Ceza Muhakemesi Hukuku
İçindekileri İncele
9. BASKIYA
ÖNSÖZ 5
8. BASKIYA
ÖNSÖZ 9
7. BASKIYA
ÖNSÖZ 11
6. BASKIYA
ÖNSÖZ 12
5. BASKIYA
ÖNSÖZ 13
ÖNSÖZ........................................................................................................................... 14 15
BİRİNCİ BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİNE GİRİŞ,
CEZA MUHAKEMESİNİN TARİHÇESİ VE KAYNAKLARI
§1- CEZA MUHAKEMESİNE GİRİŞ............................................................................ 37
I- Tanım, Terim ................................................................................................... 37
II- Ceza Muhakemesinin Amacı ........................................................................... 38
III- Hukuk Sistematiğindeki Yeri............................................................................ 39
§2- CEZA MUHAKEMESİNİN TARİHÇESİ .................................................................. 39
I- Genel Açıklamalar ........................................................................................... 39
II- Avrupa’daki Tarihi Gelişim, İtham, Tahkik ve İşbirliği Sistemleri..................... 40
III- Türk Ceza Muhakemesi Hukukunun Tarihi Gelişimi........................................ 45
1- Genel Açıklamalar ve Türklerin Müslüman Olmalarından Önceki
Dönem ..................................................................................................... 45
2- Türklerin Müslüman Olması, İslam Ceza Muhakemesi Hukuku............... 46
3- Osmanlı Devleti Mahkeme Teşkilatı ve Sistemi ....................................... 48
A- Genel Açıklamalar ve Tanzimat’ın İlanına Kadar Olan Dönem .......... 48
B- Şer’iye Mahkemeleri ve Diğer Yargılama Organları .......................... 50
a- Şer’iye Mahkemeleri ve Kadı...................................................... 50
b- Adli Teşkilatta Kadılardan Başka Görevli Olan Şahıslar .............. 51
c- Diğer Yargı Organları .................................................................. 52
aa- Divan-ı Hümayun ................................................................ 52
bb- Paşa Divanları ..................................................................... 52
cc- Muhtesiplik......................................................................... 53
dd- Kazaskerlik .......................................................................... 53
C- Zimmilere Ait Cemaat Mahkemeleri ................................................. 53 16
D- Konsolosluk Mahkemeleri ................................................................. 55
E- Tanzimat’ın İlanından Cumhuriyet’in Kuruluşuna Kadar Olan
Dönem ............................................................................................... 55
a- Mehakim-i Nizamiyenin Teşkilatı Kanunu ile Usul-i
Muhakemat-ı Cezaiye Kanununun Yürürlüğe Girmesine
Kadar Olan Gelişmeler ................................................................ 56
b- Mehakim-i Nizamiyenin Teşkilatı Kanunu ile Usul-i
Muhakemat-ı Cezaiye Kanununun Yürürlüğe Girmesi 58
aa- Mehakim-i Nizamiyenin Teşkilatı Kanununun
Yürürlüğe Girmesi ............................................................... 58
bb- Usul-i Muhakemat-ı Cezaiyye Kanunu’nun Yürürlüğe
Girmesi................................................................................ 61
4- Cumhuriyet Dönemi ................................................................................. 62
§3- CEZA MUHAKEMESİNİN KAYNAKLARI 65
İKİNCİ BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİ KURALLARININ YORUMU,
UYGULAMA ALANLARI, YÜRÜYÜŞÜ VE ŞARTLARI
§1- CEZA MUHAKEMESİ KURALLARININ YORUMU 67
I- Genel Açıklamalar............................................................................................ 67
II- Kıyas................................................................................................................. 68
§2- CEZA MUHAKEMESİ KURALLARININ UYGULANMASI 70
I- Ceza Muhakemesi Kurallarının Yer Bakımından Uygulanması......................... 70
II- Ceza Hukuku ve Ceza Muhakemesi Hukuku Kurallarının Zaman
Bakımından Uygulanması ................................................................................ 71
§3- CEZA MUHAKEMESİNİN YÜRÜYÜŞÜ 75
§4- CEZA MUHAKEMESİNİN ŞARTLARI 79
I- Genel Açıklamalar............................................................................................ 79
II- Dava Şartları..................................................................................................... 80
1- Genel Açıklamalar..................................................................................... 80
A- Şikâyet ............................................................................................... 80
B- Dava Süresi ........................................................................................ 85
C- İzin ..................................................................................................... 86
D- Talep .................................................................................................. 87
E- Yargı Bulunmaması ............................................................................ 88
H- Uzlaştırmanın Sonuçsuz Kalması........................................................ 96
İ- Seri Muhakeme Usulünün Kabul Edilmemesi.................................. 101
2- Dava Şartlarının Gerçekleşmemesinin Sonuçları.................................... 106 17
III- Yargılama Şartları .......................................................................................... 106
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 106
A- Sanığın Hazır Bulunması .................................................................. 106
a- Gaiplik (m.244, 246) ................................................................. 106
b- Sanığın Yokluğu Halleri ............................................................. 108
aa- Genel Açıklamalar............................................................. 108
bb- Sanığın Mahkemeden Uzaklaşması (m.194)..................... 109
cc- Sanık Gelmese Bile Duruşma Yapılabilen Haller
(m.195) ............................................................................. 110
dd- Sanığın Duruşmadan Vareste (Bağışık) Tutulması
(m.196) ............................................................................. 110
ee- Sanığın Duruşmadan Çıkarılabileceği Haller (m.200,
203, 204)........................................................................... 111
c- Kaçaklık..................................................................................... 113
aa- Genel Açıklamalar............................................................. 113
bb- Kaçaklara Özgü Koruma Tedbirleri ................................... 114
aaa- Kaçaklar Hakkında Tutuklama (m.248/5)................ 114
bbb- Güvence (Teminat) Belgesi ..................................... 114
ccc- Özel Elkoyma........................................................... 118
cc- Sanığın Müdafii Gönderme Hakkı..................................... 119
d- Eski Hale Getirme ..................................................................... 119
B- Sanığın Akıl Hastası Olmaması......................................................... 120
C- Bekletici Meselenin Çözümü ........................................................... 120
D- Geçici Yasama Dokunulmazlığının Bulunmaması ............................ 121
2- Yargılama Şartlarının Gerçekleşmemesinin Sonuçları............................ 122
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİNİN İLKELERİ
§1- CEZA MUHAKEMESİNDE İLKELER.................................................................... 123
I- Genel Açıklamalar ......................................................................................... 123
II- Hukuk Devleti İlkesi - Oranlılık İlkesi ............................................................. 124
III- İnsan Haysiyetinin Dokunulmazlığı İlkesi....................................................... 127
IV- Adil Yargılanma İlkesi .................................................................................... 128
V- Hakim Önünde Meramını Anlatabilme İlkesi ................................................ 134
VI- Maddî Gerçeğin Araştırılması İlkesi............................................................... 134
VII- Şüpheden Sanık Yararlanır (İn Dubio Pro Reo) İlkesi ..................................... 135
VIII- Bağımsız ve Tarafsız Hâkim İlkesi.................................................................. 139 18
IX- Davasız Yargılama Olmaz İlkesi ...................................................................... 140
X- Özel Hayatın Gizliliği İlkesi ............................................................................. 143
XI- Halka Açıklık (Aleniyet) İlkesi ......................................................................... 145
XII- Vasıtasızlık (Doğrudan Doğruyalık) İlkesi ....................................................... 146
XIII- Sözlülük-Yazılılık İlkesi ................................................................................... 148
