Borçlar Hukuku Özel Hükümler (9786253814908)

Önsöz 5
BORÇLAR ÖZEL HUKUKU
İKİNCİ KISIM
Özel Borç İlişkileri
MÜLKİYETİ DEVİR BORCU DOĞURAN SÖZLEŞMELER 49
BİRİNCİ BÖLÜM
Satış Sözleşmesi
I. GENEL OLARAK 51
II. TANIMI 52
III. ÖZELLİKLERİ 54
A. Tam İki Tarafa Borç Yükleme 54
B. Borç Sözleşmesi Olması 55
C. İvazlı Olması 55
D. Rızai Olması 55
E. Ani Edimli Olması 56
F. Temlik Borcu Doğuran Sözleşme Olması 56
G. Sebebe Bağlı Sözleşme Olması 56
IV. UNSURLARI 57
A. Satış Sözleşmesinin Konusu: Mal 57
B. Bedel 58
C. Tarafların Anlaşması 60
V. ŞEKLİ 61
VI. ÇEŞİTLERİ 62
A. Satış Sözleşmesinin Konusuna Göre 62
1. Taşınır Satışı 62
2. Taşınmaz Satışı 63
B. Satışın Niteliğinin Ticari Olup Olmamasına Göre 63
1. Ticari Satış 63
2. Ticari Olmayan Satış 64
C. Bedelin Ödenme Zamanına Göre 65
D. Parça Satışı– Çeşit Satışı 65
E. Tüketici Satışları 66
VII. HASAR VE YARARIN GEÇİŞİ 66
A. Genel Olarak 66
B. Şartları 68
1. Geçerli Bir Satış Sözleşmesi Olmalı 69
2. Hasarın Taşınırlar Bakımından Zilyetliğin Devri ve Taşınmazlar Bakımından Tescil Gerçekleşene Kadar Satıcıda Olması 70
3. Hasarın Sebebi Beklenmeyen Olay Olmalı 70
4. Hasardan Dolayı Satıcının Kusuru Olmaması 71
C. Yarar ve Hasarın Geçişinde Kural 71
D. İstisnaları 71
1. Durumun Gereğinden 72
2. Sözleşmeden Kaynaklanan İstisnalar 72
3. Kanundan Doğan İstisnalar 72
4. Uluslararası Satışlarda Hasarın–Yararın Geçişi 73
VIII. TAŞINIR SATIŞI 75
A. Konusu 75
B. Tarafları 77
1. Satıcı 77
2. Alıcı 78
C. Tarafların Borçları 78
1. Satıcının Borçları 78
a. Satılanın Zilyetlik ve Mülkiyetini Devretme Borcu 78
b. Satıcının Zilyetlik ve Mülkiyeti Devir Borcunda Temerrüdü 81
aa. Belirli Süreli Ticari Satış Sözleşmesi Bakımından 81
aaa. Ticari Satış Olmalı 81
bbb. Temerrüdün Sonuçları 82
bb. Ticari Olmayan Satışlar ve Belirli Süreli Olmayan Satışlar Bakımından 84
cc. Satıcının Kısmi Temerrüdü 85
c. Satıcının Devir ve Taşıma Giderlerini Ödeme Borcu 85
d. Zapttan Dolayı Sorumluluk 86
aa. Zapttan Dolayı Sorumluluğun Şartları 86
aaa. Geçerli Bir Satış Sözleşmesinin Varlığı 86
bbb. Satış Sözleşmesi Konusunun Alıcıya Teslim Edilmiş Olması 86
ccc. Satış Sözleşmesinin Kurulduğu Sırada Üçüncü Kişinin Zapta İmkân Veren Bir Hakkı Olması 87
ddd. Satış Sözleşmesinin Kurulduğu Sırada Alıcı Zaptı Bilmemeli 87
eee. Üçüncü Kişi Zapt Hakkını Satılan Üzerinde Kullanmalı 87
fff. Kusur 88
ggg. Zaptın İhbar Edilmesi 88
hhh. Zaptın İspat Edilmesi 88
ııı. Zamanaşımı 89
bb. Zaptın Hüküm ve Sonuçları 89
aaa. Tam Zapt Halinde Alıcının Hakları 90
bbb. Kısmi Zapt Halinde 92
e. Satıcının Ayıptan Doğan Sorumluluğu 93
aa. Ayıbın Tanımı 94
bb. Ayıbın Çeşitleri 95
aaa. Maddi Ayıp 95
bbb. Ekonomik Ayıp 95
ccc. Hukuki Ayıp 95
ddd. Açık Ayıp 96
eee. Gizli Ayıp 96
cc. Ayıptan Doğan Sorumluluğun Şartları 96
aaa. Satılanda Ayıp Olması 96
bbb. Alıcının Ayıbı Bilmemesi 97
ccc. Alıcının Ayıplı Malı Kabul Etmemesi 98
eee. Ayıp, Hasar Alıcıya Geçmeden Önce Var Olmalı 98
fff. Satılanı Gözden Geçirme 99
ggg. Alıcının Ayıbı Satıcıya Bildirmesi 100
