Eşler Arasındaki Mal Rejimlerinin Tasfiyesinin Üçüncü Kişilere Etkisi (9786253773656)

ÖNSÖZ 7 İÇİNDEKİLER 9
KISALTMALAR 17
GİRİŞ
I. KONUNUN TAKDİMİ 19
II. ÇALIŞMANIN AMACI VE SINIRLANDIRILMASI 23
III. ÇALIŞMANIN KAPSAMI VE İNCELEME PLANI 25
IV. MAL REJİMİ TÜRLERİ VE TASFİYE USULLERİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER 26
A. Mal Rejimi Kavramı ve Türleri 26
B. Mal Rejiminin Tasfiyesi Kavramı ve Mal Rejimi Türlerine Göre Tasfiye Usulleri 31
1. Genel Olarak 31
2. Edinilmiş Mallara Katılma Rejiminin Tasfiyesi 32
3. Paylaşmalı Mal Ayrılığı Rejiminin Tasfiyesi 41
4. Mal Ortaklığı Rejiminin Tasfiyesi 46
BİRİNCİ BÖLÜM MAL REJİMLERİNİN TASFİYESİNİN KARŞILIKSIZ KAZANDIRMA VEYA DEVİRDEN YARARLANAN ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE ETKİSİ
I. GENEL OLARAK 51
II. EDİNİLMİŞ MALLARA KATILMA REJİMİNİN TASFİYESİNİN KARŞILIKSIZ KAZANDIRMA VEYA DEVİRDEN YARARLANAN ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE ETKİSİ 52
A. Mahkeme Kararının Üçüncü Kişilere Karşı İleri Sürülmesi 52
1. Genel Olarak 52
2. Üçüncü Kişiye Karşılıksız Kazandırma veya Devirde Bulunulması 57
a) Eşin Rızası Olmaksızın Yapılan Karşılıksız Kazandırmalar 58 (1) Genel Olarak 58 (2) Türk Medeni Kanunu m.229/f.1, b.1’in Uygulama Koşulları 63 (a) Kazandırmanın Mal Rejiminin Sona Ermesinden Önceki Bir Yıl İçinde Yapılmış Olması 63 (b) Kazandırmanın Olağan Hediye Dışında Bir Kazandırma Olması 67 (c) Kazandırmanın Diğer Eşin Rızası Olmadan Yapılmış Olması 70
b) Diğer Eşin Katılma Alacağını Azaltma Kastıyla Yapılan Devirler 72 (1) Genel Olarak 72 (2) Türk Medeni Kanunu m.229/f.1, b.2’nin Uygulama Koşulları 78 (a) Devrin Mal Rejiminin Devamı Süresince Yapılmış Olması 78 (b) Devrin Diğer Eşin Katılma Alacağını Azaltma Kastıyla Yapılmış Olması 79 (i) Katılma Alacağını Azaltma Kastı Kavramı 79 (ii) Kastın Niteliği 80 (iii) Kastın Borçlu Eşe Ait Olması 81 (iv) Devrin Diğer Eşin Katılma Alacağını Azaltma Kastıyla Yapıldığının İspatı 82
3. Karşılıksız Kazandırma veya Devirlerin Eklenecek Değer Olarak Hesaba Katılmasının Kazandırma veya Devirden Yararlanan Üçüncü Kişilere Etkisi 83
a) Eklenecek Değerlere İlişkin Hukuki İşlemlerin Geçerliliği 83
b) Davanın Kazandırma veya Devirden Yararlanan Üçüncü Kişilere İhbar Edilmesi 85 (1) İhbarın Amacı 85 (2) İhbarın Koşulları 89 (3) İhbar Edilecek Dava 92 (4) Türk Medeni Kanunu m.229/f.2’de Öngörülen İhbarın Usul Hukukundaki İhbar Müessesinden Ayrılan Yanları 94 (5) Kararın Kazandırma veya Devirden Yararlanan Üçüncü Kişilere Karşı İleri Sürülmesi 95 (6) İhbar Üzerine Üçüncü Kişinin Tutumu 96 (7) İhbarın Sonuçları 97