XIV- Kovuşturma Mecburiyeti İlkesi-Maslahata Uygunluk İlkesi .......................... 148
XV- Masumiyet İlkesi (Karinesi)............................................................................ 149
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİ TEŞKİLATI
§1- MAHKEMELER VE HAKİMLİKLER 153
I- Mahkemeler .................................................................................................. 153
II- Hakimlikler..................................................................................................... 155
III- Adalet Komisyonu.......................................................................................... 156
§2- CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI 157
§3- BÖLGE ADLİYE MAHKEMELERİ 157
§4- YARGITAY 159
BEŞİNCİ BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİNE KATILAN KİŞİLER
§1- HAKİM 161
I- Kavram........................................................................................................... 161
1- Kanuni Hâkim İlkesi ................................................................................ 163
2- Tabiî Hâkim İlkesi.................................................................................... 163
II- Hâkimde Bulunması Gereken Nitelikler......................................................... 165
1- Tarafsızlık................................................................................................ 169
A- Genel Açıklamalar............................................................................ 169
B- Hâkim Tarafsızlığının Güvenceleri.................................................... 172
a- Hâkimin Davaya Bakamayacağı Haller ...................................... 172
b- Hâkimin Reddi ve Red Muhakemesi ................................................ 177
c- Hâkimin Çekinmesi ve İnceleme Mercii .................................... 179
2- Bağımsızlık .............................................................................................. 180
A- Genel Açıklamalar............................................................................ 180
B- Uluslararası Sözleşmelerde Hâkim Bağımsızlığı ............................... 180
C- Hâkim Bağımsızlığının Güvenceleri.................................................. 181
a- Yasama Organına Karşı Bağımsızlığın Güvenceleri.................... 181 19
b- Yürütme Organına Karşı Bağımsızlığın Güvenceleri.................. 182
c- Diğer Organlara Karşı Bağımsızlığın Güvenceleri...................... 184
III- Hâkim Çeşitleri .............................................................................................. 186
IV- Hâkimin (Mahkemenin) Yetkileri................................................................... 186
1- Madde (Görev) Bakımından Yetki.......................................................... 187
A- Asliye ve Ağır Ceza Mahkemeleri .................................................... 188
B- Sulh Ceza Hâkimliği ......................................................................... 189
C- Madde Bakımından Yetkisizlik İddiası ve Yetki Uyuşmazlığı............ 190
D- Madde Bakımından Yetkide İstisnai Haller...................................... 192
a- İşin Yanlışlıkla Madde Bakımından Yetkisiz Mahkemeye
Gelmesi..................................................................................... 192
b- Bağlantı..................................................................................... 192
aa- Genel Olarak..................................................................... 192
bb- Bağlantının Çeşitleri.......................................................... 193
aaa- Sübjektif-Objektif Bağlantı ...................................... 193
bbb- Dar-Geniş Bağlantı .................................................. 193
bbb- Nisbi Muhakeme ..................................................... 198
ccc- Bekletici Mesele...................................................... 200
2- Yer Bakımından Yetki ............................................................................. 202
A- Genel Olarak.................................................................................... 202
B- Yetki Uyuşmazlığı ve Yetkiye İtiraz .................................................. 204
C- Yer Bakımından Yetkide İstisnai Haller............................................ 206
a- İstinabe..................................................................................... 206
b- Davanın Nakli............................................................................ 207
c- Bağlantı..................................................................................... 209
3- Kişi Bakımından Yetki ............................................................................. 209
A- Genel Olarak.................................................................................... 209
B- Kişi Bakımından Yetkide İstisna: Bağlantı........................................ 210
§2- SAVCI ............................................................................................................ 210
I- Kavram .......................................................................................................... 210
II- Savcılık Teşkilatı............................................................................................. 213
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 213
2- Cumhuriyet Başsavcılığı ......................................................................... 213
3- Cumhuriyet Başsavcısı ........................................................................... 214
4- Cumhuriyet Başsavcı Vekili .................................................................... 214
5- Cumhuriyet Savcısı................................................................................. 215 20
A- 5235 sayılı Teşkilat Kanunundaki Görevleri ..................................... 215
B- 5271 sayılı CMK’daki Görevleri ........................................................ 215
a- Soruşturma Aşamasındaki Görevleri......................................... 215
b- Kovuşturma Aşamasındaki Görevleri ........................................ 224
C- 5275 sayılı CGTİK’daki Görevleri ...................................................... 225
D- İdari Görevleri.................................................................................. 226
E- Özel Hukuktaki Görevleri ................................................................. 226
III- Savcılık Makamının Hukuki Niteliği................................................................ 227
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 227
2- İdari Makam Olduğu Görüşü .................................................................. 227
3- Adli Makam Olduğu Görüşü ................................................................... 228
4- Karma Görüş........................................................................................... 229
5- Kanaatimiz .............................................................................................. 229
IV- Savcı Bağımsızlığı ........................................................................................... 229
V- Savcının Tarafsızlığı ........................................................................................ 231
VI- Savcının Yetkisi............................................................................................... 232
VII- Savcılar Arasında Yetki Uyuşmazlığı ............................................................... 234
VIII- Savcının Reddi veya Çekinmesi ..................................................................... 238
§3- MÜDAFİ 240
I- Kavram........................................................................................................... 240
II- Müdafiin Hukuki Konumu.............................................................................. 241
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 241
2- Müdafiin Hukuki Konumuna İlişkin Görüşler.......................................... 242
A- Müdafiin Şüphelinin/Sanığın Temsilcisi Olduğu Görüşü.................. 242
B- Müdafiin Şüphelinin/Sanığın Yardımcısı Olduğu Görüşü................. 242
C- Müdafiin Hem Mahkemenin Hem de Şüphelinin/Sanığın
Yardımcısı Olduğu Görüşü ............................................................... 243
D- Müdafiin Bağımsız Bir Adli Organ Olduğu Görüşü ........................... 243
E- Kanaatimiz ....................................................................................... 244
III- Müdafi Olabilme Şartları................................................................................ 244
IV- Müdafilik Yapılamayacak Haller ile Müdafiin Görevden Yasaklanması ......... 245
V- Zorunlu Müdafilik, İhtiyari Müdafilik ............................................................. 248
VI- Müdafi Sayısı.................................................................................................. 250
VII- Müdafiin Yetkileri .......................................................................................... 251
1- Dosyayı İnceleme Yetkisi ........................................................................ 251