hhh. Hayvan Satışları Bakımından Ayıp Halinde Satıcının Sorumluluğu 102
ııı. Mesafeli Satışı Yoluyla Satılanın Ayıplı Olması Halinde Satıcının Sorumluluğu 102
dd. Alıcının Ayıptan Doğan Hakları 102
aaa. Alıcının Seçimlik Hakların Kullanmasının Sınırlandırılması 103
aaaa. Alıcının Sözleşmeden Dönme Hakkını Kullanmak İstemesine Rağmen, Satıcının Talebiyle Hâkimin Satılanın Onarımına veya Satış Bedelinden İndirim Yapılmasına Karar Vermesi 104
bbbb. Satılanın Alıcıya Yüklenen Bir Sebepten Yok Olması, Başkasına Devredilmesi veya Şekil Değiştirmesi Halinde Dönme Hakkının Kullanılmaması 104
cccc. Alıcının Malın Ayıplı Olduğunu Bilerek Kullanması ve Tüketmesi Halinde Sözleşmeden Dönemeyeceği 104
dddd. Satılanın Birden Çok Parçadan Oluşması Halinde Bazı Parçalar Ayıplı İse Alıcının Sadece Ayıplı Parçalar Bakımından Sözleşmeden Dönmesi 104
eeee. Satılanın Ayıplı Değeri ile Ayıpsız Değeri Arasındaki Bedel Farkı Satış Bedeline Çok Yakın veya Eşitse Alıcı Sözleşmeden Dönme/ Ayıpsız Benzeriyle Değişim Hakkını Kullanmalı 105
bbb. Alıcının Ayıptan Doğan Seçimlik Hakları 105
aaaa. Sözleşmeden Dönme Hakkı 105
bbbb. Bedelden İndirim Hakkı 107
cccc. Tazminat Hakkı 108
dddd. Satılanın Ayıpsız Misliyle Değiştirilmesi 108
eeee. Satılanın Ücretsiz Onarımını İsteme Hakkı 109
ee. Ayıptan Sorumluluğu Kısıtlayan ve Ortadan Kaldıran Anlaşmalar 109
ff. Zamanaşımı 109
2. Alıcının Borçları 111
a. Bedel Ödeme 111
aa. Genel Olarak 111
bb. Bedel Ödeme Borcunda Temerrüt 112
b. Alıcının Satılanı Devralma Borcu 115
c. Alıcının Yan Borçları 115
IX. TAŞINMAZ SATIŞ SÖZLEŞMESİ 116
A. Taşınmaz Satış Sözleşmesinin Unsurları 116
1. Taşınmaz Mal Olmalı 116
2. Satış Bedeli 117
3. Anlaşma 117
4. Şekil 117
5. Taşınmaz Satışının Vekaletname Aracılığıyla Yapılması 119
6. Yarar ve Hasarın Geçişi 119
7. Ayıptan Doğan Sorumluluk 120
8. Zapttan Dolayı Sorumluluk 122
9. Taşınmaz Satışında Muvazaa, İnançlı İşlem ve Nam–ı Müstear 122
a. Taşınmaz Satışında Muvazaa 122
b. Taşınmaz Satışında İnançlı İşlem 123
c. Taşınmaz Satışında Nam–ı Müstear 123
d. Tapuya Kayıtlı Olan Taşınmazların Haricen Satışı 124
10. Taşınmaz Satış Sözleşmesinde Taşınır Satış Sözleşmesine İlişkin Hükümlerin Kıyasen Uygulanması 124
X. TAŞINMAZ SATIŞ VAADİ SÖZLEŞMESİ 125
A. Genel Olarak 125
B. Hüküm ve Sonuçları 126
XI. ÖN ALIM, ALIM VE GERİ ALIM SÖZLEŞMELERİ 129
A. Sözleşmeden Doğan Ön Alım Hakkı 129
1. Genel olarak 129
2. Sözleşmeden Doğan Ön Alım Hakkının Çeşitleri 129
3. Hukuki Niteliği 130
4. Şekli 131
5. Şerh Edilmesi 132
6. Şartları 132
a. Genel Olarak 132
b. Ön Alım Hakkının Kullanılmasının Mümkün Olduğu İşlemler 133
c. Ön Alım Hakkının Kullanılmasının Mümkün Olmadığı İşlemler 134
7. Ön Alım Davası 134
a. Davacı 135
b. Davalı 135
c. Davanın Açılma Zamanı 135
d. Ön Alım Kararı 136
B. Alım Sözleşmesi 136
C. Geri Alım Sözleşmesi 137
XII. ŞARTA BAĞLI TAŞINMAZ SATIŞI 138
XIII. BAZI SATIŞ TÜRLERİ 138
A. Örnek Üzerine Satış 138
B. Beğenme Koşuluyla Satış 140