B. Katılma Alacağının Ödenmesinin Üçüncü Kişilerden Talep Edilmesi 100
1. Genel Olarak 100
2. Düzenlemenin Hukuki Niteliği 105
3. Katılma Alacağını Üçüncü Kişilerden Talep Edebilmenin Koşulları 106
a) Üçüncü Kişilere Karşılıksız Kazandırma veya Devir Yapılmış Olması 107 (1) Genel Olarak 107 (2) Türk Medeni Kanunu m.241 Hükmünde Yer Alan Karşılıksız Kazandırma Kavramının Anlamı 107 (a) Mal Rejiminin Sona Ermesinden Önceki Bir Yıl İçinde Diğer Eşin Rızası Olmadan Yapılan Olağan Hediyeler Dışındaki Karşılıksız Kazandırmalar 109 (b) Diğer Eşin Katılma Alacağını Azaltma Kastıyla Yapılan Devirler 109 (3) Katılma Alacağı Azalan Eşin Yapılan Kazandırmalara Rızasının Olmaması 110 (4) Mal Rejiminin Sona Ermesinden Sonra Yapılan Kazandırma veya Devirler 111 (5) Kazandırma veya Devre Konu Olan Malvarlığı Unsurunun Değerinin Belirlenmesi 114
b) Borçlu Eşin Malvarlığının veya Terekesinin Katılma Alacağını Karşılamaması 115 (1) Genel Olarak 115 (2) Borçlu Eşin Malvarlığının veya Terekesinin Katılma Alacağını Karşılayıp Karşılamadığının Tespitinde Esas Alınacak An 119 (3) Borçlu Eşin Malvarlığının Tasfiye Sırasında Katılma Alacağını Karşılamaya Yeterli Olmasına Rağmen Sonradan Bu Özelliğini Kaybetmesi 120 (4) Borçlu Eşin Malvarlığının Tasfiyeden Sonra İyileşmesinin Etkisi 121 (5) Borçlu Eşe Katılma Alacağının Ödenmesi İçin Süre Tanınması veya Borçlu Eş Tarafından Güvence Gösterilmesi Halinde Üçüncü Kişilerden Talepte Bulunulup Bulunulamayacağı Sorunu 122 (6) Katılma Alacağının Karşılanmadığının İspatı 123
4. Üçüncü Kişilerin Sorumluluğunun Sınırları 125
a) Sorumluluğun Üst Sınırı 125
b) Sorumluluğun Miktar Açısından Sınırlandırılması 126
5. Taraflar 127
a) Talepte Bulunmaya Yetkili Kişiler 127 (1) Genel Olarak 127 (2) Katılma Alacaklısı Eş 128 (3) Mirasçılar 128 (4) Katılma Alacağını Devralanlar 131
b) Talebin Yöneltileceği Kişiler 133 (1) Kazandırmadan Yararlanan Üçüncü Kişiler veya Mirasçıları 133 (2) Kazandırmayı Devralanlar 134 (3) Borçlu Eşin Birden Çok Kişiye Karşılıksız Kazandırmada Bulunması Durumunda Sıra İlişkisi 136
6. Üçüncü Kişilere Karşı Katılma Alacağının İleri Sürülmesinin Şekli 139
a) Genel Olarak 139
b) Davanın ve Davada Verilen Kararın Hukuki Niteliği 140
7. Görevli ve Yetkili Mahkeme 144
8. Hak Düşürücü Süreler 145
9. Üçüncü Kişinin Ödeme Yükümlülüğünün Kapsamı 153
a) Genel Olarak 153
b) İyiniyetli Üçüncü Kişinin Ödeme Yükümlülüğünün Kapsamı 155
c) Kötüniyetli Üçüncü Kişinin Ödeme Yükümlülüğünün Kapsamı 159