A- Genel Açıklamalar............................................................................ 251 21
B- İncelenecek Dosyanın İçeriği........................................................... 253
C- İncelemenin Serbestliği ................................................................... 254
D- Dosyayı İnceleme Yetkisinin Sınırlandırılması ................................. 256
E- İncelenmesi Sınırlandırılamayan Belgeler ....................................... 260
F- Dosyanın İnceleneceği Yer ve Süre.................................................. 263
G- Kovuşturma Evresinde Dosya İnceleme Yetkisi............................... 264
2- Dosyadan Örnek Alma Yetkisi ................................................................ 264
3- Hazır Bulunma Yetkisi ............................................................................ 266
4- Doğrudan Soru Sorma Yetkisi ................................................................ 266
5- Şüpheli ve Sanıkla Haberleşme Yetkisi................................................... 267
6- Kanun Yoluna Başvurma Yetkisi............................................................. 268
VIII- Müdafiin Ödevleri .................................................................................. 269
§4- ŞÜPHELİ-SANIK.............................................................................................. 269
§5- MAĞDUR, SUÇTAN ZARAR GÖREN, MALEN SORUMLU, KATILAN..................... 274
I- Mağdur, Suçtan Zarar Gören, Malen Sorumlu .............................................. 274
II- Katılan (Müdahil)........................................................................................... 278
§6- ADLİ KOLLUK ................................................................................................. 282
I- Genel Açıklamalar, Adli - İdari Kolluk Ayrımı................................................. 282
II- Adli Kolluk Kavramı........................................................................................ 283
III- Savcı-Adli Kolluk İlişkisi.................................................................................. 284
§7- YAZI İŞLERİ MÜDÜRÜ-ZABIT KATİBİ-MÜBAŞİR-HİZMETLİ ................................ 286
ALTINCI BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİ İŞLEMLERİ
§1- TANIM .......................................................................................................... 289
§2- İŞLEM ÇEŞİTLERİ ............................................................................................ 289
§3- İŞLEMLERİN SÜRELERİ.................................................................................... 292
I- Genel Olarak.................................................................................................. 292
II- Sürelerin Hesaplanması................................................................................. 292
III- Eski Hale Getirme .......................................................................................... 293
§4- İŞLEMLERİN BİLDİRİLMESİ .............................................................................. 295
§5- İŞLEMLERDEKİ HUKUKA AYKIRILIKLAR............................................................ 297
§6- İŞLEMLERDEKİ HUKUKA AYKIRILIKLARIN GİDERİLMESİ.................................... 299 22
YEDİNCİ BÖLÜM
KORUMA TEDBİRLERİ
§1- KAVRAM 301
I- Terim, Tanım, Önleyici Tedbirlerden Farkı..................................................... 301
II- Koruma Tedbirlerinin Ortak Özellikleri .......................................................... 304
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 304
2- Hükümden Önce Temel Bir Hakkı Sınırlama........................................... 304
3- Geçici Olma............................................................................................. 306
4- Kanuni Dayanak Bulunması .................................................................... 306
5- Gecikmede Tehlike (Sakınca) Bulunması................................................ 306
6- Oranlılık (Ölçülülük) Bulunması .............................................................. 307
7- Suç Şüphesinin Belirli Bir Yoğunlukta Olması ......................................... 309
A- Şüphe Kavramı................................................................................. 309
B- Basit Şüphe (Başlangıç Şüphesi) ...................................................... 310
C- Makul Şüphe.................................................................................... 311
D- Yeterli Şüphe.................................................................................... 312
E- Kuvvetli Şüphe ................................................................................. 312
§2- KORUMA TEDBİRLERİNİN ÇEŞİTLERİ 313
I- Yakalama (m.90) ............................................................................................ 313
1- Genel Açıklamalar, Önleme Yakalaması, Koruma Altına Alma,
Durdurma, Kimlik Sorma ........................................................................ 313
2- Hukuki Niteliği ........................................................................................ 316
3- Yakalamanın Şartları............................................................................... 317
A- Herkes Tarafından Yapılan Yakalama............................................... 317
a- Suçüstü Halinin Bulunması........................................................ 318
b- Failin Kaçma Tehlikesinin Bulunması veya Hemen
Kimliğinin Belirlenememesi ...................................................... 319
B- Kolluk Görevlileri Tarafından Yapılan Yakalama .............................. 320
4- Şikâyete Bağlı Suçlarda Yakalama........................................................... 321
5- Yakalama Emri Üzerine Yakalama (Müzekkereli Yakalama)................... 321
6- Yeniden Yakalama Yasağı ....................................................................... 323
7- Yakalanan Kişi Hakkında Yapılacak İşlemler ........................................... 323
A- Yakalanan Kişiye Yasal Haklarının Bildirilmesi ................................. 323
B- Yakalanan Kişinin Durumunun Cumhuriyet Savcısına
Bildirilmesi ....................................................................................... 325
C- Yakalanan Kişinin Durumunun Yakınlarına Bildirilmesi ................... 325
D- Yakalanan Kişi İle İlgili Alınacak Tedbirler ........................................ 326 23
II- Gözaltı (m. 91)............................................................................................... 327
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 327
2- Şartları.................................................................................................... 329
3- Gözaltı Süresi ......................................................................................... 329
4- Gözaltı Kararı Üzerine Yapılacak İşlemler............................................... 331
5- İtiraz ve Denetim.................................................................................... 333
III- Tutuklama (m. 100) ....................................................................................... 334
1- Genel Açıklamalar ................................................................................. 334
2- Amacı ..................................................................................................... 337
3- Şartları.................................................................................................... 338
A- Şüpheli veya Sanığın Hazır Bulunması............................................. 339
B- Kuvvetli Suç Şüphesini Gösteren Somut Delillerin Varlığı ............... 340
C- Tutuklama Nedenlerinin Bulunması................................................ 341
a- Tutuklama Sebebi Olarak Kaçma, Saklanma ve Kaçma
Şüphesini Uyandıran Somut Olguların Varlığının Bulunması.... 342
b- Tutuklama Sebebi Olarak Delilleri Karartma Tehlikesinin
Bulunması................................................................................. 343
D- Tutuklama Nedenlerinin Varsayılması ............................................ 344
E- Ölçülü Olması .................................................................................. 346
F- Muhakeme Şartlarının Gerçekleşmesi ............................................ 347
G- Diğer Tutuklama Halleri................................................................... 347
4- Tutuklama Yasağı Bulunan Haller .......................................................... 348
5- Tutuklama Kararı.................................................................................... 350
6- Tutuklama Kararına İtiraz....................................................................... 354
7- Tutuklama Süresi ................................................................................... 356
8- Tutuklama Kararının Geri Alınması ve Salıverilme Talepleri .................. 361
9- Salıverilenin Yükümlülükleri................................................................... 362
