK 61
II. TARİHSEL ARKA PLANI 61
III. OSMANLI HUKUKU AÇISINDAN 63 A. Tanımı 63 B. Şartları 64
1. Vakfeden Kişi (Vâkıf) Bakımından 65
2. Vakfedilen Mal (Mevkuf) Bakımından 66
3. Vakıftan Yararlanacaklar (Mevkufun Aleyh) Bakımından 68
4. Vakfı Meydana Getirecek Sözcükler (Siğa) Bakımından 69 C. Türleri 71
1. Amaçlarına Göre Vakıflar 71 a. Hayri Vakıflar 71 b. Aile Vakıfları 72
2. Mülkiyetine Göre Vakıflar 74 a. Sahih Vakıflar 74 b. Gayri Sahih Vakıflar 75
3. İşletilmelerine Göre Vakıflar 77 a. İcâre–i Vahideli Vakıflar 78 b. İcâreteynli Vakıflar 80 c. Mukataalı Vakıflar 82
4. İdarelerine Göre Vakıflar 86 a. Mazbut Vakıflar 87 b. Mülhak Vakıflar 88 c. Müstesna Vakıflar 89
5. Avarız Vakıflar 90 D. İntikali 91
1. İcâre–i Vahideli Vakıfların İntikali 91
2. İcâreteynli Vakıfların İntikali 93
a. 1867 Tarihli Tevs–i İntikal Nizamnamesi’ne Kadar Olan Devre 94
b. 1867 Tarihli Tevs–i İntikal Nizamnamesi’nden 1913 Tarihli Kanun’a Kadar Olan Devre 96
c. 1913 Tarihli Kanun’dan Osmanlı Devleti’nin Yıkılışına Kadar Olan Devre 101
3. Mukataalı Vakıfların İntikali 104
a. 1913 Tarihli Kanun’a Kadar Olan Devre 106
b. 1913 Tarihli Kanun’dan Osmanlı Devleti’nin Yıkılışına Kadar Olan Devre 106
IV. POZİTİF HUKUK AÇISINDAN 107 A. Tanımı 107 B. Hukuki Niteliği 108 C. Şartları 109
1. Vakfeden 109 a. Gerçek Kişi 109 b. Tüzel Kişi 112 c. Yabancılar 114
2. Yeterli Mal veya Hak 115
3. Amaca Özgülenme 116 D. Kuruluşu 117
1. Resmi Senetle Kurulması 117
2. Ölüme Bağlı Tasarrufla Kurulması 118
E. Tüzel Kişilik Kazanması 120
F. Vakıf Mal ve Haklarının Kazanılması ve Sorumluluğu 121
G. Türleri 122
1. Eski Vakıflar 123 a. Cemaat Vakıfları 123 b. Esnaf Vakıfları 125
2. Yeni Vakıflar 125
3. Özel Vakıflar 126
a. Aile Vakıfları 126
b. Kamuya Yararlı Vakıflar 128
c. Çalıştırılanlara ve İşçilere Yardım Vakıfları 129
F. İntikali 131
1. Vakfın Vasiyet Alacaklısı Atanması Bakımından 131
2. Saklı Paylı Mirasçılar Bakımından 132
3. Vakfın Mirasçı Atanması Bakımından 133
4. Vakfın Önmirasçı veya Artmirasçı Atanması Bakımından 134
5. Vakfın Yedek Mirasçı Atanması Bakımından 135
6. Vakfın Sona Ermesi ve Mallarının Özgülenmesi Bakımından 136
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM İNTİKAL HÜKÜMLERİNİN ETKİLEDİĞİ ALAN OLARAK ARAZİ HUKUKU
I. GENEL OLARAK 141
II. TARİHSEL ARKA PLANI 141 A. Roma Hukukunda 141 B. Anglo Sakson Hukukunda 142 C. Osmanlı Hukukunda 144
III. OSMANLI HUKUKU AÇISINDAN 145 A. Tanımı 145 B. Türleri 145
1. Mülk Arazi 146
2. Mevât Arazi 148
3. Metrûk Arazi 149
4. Vakıf Arazisi 150
5. Mirî Arazi 150 C. İntikali 154
1. Devletin Kuruluşundan 1567’ye Kadar Olan Devre 154
2. 1567’den 1847’ye Kadar Olan Devre 155
3. 1847’den 1858 Tarihli Arazi Kanunnamesine Kadar Olan Devre 156
4. 1858 Tarihli Arazi Kanunnamesinden 1867 Tarihli Tevsi–i İntikal Nizamnamesine Kadar Olan Devre 156
5. 1867 Tarihli Tevsi–i İntikal Nizamnamesinden 1913’e Kadar Olan Devre 158
6. 1913 Tarihli Kanun’dan Devletin Yıkılışına Kadar Olan Devre 159
IV. POZİTİF HUKUK AÇISINDAN 160 A. Tanımı 160 B. Türleri 161
1. Şahıs Arazileri 162
2. Hazine Arazileri 162
3. Orman Arazileri 164
4. Tarım Arazileri 165 C. İntikali 167
1. Düzenlenme Amacı ve Zaman Bakımından Uygulanması 167
2. Şartları 168
a. Terekede Tarım Arazisi Bulunmalıdır 169
b. Birden Fazla Mirasçı Bulunmalıdır 170
c. Mirasçının Talebi Olmalıdır 171
3. Usulleri 171
a. İradi Usul 172 (1) Mirasçılardan Birine/Birden Fazlasına İntikal 172 (2) Aile Malları Ortaklığına veya Kazanç Paylı Aile Malları Ortaklığına İntikal 173 (3) Limited Şirkete İntikal 175 (4) Üçüncü Kişilere İntikal 176
b. Kazaî Usul 176 (1) Ehil Mirasçıya İntikal 177 (2) Üçüncü Kişilere Satış 178
c. Yan Sınai İşletmelerin ve Taşınırların İntikali 179
SONUÇ 181
KAYNAKÇA 189