10. Üçüncü Kişinin Katılma Alacağını Ödemesinin Sonuçları 161
11. Türk Medeni Kanunu m.229/f.2 Uyarınca Davanın İhbarı ve m.241 ile İlişkisi 163
12. Üçüncü Kişiye Yapılan Kazandırmanın Mal Rejimi ve Mirasta Tenkis veya Denkleştirmeye Birlikte Konu Olması 165
III. PAYLAŞMALI MAL AYRILIĞI REJİMİNİN TASFİYESİNİN KAZANDIRMA VEYA DEVİRDEN YARARLANAN ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE ETKİSİ 167
A. Mahkeme Kararının Üçüncü Kişilere Karşı İleri Sürülmesi 167
1. Genel Olarak 167
2. Üçüncü Kişiye Karşılıksız Kazandırmada Bulunulması 170
a) Genel Olarak 170
b) Diğer Eşin Payını Azaltmak Kastıyla Yapılan Karşılıksız Kazandırmalar 170 (1) Diğer Eşin Payını Azaltma Kastının Olması 171 (2) Paylaşmadan Önce Yapılmış Olması 171 (3) Bir Malın Karşılıksız Olarak Elden Çıkarılmış Olması 172
c) Diğer Eşin Payını Azaltma Kastıyla Yapıldığı Varsayılan Kazandırmalar 173 (1) Mal Rejiminin Sona Ermesinden Önceki Bir Yıl İçinde Yapılmış Olması 174 (2) Diğer Eşin Rızası Olmadan Yapılmış Olması 174 (3) Kazandırmanın Karşılıksız Olması 174 (4) Olağan Hediyeler Dışında Olması 175
3. Davanın İhbar Edilmiş Olması 175 B. Denkleştirme Bedelinin Üçüncü Kişilerden Talep Edilmesi 175
İKİNCİ BÖLÜM MAL REJİMLERİNİN TASFİYESİNİN SAKLI PAYLI MİRASÇILARA ETKİSİ
I. GENEL OLARAK 179
II. EDİNİLMİŞ MALLARA KATILMA REJİMİNİN TASFİYESİNİN SAKLI PAYLI MİRASÇILARA ETKİSİ 181
A. Genel Olarak 181
B. Kanuna Göre Artık Değere Katılma 182
C. Sözleşmeye Göre Artık Değere Katılma 183
1. Genel Olarak 183
2. Eşlerin Sözleşmeyle Belirleyebilecekleri Artık Değere Katılma Esasları 191
3. Artık Değere Katılmaya İlişkin Sözleşmelerin Şekli 195
4. Ortak Olmayan Çocukların ve Onların Altsoylarının Saklı Payının Korunması 199
a) Genel Olarak 199
b) Türk Medeni Kanunu m.237/f.2 Hükmünün Koruması Kapsamında Yer Alan Saklı Paylı Mirasçılar 202
c) Eşlerin Belirlediği Artık Değere Katılma Esasının Saklı Payları Zedeleyip Zedelemediğinin Tespiti 208
d) Ortak Olmayan Çocukların ve Onların Altsoyunun Saklı Paylarının İhlal Edilmesinin Sonuçları 210 (1) Genel Olarak 210 (2) Tenkise İlişkin Hükümlerin Uygulanmasının Gösterdiği Özellikler 212 (a) Genel Olarak 212 (b) Tenkise Konu Kazandırma ve Kazandırmanın Hukuki Niteliği Bakımından 213 (c) Tenkis Talebinde Bulunabilecek Kişiler Bakımından 217 (d) Tenkis Talebinin Süresi Bakımından 218 (3) Tenkis Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme 220 (4) İsviçre Medeni Kanunu’ndaki Değişiklikler ve Türk Hukuku’na Yansımaları 221