10- Tutuklamanın Yakınlara Bildirilmesi....................................................... 362
11- Tutukluluğun İncelenmesi...................................................................... 363
12- Tutuklama Nedeniyle Tazminat ............................................................. 363
IV- Adli Kontrol (m. 109) ..................................................................................... 365
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 365
2- Kavram ve Tanım ................................................................................... 366
3- Adli Kontrol Yükümlülükleri ................................................................... 368
4- Adli Kontrolün Uygulanma Şartları ........................................................ 371
A- Tutuklama Koşullarının Gerçekleşmiş Olması ................................. 371
B- Bir Suç Dolayısıyla Yürütülen Soruşturma veya Kovuşturmanın
Bulunması........................................................................................ 371 24
5- Karar Verecek Merci............................................................................... 372
6- Adli Kontrol Altında Geçen Süre............................................................. 374
7- Adlî Kontrol Kararının Kaldırılması.......................................................... 374
8- Adli Kontrol Tedbirlerine Uymama......................................................... 376
9- Güvence Gösterilmesi ............................................................................ 378
V- Zorla Getirme (m. 146) .................................................................................. 380
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 380
2- Şüpheli ve Sanığın Zorla Getirilmesi ....................................................... 380
3- Tanık ve Bilirkişilerin Zorla Getirilmesi ................................................... 381
4- Mağdur ve Şikâyetçilerin Zorla Getirilmesi............................................. 382
5- Karar Verecek Merci............................................................................... 382
6- Süresi...................................................................................................... 383
7- Tedbirin İcrası ......................................................................................... 383
VI- Arama (m. 116 vd.) ........................................................................................ 384
1- Genel Açıklamalar, Adli–Önleme Araması Ayrımı .................................. 384
2- Hukuki Niteliği ........................................................................................ 388
3- Aramanın Şartları.................................................................................... 388
A- Genel Olarak, İlgilinin Rızası............................................................. 388
B- Makul Şüphe.................................................................................... 389
C- Hakim Kararı veya Yetkili Merciin Yazılı Emri................................... 390
D- Aramaya Maruz Kalan Kişiye İlişkin Şartlar...................................... 393
a- Genel Olarak ............................................................................. 393
b- Şüpheli veya Sanık Nezdinde Yapılacak Arama......................... 394
c- Diğer Kişiler Nezdinde Yapılacak Arama ................................... 394
E- Aramanın Yapılacağı Zamana İlişkin Şartlar ..................................... 394
F- Arama Yapılacak Yere İlişkin Şartlar................................................. 395
a- Üstte Arama.............................................................................. 395
b- Eşyada Arama ........................................................................... 396
c- Konutta Arama.......................................................................... 396
d- İşyerinde Arama........................................................................ 398
e- Avukat Bürolarında Arama........................................................ 398
f- Araçta Arama ............................................................................ 399
4- Arama Kararı veya Emri.......................................................................... 400
5- Aramanın İcrası....................................................................................... 401
VII- Elkoyma (m. 123) ........................................................................................... 402
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 402
2- Elkoymanın Amacı, Hukuki Niteliği ve Müsadereden Farkı .................... 404 25
3- Elkoyma İçin Aranan Şartlar................................................................... 406
A- Elkoymaya Müracaat Edebilmek İçin Aranan Şüphe....................... 406
B- Kişi Bakımından Şartlar.................................................................... 406
C- Madde Bakımından Şartlar.............................................................. 407
4- Elkonulamayacak Eşya ........................................................................... 409
A- İçeriği Devlet Sırrı Niteliğindeki Belgeler......................................... 409
B- Elkonulamayacak Mektuplar ve Belgeler ........................................ 409
C- Basın Araçları................................................................................... 411
5- Elkoyma Kararını Verme Yetkisi ............................................................. 411
6- Elkoyma Kararının Yerine Getirilmesi .................................................... 412
7- Elkonulan Eşyanın İadesi........................................................................ 413
8- Elkonulan Eşyanın Muhafazası veya Elden Çıkarılması .......................... 414
9- Elkoyma Sırasında Tesadüfen Elde Edilen Deliller.................................. 415
10- Özel Elkoyma Çeşitleri............................................................................ 416
A- Taşınmazlara, Hak ve Alacaklara Elkoyma (m. 128) ........................ 416
B- Bilişim Suçlarında Hesabın Askıya Alınması ve Elkoyma (m. 128/A) .... 418
a- Genel Olarak............................................................................. 418
b- Tedbirin Amacı ve Hukuki Niteliği ............................................ 421
c- Tedbirin Uygulanma Şartları ve Sonuçları ................................ 422
C- Postada Elkoyma (m. 129)............................................................... 424
D- Avukat Bürolarında Elkoyma (m. 130)............................................. 426
E- Kaçaklarla İlgili Elkoyma (m. 248).................................................... 427
F- Basılmış Eserlere Elkoyma (Basın K. m.25)...................................... 428
11- İtiraz ve Denetim.................................................................................... 429
12- Sona Ermesi ........................................................................................... 429
VIII- Şirket Yönetimine Kayyım Tayini (m. 133).................................................... 429
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 429
2- Tedbirin Amacı ve Hukuki Niteliği .......................................................... 431
3- Tedbire Karar Verme Yetkisi .................................................................. 432
4- Tedbirin Uygulanma Şartları .................................................................. 432
A- Tedbirin Gerekli Olması................................................................... 432
B- Kuvvetli Suç Şüphesinin Varlığı........................................................ 433
C- Katalogda Yer Alan Bir Suçun Olması .............................................. 433
D- Tedbirin Uygulanmasının Ölçülü Olması ......................................... 434
IX- Bilgisayarlarda, Bilgisayar Programlarında ve Kütüklerinde Arama,
Kopyalama ve Elkoyma (m. 134) ................................................................... 437
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 437
2- Tedbirin Uygulanabilme Şartları ............................................................ 442 26
X- Telekomünikasyon Yoluyla Yapılan İletişimin Denetlenmesi (m. 135) 444
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 444
2- Tedbirin Hukuki Niteliği .......................................................................... 446
3- Tedbirin Uygulanma Şekilleri.................................................................. 446
4- Tedbirin Uygulanabileceği Suçlar ........................................................... 448
5- Tedbirin Uygulanabilme Şartları............................................................. 452
6- Tedbirin Uygulanma Süresi..................................................................... 453
7- Tedbirin Uygulanabileceği Kişiler ........................................................... 454
8- Tedbire Karar Verecek Mercii................................................................. 457
9- İletişimin Denetlenmesi Yasağı............................................................... 458
A- Tanıklıktan Çekinme Yönünden ....................................................... 458
B- Müdafi Yönünden ............................................................................ 459
a- Sorunun Ortaya Konulması ....................................................... 459
b- Çözüm Önerileri ........................................................................ 460
10- İletişimin Denetlenmesi Tedbiri İçin Tazminat Talebinin
Değerlendirilmesi ................................................................................... 465
11- Tedbirin Uygulanması Sonucunda Elde Edilen Bilgilerin İmha
Edilmesi .................................................................................................. 466
12- Şüpheli veya Sanığın Üçüncü Kişilerle Yaptığı Görüşmelerin Delil
Değeri ..................................................................................................... 467
13- İletişimin Önleme Amaçlı Denetlenmesinin Uygulanabileceği Suç
Tipleri...................................................................................................... 469
14- İletişimin Önleme Amaçlı Olarak Denetlenmesi Konusunda Verilen
Yazılı Emrin Hâkimin Onayına Sunulması Usulü ..................................... 470
15- Önleme Amaçlı Gerçekleştirilen İletişimin Tespitinin Delil Değeri ......... 471
16- Önleme Amaçlı Gerçekleştirilen İletişimin Tespiti Sonucu Elde
Edilen Bilgilerin Mahkûmiyet Hükmünde Kullanılması........................... 472
XI- Gizli Soruşturmacı Görevlendirilmesi (m. 139) .............................................. 473
1- Genel Açıklamalar ve Kışkırtıcı Ajan Kavramı ......................................... 473
2- Tedbirin Uygulanma Şartları................................................................... 477
3- Gizli Soruşturmacının Görev ve Yetkileri ................................................ 479
4- Tedbire Karar Verecek Merci ve Tedbirin Süresi .................................... 484
5- Tesadüfen Elde Edilen Deliller ................................................................ 484
XII- Teknik Araçlarla İzleme (m.140) .................................................................... 485
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 485
2- Tedbirin Uygulanma Şartları ve Kapsamı................................................ 488
3- Tedbire Karar Verecek Merci ve Tedbirin Süresi .................................... 488
4- Tesadüfen Elde Edilen Deliller ................................................................ 489 27
XIII- İnternet Ortamında Yapılan Yayınlara Erişimin Engellenmesi....................... 490
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 490
2- Erişimin Engellenmesi ve İçeriğin Çıkarılması Kararlarının İcrası ........... 493
3- Özel Hayatın Gizliliğinin İhlali Nedeniyle İçeriğe Erişimin
Engellenmesi Tedbiri.............................................................................. 497
XIV- Koruma Tedbirleri Nedeniyle Tazminat (m. 141) .......................................... 500
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 500
2- Tazminat Sebepleri ................................................................................ 502
3- Tazminatın Kapsamı............................................................................... 514
4- Tazminat İsteminin Kabulü ve Karar Verecek Merci .............................. 515
5- Tazminatın Geri Alınması ....................................................................... 519
6- Tazminat İstenemeyecek Haller............................................................. 519
SEKİZİNCİ BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİNDE İSPAT
§1- CEZA MUHAKEMESİNDE İSPAT VE ESASLARI ................................................... 521
§2- İSPAT ARACI OLARAK DELİLLER: ÖZELLİKLERİ VE ÇEŞİTLERİ .............................. 522
I- Genel Açıklamalar, Delilin Özellikleri ve Çeşitleri.......................................... 522
II- Sanık Açıklamaları ve İkrar ............................................................................ 526
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 526
2- İfade ve Sorgunun Tarzı ......................................................................... 526
3- İfade Alma ve Sorguda Yasak Usuller..................................................... 528
III- Tanık Açıklamaları ......................................................................................... 533
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 533
2- Tanıkların Çağrılması.............................................................................. 535
3- Tanıklıktan Çekinme............................................................................... 536
4- Meslek ve Sürekli Uğraşıları Sebebiyle Tanıklıktan Çekinme ................. 538
5- Devlet Sırrı Niteliğindeki Bilgilerde Tanıklık ........................................... 539
6- Kendisi veya Yakınları Aleyhine Tanıklıktan Çekinme ............................ 541
7- Tanığın Yemini ve Dinlenmesi ................................................................ 541
IV- Sanık ve Tanıktan Başka Kişilerin Açıklamaları (m.50/1-c) ............................ 548
V- Yazılı Açıklamalar (Belgeler) .......................................................................... 549
VI- Görüntü ve Ses Kaydeden Araçlarla Açıklamalar .......................................... 552
VII- Belirti Delilleri (Maddi Deliller, İz) ................................................................. 553
§3- SORUŞTURMAEVRESİNDEDELİLLERİN ARAŞTIRILMASI, TOPLANMASI VE
MUHAFAZASI ................................................................................................ 554 28
§4- MADDİ DELİLLER: TOPLANMASI, MUHAFAZASI VE AMBALAJLANMASI 557
I- Maddi Deliller (İz) ve Çeşitleri........................................................................ 557
II- Maddi Delillerin Muhafaza Altına Alınması, Toplanması,
Ambalajlanması ............................................................................................. 558
1- Olay Yeri İncelemesi, Muhafaza Altına Alma.......................................... 558
2- Maddi Delillerin (İz) Toplanması............................................................. 560
3- Maddi Delillerin Ambalajlanması ........................................................... 561
4- Delillerin Gönderileceği Yerler, Kriminal Polis Laboratuvarı ve
Bölümleri ................................................................................................ 562
A- Balistik Bölümü ................................................................................ 563
B- Sahtecilik Bölümü ............................................................................ 564
C- Patlayıcı Maddeler Bölümü.............................................................. 564
D- Kimya Bölümü.................................................................................. 565
E- Teknik Fotoğraf Bölümü .................................................................. 565
F- Araştırma ve Geliştirme Bölümü...................................................... 566
§5- DELİLLERİN İKAMESİ 566
§6- DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ 572
§7- DELİL YASAKLARI (DELİL ELDE ETME VE DEĞERLENDİRME YASAKLARI) 578
I- Genel Açıklamalar.......................................................................................... 578
II- Mutlak Değerlendirme Yasağı........................................................................ 583
III- Nisbi Değerlendirme Yasağı ........................................................................... 592
IV- Değerlendirme............................................................................................... 594
§8- BİLİRKİŞİ 595
I- Kavram........................................................................................................... 595
II- Bilirkişinin Hukuki Niteliği .............................................................................. 598
III- Uzman Mütalaası-Teknik Müşavir ................................................................. 599
IV- Bilirkişinin Görevlendirilmesi ......................................................................... 601
VI- Bilirkişinin Görevini Yerine Getirmemesi ....................................................... 606
VII- Bilirkişinin Reddi ve Çekinmesi ...................................................................... 607
VIII- Bilirkişiye Başvurulması Gerekli Haller........................................................... 607
1- Bilirkişiye Başvurulabilecek Haller .......................................................... 607
2- Bilirkişiye Başvurulması Zorunlu Haller .................................................. 609
A- Sahte Para ve Değerler Üzerinde Yapılacak İncelemeler (m. 73)..... 610
B- Şüpheli veya Sanığın Bilincinin İncelenmesi (Müşahade
Gözlem Altına Alma, m.74).............................................................. 610
C- Şüpheli veya Sanığın Beden Muayenesi ve Vücudundan Örnek