e) Artık Değere Kanuni Katılım Esasını Değiştiren Anlaşmalar Karşısında Diğer Saklı Paylı Mirasçıların Hukuki Durumu 223
f) Ortak Olmayan Çocukların ve Altsoylarının Saklı Pay Korumasının Diğer Mirasçıların Saklı Paylarına Etkisi 226
III. MAL ORTAKLIĞI REJİMİNİN TASFİYESİNİN SAKLI PAYLI MİRASÇILARA ETKİSİ 227
A. Genel Olarak 227
B. Kanuna Göre Paylaşma Oranı 229
C. Sözleşmeye Göre Paylaşma Oranı 230
1. Genel Olarak 230
2. Paylaşma Oranına İlişkin Yapılacak Anlaşmaların Şekli 232
3. Altsoyun Saklı Payının Korunması 232
a) Genel Olarak 232
b) Saklı Payları Korunan Mirasçılar 235
c) Altsoyun Saklı Payının İhlal Edilmesinin Sonuçları 236
4. Türk Medeni Kanunu m.276/f.3 Hükmünün TMK.m.237/f.2 ile Karşılaştırılması 236
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM MAL REJİMLERİNİN TASFİYESİNİN ALACAKLILARA ETKİSİ
I. GENEL OLARAK 239
II. MAL REJİMİNİN TASFİYESİNDE ALACAKLILARIN KORUNMASI 240
A. Genel Olarak 240
B. Alacaklıların Korunmasına İlişkin Hükmün Uygulama Alanı 243
1. Mal Rejiminin Kurulması veya Değiştirilmesinde 243
2. Mal Rejiminin Tasfiyesinde 246 C. Önceki Mal Rejiminin Tasfiyesinde Alacaklıların Korunması 246
1. Genel Olarak 246
2. Önceki Mal Rejiminin Tasfiyesine Karşı Alacaklıların Korunmasının Koşulları 247
a) Eşler Arasında Mal Rejiminin Tasfiyesine Yönelik Devir Yapılmış Olması 247
b) Eşlerden Birinin Alacaklısının veya Ortaklığın Alacaklısının Alacağını Elde Edebileceği Malların Sorumluluk Dışında Bırakılması 249
c) Alacaklının Alacağını Borçlu Eşten Alamamış Olması 249
D. Eşlerden Birinin veya Ortaklığın Alacaklılarının Haklarını Alabilecekleri Malların Sorumluluk Dışı Bırakılmasının Sonuçları 250
1. Borçlu Olmayan Eşin Sınırlı Kişisel Sorumluluğu 250
2. Borçlu Olmayan Eşin Sorumluluktan Kurtulması 252
III. OLAĞANÜSTÜ MAL REJİMİNE GEÇİLMESİNİN ALACAKLILARA ETKİSİ 253
A. Genel Olarak 253
B. Diğer Eşe Ait Malvarlığının Borca Batık veya Ortaklıktaki Payının Haczedilmiş Olması Halinde Mal Ayrılığına Geçiş 256
1. Genel Olarak 256
2. Diğer Eşe Ait Malvarlığının Borca Batık Olması 261
3. Eşlerden Birisinin Ortaklıktaki Payının Haczedilmesi 263
C. Mal Ortaklığı Rejiminde Eşlerden Birinin İflası veya Eşlerden Birine Karşı Haciz Yoluna Başvurulması Durumunda Mal Ayrılığına Geçiş 264
1. Genel Olarak 264
2. Eşlerden Birinin İflası Halinde Ortaklığın Kendiliğinden Mal Ayrılığına Dönüşmesi 265
3. Haciz Halinde Alacaklının Talebi ve Hâkim Kararıyla Mal Ayrılığı Rejimine Geçilmesi 270
D. Olağanüstü Mal Rejimine Geçilmesinin Alacaklılar Açısından Değerlendirilmesi 273
SONUÇ 277
KAYNAKÇA 287