Alınması ........................................................................................... 611 29
a- Genel Olarak............................................................................. 611
b- Hukuki Niteliği ve Amacı........................................................... 613
c- Dış Beden Muayenesi ............................................................... 613
d- İç Beden Muayenesi ve Vücuttan Örnek Alma ......................... 614
e- Diğer Kişilerin Beden Muayenesi ve Vücuttan Örnek Alınması..... 616
D- Moleküler Genetik İncelemeler....................................................... 617
E- Fizik Kimliğin Tespiti ........................................................................ 618
F- Ölü Muayenesi ve Otopsi ................................................................ 621
a- Ölü Muayenesi.......................................................................... 621
b- Otopsi ....................................................................................... 621
3- Bilirkişiye Başvurulabilecek Diğer Bazı Haller......................................... 623
§9- KEŞİF ............................................................................................................. 624
§10- TEŞHİS VE YÜZLEŞTİRME................................................................................ 626
I- Teşhis............................................................................................................. 626
1- Genel Açıklamalar ve Kanuni Düzenleme .............................................. 626
2- Teşhise Katılacak Olan Kişiler, Müdafinin Durumu ................................ 628
3- Teşhisin İcrası......................................................................................... 629
II- Yüzleştirme.................................................................................................... 632
DOKUZUNCU BÖLÜM
CEZA MUHAKEMESİNİN YÜRÜYÜŞÜ
§1- GENEL AÇIKLAMALAR .................................................................................... 635
§2- SORUŞTURMA EVRESİ.................................................................................... 635
I- Kavram, Soruşturma Evresinde Yetkili Olanlar.............................................. 635
II- Delillerin Toplanması ve Muhafaza Altına Alınması ...................................... 641
III- Soruşturmanın Gizliliği, Lekelenmeme Hakkı................................................ 642
IV- Soruşturmanın Sona Ermesi .......................................................................... 642
1- İddianamenin Düzenlenmesi ................................................................. 643
A- Genel Açıklamalar, Kovuşturma Mecburiyeti İlkesi......................... 643
B- Maslahata Uygunluk – Kamu Davası Açmada Takdir Yetkisi........... 644
C- İddianamede Bulunması Gereken Hususlar – Davasız
Yargılama Olmaz İlkesi .................................................................... 645
2- Soruşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar .............................................. 646
3- Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar (Takipsizlik Kararı) ve
Denetimi ................................................................................................ 648
§3- ARA MUHAKEME EVRESİ................................................................................ 652
I- Genel Açıklamalar ......................................................................................... 652 30
II- İddianamenin Değerlendirilmesi.................................................................... 652
1- İddianamenin Kabulü ............................................................................. 652
2- İddianamenin İadesi ............................................................................... 653
§4- KOVUŞTURMA EVRESİ 657
I- Duruşma Hazırlığı Evresi ................................................................................ 657
II- Duruşma Devresi ........................................................................................... 659
1- Genel Açıklamalar................................................................................... 659
2- Duruşmada Yapılacak İşlemler ............................................................... 661
3- Duruşmada Bulunması Zorunlu Olan Kimseler....................................... 663
4- Sanığın Duruşmadan Vareste (Bağışık) Tutulması .................................. 664
5- Delillerin Ortaya Konulması ve Tartışılması............................................ 665
A- Duruşmada Anlatılması Zorunlu Belge ve Tutanaklar...................... 667
B- Duruşma Tutanağı ........................................................................... 668
6- Doğrudan Soru Yöneltme, Çapraz Sorgu ................................................ 669
7- Tercüman Bulundurulması ..................................................................... 669
III- Son Karar (Hüküm) Devresi............................................................................ 670
1- Genel Açıklamalar, Hüküm, Karar........................................................... 670
2- Hükmün Konusu, Fiili Değerlendirmede Mahkemenin Yetkisi,
Suçun Niteliğinin Değişmesi, Ek Savunma Hakkı (m. 224-226)............... 674
3- Hüküm Vermek Üzere Müzakereye Katılacak Hakimler,
Müzakerenin Yönetimi ve Oyların Toplanması (m. 227-229)................. 678
4- Hükümde Bulunması Zorunlu Olan Hususlar, Hükmün Tefhiminden
Sonra Gerekçeli Karar Yazılmadan Hâkimin Vefatı veya Kararı
İmzalayamayacak Hâle Düşmesi (m. 232) .............................................. 680
5- Hükmün Gerekçesi, Gerekçede Gösterilmesi Gereken Hususlar (m
232/3, m. 230)........................................................................................ 685
6- Hükmün Açıklanması (m.231/1-4).......................................................... 688
§5- HÜKÜM ÇEŞİTLERİ (M. 223) 688
I- Genel Açıklamalar.......................................................................................... 688
II- Beraat Hükmü................................................................................................ 690
1- Genel Olarak........................................................................................... 690
2- Unsurlara İlişkin Beraat Hükmü.............................................................. 691
A- Yüklenen Fiilin Kanunda Suç Olarak Tanımlanmamış Olması
Sebebiyle Beraat (m. 223/2 a) ......................................................... 691
B- Yüklenen Suç Açısından Failin Kast veya Taksirinin
Bulunmaması (Manevi Unsurun Oluşmaması) Sebebiyle Beraat
Hükmü (m. 223/2 c)......................................................................... 693 31
C- Yüklenen Fiil Sanık Tarafından İşlenmesine Rağmen, Olayda Bir
Hukuka Uygunluk Sebebinin Bulunması Dolayısıyla Beraat (m
223/2-d) .......................................................................................... 696
a- Kanun Hükmünü Yerine Getirme (TCK m. 24/1)....................... 698
b- Hukuka Uygun Emrin İfası (TCK m.24/2) .................................. 698
c- Meşru Savunma (TCK m. 25/1)................................................. 699
d- Hakkın Kullanılması (TCK m. 26/1)............................................ 700
e- İlgilinin Rızası (TCK m. 26/2) ..................................................... 701
aa- Genel Bilgiler, Tipikliği Kaldıran Rıza, Hukuka
Uygunluk Sebebi Olan Rıza ............................................... 701
bb- Hukuka Uygunluk Sebebi Olan İlgilinin Rızası ve
Bunun Şartları................................................................... 702
3- Sübuta İlişkin Beraat Hükmü.................................................................. 705
A- “Yüklenen Suçun Sanık Tarafından İşlenmediğinin Sabit
Olması” Sebebiyle Beraat Hükmü (m. 223/2 b) .............................. 705
B- “Suçun Sanık Tarafından İşlendiğinin Sabit Olmaması Sebebiyle
Beraat Hükmü” (Şüpheden Sanık Yararlanır İlkesi) (m. 223/2 e) .... 706
III- “Kusurun Bulunmaması Dolayısıyla Ceza Verilmesine Yer Olmadığı
Hükmü (m. 223/3 a, b, c, d)........................................................................... 710
1- Genel Bilgiler, Manevi Unsur Kusurluluk Ayrımı, Fiil Yeteneği,.............. 710
2- Kusurluluğu Kaldıran Sebepler............................................................... 715
A- Yüklenen Suçla Bağlantılı Olarak Yaş Küçüklüğü, Akıl Hastalığı
veya Sağır ve Dilsizlik Hali ya da Geçici Nedenlerin Bulunması
Sebebiyle Kusurunun Bulunmaması Dolayısıyla Ceza
Verilmesine Yer Olmadığı Hükmü (m. 223/3 a)............................... 716
a- Yaş Küçüklüğü........................................................................... 716
aa- On İki Yaşını Bitirmemiş Olanlar ....................................... 716
bb- On İki Yaşını Bitirip On Beş Yaşını Bitirmemiş Olanlar ...... 717
b- Akıl Hastalığı ............................................................................. 718
c- Sağır Dilsizlik ............................................................................. 720
d- Geçici Nedenler ........................................................................ 721
aa- Genel Açıklamalar............................................................. 721
bb - İrade Dışı Alınan Alkol veya Uyuşturucu Madde Etkisi
Altında Olma..................................................................... 722
B- Yüklenen Suçun Hukuka Aykırı Fakat Bağlayıcı Emrin Yerine
Getirilmesi Suretiyle veya Zorunluluk Hali ya da Cebir veya
Tehdit Etkisiyle İşlenmesi Hallerinde, Kusurunun Bulunmaması
Dolayısıyla Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Hükmü Verilmesi
(m. 223/3 b) .................................................................................... 723 32
a- Yüklenen Suçun Hukuka Aykırı Bağlayıcı Emrin Yerine
Getirilmesi Suretiyle İşlenmesi Dolayısıyla Ceza
Verilmesine Yer Olmadığı Hükmü (TCK m. 24/3-4)................... 723
b- Yüklenen Suç Zorunluluk Halinde (TCK m. 25/2)
İşlendiğinden Kusurunun Bulunmaması Dolayısıyla Ceza
Verilmesine Yer Olmadığı Hükmü (m. 223/3 b) ........................ 725
c- Yüklenen Suçun Cebir veya Tehdit (TCK m.28) Altında
İşlenmesi Sebebiyle Kusurunun Bulunmaması Dolayısıyla
Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı (m. 223/3 b).................. 726
d- Meşru Savunmada Sınırın Heyecan, Korku ve Telaş
Nedeniyle Aşılması Halinde Kusurunun Bulunmaması
Dolayısıyla Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Hükmü (m
223/3- c).................................................................................... 727
e- “Kusurluluğu Ortadan Kaldıran Hataya Düşülmesi”
Sebebiyle Kusurun Bulunmaması Dolayısıyla Ceza
Verilmesine Yer Olmadığı Hükmü (m. 223/3 d) ........................ 730
IV- İşlenen Fiil Suç Olma Özelliğini Devam Ettirmesine Rağmen Suç
Politikası Gereği Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı Verilmesi
(m.223/4)....................................................................................................... 734
1- İşlenen Fiil Suç Olma Özelliğini Devam Ettirmesine Etkin Pişmanlık
Dolayısıyla Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Hükmü (m. 223/4 a).............. 734
2- İşlenen Fiil Suç Olma Özelliğini Devam Ettirmesine Rağmen Şahsî
Cezasızlık Sebebinin Varlığı Dolayısıyla Ceza Verilmesine Yer
Olmadığına Dair Hüküm (m. 223/4 b) .................................................... 736
3- İşlenen Fiilin Suç Olma Özelliğini Devam Etmesine Rağmen
Hakaretin Karşılıklı Olması Sebebiyle Ceza Verilmesine Yer
Olmadığına Dair Hüküm (m. 223/4 c)..................................................... 739
4- İşlenen Fiilin Haksızlık İçeriğinin Azlığı Dolayısıyla Ceza Verilmesine
Yer Olmadığı Hükmü (m. 223/4 d).......................................................... 741
V- Mahkumiyet Hükmü ...................................................................................... 745
VI- Güvenlik Tedbirlerine Hükmedilmesi............................................................. 745
VII- Davanın Reddi................................................................................................ 746
VIII- Davanın Düşmesi ........................................................................................... 747
IX- Adli Yargı Dışındaki Bir Yargı Merciine Yönelik Görevsizlik Kararı Verilmesi..... 749
X- Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması ...................................................... 750
1- Genel Olarak........................................................................................... 750
2- Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Şartları....................... 754
A- Suça İlişkin Şartlar (Objektif Şartlar) ......................................... 754
B- Faile İlişkin Şartlar (Sübjektif Şartlar) ........................................ 754
3- Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Yasak Olduğu Haller....... 757 33
4- Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kararının Uygulanması ....... 758
5- Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılmasının Sonuçları................... 759
6- Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Kararının Kanun Yolu
Denetimi.......................................................................................... 759
XI- Basit Yargılama Usulü.................................................................................... 760
ONUNCU BÖLÜM
KANUN YOLLARI
§1- GENEL AÇIKLAMALAR .................................................................................... 767
I- Terim, Tanım ................................................................................................. 767
II- Amacı............................................................................................................. 768
III- Kanun Yolunun Öngörülmüş Olması ............................................................. 768
IV- Kanun Yollarının Konusu ............................................................................... 769
V- Başvuru Şartı Olarak Hukuki Yararın İhlal Edilmesi ....................................... 769
VI- Kanun Yollarına Gidebilecekler ..................................................................... 770
1- Genel Açıklamalar .................................................................................. 770
2- Cumhuriyet Savcısı................................................................................. 770
3- Şüpheli veya Sanık.................................................................................. 772
4- Katılan (Müdahil) ................................................................................... 772
5- Yasal Temsilci ve Eş ................................................................................ 773
6- Müdafi veya Katılan Vekili Olarak Avukat .............................................. 774
7- Diğer Kişiler ............................................................................................ 775
VII- Kanun Yoluna Başvurmanın Etkisi ................................................................. 775
1- Aktarma ................................................................................................. 775
2- Yayılma................................................................................................... 776
3- Durdurma............................................................................................... 776
VIII- Başvuruda Yanılma ....................................................................................... 777
IX- İstem ............................................................................................................. 777
X- Başvurudan Vazgeçme ve Başvurunun Geri Alınması ................................... 779
XI- Aleyhe Değiştirme Yasağı .............................................................................. 779
XII- Çeşitleri .......................................................................................................... 781
§2- İTİRAZ ........................................................................................................... 781
I- Tanım............................................................................................................. 781
II- İtirazın Konusu............................................................................................... 782
III- İtiraz Sebepleri .............................................................................................. 783
IV- İtiraz Kanun Yoluna Başvurabilecek Kişiler.................................................... 783
V- İtiraz Süresi.................................................................................................... 784 34
VI- İtirazı İnceleyecek Merci ................................................................................ 784
VII- İtiraz İncelemesi............................................................................................. 785
§3- İSTİNAF 787
I- Genel Açıklamalar.......................................................................................... 787
II- İstinafa Tabi Kararlar...................................................................................... 790
1- Resen İstinafa Tabi Kararlar.................................................................... 790
2- Talep Üzerine İstinafa Tabi Kararlar ....................................................... 791
III- İstinafa Tabi Olmayan Kararlar ...................................................................... 791
IV- Doğrudan Temyize Tabi Kararlar ................................................................... 793
V- İstinaf Sonrası Kesinleşen Kararlar................................................................. 793
VI- Başvuru Hakkı Olanlar.................................................................................... 795
VII- Başvuru Süresi ............................................................................................... 795
VIII-Başvuru Şekli.................................................................................................. 795
IX- İstinaf Başvurusunun Hükmü Veren Mahkeme Tarafından Reddi................. 797
X- İstinaf Talebinin Tebliği ve Cevabı.................................................................. 797
XI- Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığının Görevleri.................... 798
XII- Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesinin Görevi .......................................... 799
1- Dosya Üzerinde Ön İnceleme ................................................................. 799
2- İnceleme................................................................................................. 799
3- Duruşma Hazırlığı ................................................................................... 801
4- İstinaf Duruşması.................................................................................... 801
5- Görevsizlik Kararlarını İnceleme ............................................................. 802
6- Koruma Tedbirlerine Müracaat .............................................................. 802
XIII-Başvurunun Etkisi .......................................................................................... 803
XIV-Aleyhe Bozma ve Direnme Yasağı.................................................................. 803
XV- Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairelerinin Verdikleri Kararlar
Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi............................................................. 804
XVI-İstinaf Sonrası Kanun Yolu ............................................................................. 805
§4- TEMYİZ 805
I- Genel Açıklamalar.......................................................................................... 805
II- Temyiz Mercii Olarak Yargıtay ....................................................................... 806
1- Ceza Muhakemesinde Olay ve Hüküm Mahkemesi Ayrımı.................... 808
2- Yargıtay’ın Görev Alanı ........................................................................... 812
A- Yargıtay’ın Görev Alanının Ceza Muhakemesi İlkeleriyle
Sınırlandırılması ............................................................................... 816
B- Yargıtay’ın Görev Alanının Hukuki Tanımlama İle Sınırlandırılması ...... 819
III- Temyiz Kanun Yolu......................................................................................... 821 35
IV- Temyiz İncelemesinin Konusu ....................................................................... 823
1- Genel Bilgiler.......................................................................................... 823
2- 24 Ekim 2019 tarihinde Yürürlüğe Giren 7188 sayılı Kanunla
Getirilen istisnalar.................................................................................. 827
V- Temyiz İncelemesinin Kapsamı ..................................................................... 828
VI- Temyiz Sebepleri ........................................................................................... 830
1- Hukuk Kuralının Uygulanmaması veya Yanlış Uygulanması................... 832
2- Hukuka Kesin Aykırılık Hâlleri................................................................. 834
A- Mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması
(m. 289/1-a) .................................................................................... 834
B- Hâkimlik görevini yapmaktan kanun gereğince yasaklanmış
hâkimin hükme katılması (m. 289/1-b) ........................................... 835
C- Geçerli şüphe nedeniyle hakkında ret istemi öne sürülmüş
olup da bu istem kabul olunduğu hâlde hâkimin hükme
katılması veya bu istemin kanuna aykırı olarak reddedilip
hâkimin hükme katılması (m. 289/1-c) ........................................... 836
D- Mahkemenin kanuna aykırı olarak davaya bakmaya kendini
görevli veya yetkili görmesi (m. 289/1-d)........................................ 836
E- Cumhuriyet savcısı veya duruşmada kanunen mutlaka hazır
bulunması gereken diğer kişilerin yokluğunda duruşma
yapılması (m. 289/1-e) .................................................................... 837
F- Duruşmalı olarak verilen hükümde aleniyet kuralının ihlâl
edilmesi (m. 289/1-f)....................................................................... 838
G- Hükmün 230’uncu Maddede Gösterilen Şekilde Gerekçe
İçermemesi (m. 289/1-g)................................................................. 838
H- Hüküm için önemli olan hususlarda mahkeme kararı ile
savunma hakkının sınırlandırılmış olması (m. 289/1-h) .................. 839
İ- Hükmün hukuka aykırı yöntemlerle elde edilen delile
dayanması (m. 289/1-i) ................................................................... 840
VII- Temyiz İstemi ve Süresi ................................................................................. 840
VIII- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının Görevi .................................................. 841
IX- Temyiz İncelemesi Sonunda Verilen Kararlar................................................ 841
X- Temyiz İsteminin Esastan Reddi veya Hükmün Bozulması............................ 848
XI- Yargıtay Kararının Gönderileceği Merci ........................................................ 848
XII- Hükmün Bozulmasının Diğer Sanıklara Sirayeti............................................. 849
§5- KANUN YARARINA BOZMA ............................................................................ 849
I- Genel Açıklamalar ......................................................................................... 849
II- Başvuracak Merci .......................................................................................... 852
III- Bozma Nedenleri ve Karar Çeşitleri............................................................... 853 36
§6- CUMHURİYET BAŞSAVCISININ OLAĞANÜSTÜ İTİRAZI 854
I- Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının İtiraz Yetkisi ............................................ 854
1. Genel Açıklamalar................................................................................... 854
2. İtiraz Üzerine Yapılacak İnceleme........................................................... 856
3. Başvuru Usulü......................................................................................... 857
II. Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığının İtiraz Yetkisi ............... 859
§7- YARGILAMANIN YENİLENMESİ 860
I- Genel Açıklamalar.......................................................................................... 860
II- Yargılamanın Yenilenmesi İsteminde Bulanabilecekler ................................. 861
III- Yargılamanın Yenilenmesinde Süre ............................................................... 861
IV- Yargılamanın Yenilenmesinin Kabul Edilmeyeceği Hâl .................................. 862
V- Yargılamanın Yenilenmesi Sebepleri.............................................................. 862
1- Yargılamanın Hükümlü Lehine Yenilenmesi Sebepleri ........................... 863
2- Yargılamanın Hükümlü Aleyhine Yenilenmesi Sebepleri........................ 871
VI- Yenileme İsteminin Kabule Değer Olup Olmadığı Kararı ............................... 872
§8- ANAYASA MAHKEMESİNE BİREYSEL BAŞVURU 875
I- Genel Açıklamalar.......................................................................................... 875
II- Bireysel Başvuru Hakkının Konusu................................................................. 877
III- Bireysel Başvuru Hakkının Amacı................................................................... 877
IV- Bireysel Başvurunun Kabul Edilebilirlik Şartları ............................................. 878
1- Kişi Bakımından Yetki.............................................................................. 878
2- Yer Bakımından Yetki.............................................................................. 879
3- Zaman Bakımından Yetki ........................................................................ 879
4- Konu Bakımından Yetki........................................................................... 880
A- Başvuruya Konu Olabilecek Eylem ve İşlemler ................................ 880
B- Başvuruya Konu Olamayacak Eylem ve İşlemler ............................. 880
V- Olağan Kanun Yollarının Tüketilmesi ............................................................. 881
VI- Başvuru Süresi ............................................................................................... 882
VII- Hukuki Yarar Bulunması................................................................................. 882
VIII- İhlal İddiasının Açıkça Dayanaktan Yoksun Olmaması ................................... 882
IX- Başvurunun İncelenmesi................................................................................ 883
1- Ön İnceleme ........................................................................................... 883
2- Kabul Edilebilirlik İncelemesi .................................................................. 883
3- Esas Hakkında İnceleme ......................................................................... 883
KAYNAKÇA 889