C. Açık Artırma Yoluyla Satış 142
1. Türleri 144
a. Cebri Artırma Yoluyla Satış Sözleşmesi 144
b. İsteğe Bağlı Açık Artırma 145
aa. İsteğe Bağlı Özel Artırma 145
bb. İsteğe Bağlı Açık Artırma 145
2. Hükümleri 145
3. İptali 146
D. Mesafeli Satış Sözleşmesi 147
E. İş Yeri Dışında Kurulan Sözleşmeler 149
F. Kısmi Ödemeli Satış Sözleşmeleri 149
1. Taksitle Satış Sözleşmesi 150
a. Unsurları 151
aa. Satış Sözleşmesinin Konusu 151
bb. Satış Sözleşmesinde Belirlenen Bedel Kısım Kısım Ödenmeli 151
cc. Anlaşma Unsuru– Ehliyet– Şekil Unsuru 152
dd. Tarafların Hak ve Borçları 155
aaa. Alıcının Hak ve Borçları 155
aaaa. Alıcının Borçları 155
bbbb. Alıcının Hakları 160
bbb. Satıcının Hak ve Borçları 161
aaaa. Satıcının Hakları 161
bbbb. Satıcının Borçları 161
ee. Taksitle Satış Sözleşmelerinden Doğan Uyuşmazlıklarda Yetkili Mahkeme ve Tahkim 162
ff. Taksitle Satış Sözleşmesine İlişkin Türk Borçlar Kanunu Hükümlerinin Uygulama Alanı 163
gg. Hakimin Müdahalesi 163
2. Ön Ödemeli Taksitle Satış Sözleşmesi 164
a. Sözleşmenin Hükümleri 165
aa. Satış Bedelinin Tespiti 165
bb. Satış Bedelinin Ödenmesi 166
cc. Ödemelerin Güvenceye Bağlanması 166
dd. Alıcının Malın Devredilmesini İsteme Hakkı 166
ee. Sözleşme Süresi 167
b. Sözleşmenin Sona Ermesi 167
aa. Cayma Hakkı 167
bb. Ön Ödemelerde Alıcının Temerrüdü 167
c. Ön Ödemeli Taksitle Satış Sözleşmesinin Uygulama Alanı 168
G. Mülkiyeti Saklı Tutma Sözleşmesi 168
Bölüm Kaynakçası 171
İKİNCİ BÖLÜM
Mal Değişim (Trampa) Sözleşmesi
I. GENEL OLARAK 177
II. SÖZLEŞMENİN ŞEKLİ VE GEÇERLİLİĞİ 178
III. TARAFLARIN BORÇLARI 179
IV. YARAR VE HASARIN GEÇİŞİ 179
V. AYIP VE ZAPTTAN SORUMLULUK 180
VI. TEMERRÜT 180
Bölüm Kaynakçası 182
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bağışlama Sözleşmesi
I. GENEL OLARAK 183
II. BAĞIŞLAMA SÖZLEŞMESİNİN UNSURLARI 183
A. Bağışlanılan Mal 184
B. Anlaşma 184
1. Fiil Ehliyeti 184
a. Bağışlayanın Ehliyeti 184
b. Bağışlananın Ehliyeti 185
2. Sözleşmenin Şekli 185
III. NİTELİKLERİ 186
A. Tek Tarafa Borç Yüklemesi 186
B. Sağlararası Sözleşme Olması 186
C. Karşılıksız Olması 187
D. Ani Edimli Olması 187
E. Rızai Olması 187
IV. ÇEŞİTLERİ 187
A. Bağışlama Sözü Verme 188
B. Elden Bağışlama 188
C. Koşullu Bağışlama 188
D. Yüklemeli Bağışlama 189
E. Yerine Getirilmesi Bağışlayanın Ölümüne Bağlı Bağışlama 190
F. Bağışlayana Dönme Şartlı Bağışlama 191
V. TARAFLARIN BORÇLARI 192
A. Bağışlayanın Borçları 192
1. Bağışlayanın Bağışlanan Değerin Zilyetliğini ve Mülkiyetini Devretme Borcu 192
2. Ayıp ve Zapttan Dolayı Sorumluluk 193
B. Bağışlananın Borçları 194
VI. SONA ERMESİ 194
A. Geri Alma Sebeplerinin İncelenmesi 195
1. Bağışlananın Bağışlayana veya Yakınlarından Birine Karşı Ağır Suç İşlenmesi 195
2. Bağışlananın Kanundan Doğan Yükümlülüklerine Aykırı Davranması 196
3. Bağışlananın Yüklemeyi Yerine Getirmemesi 197
B. Yerine Getirilmemiş Bağışlama Sözünün Geri Alınması 197
1. Bağışlayanın Mali Durumunun Değişmesi 198
2. Bağışlayanın Aile Yükümlülüklerinin Artması 198
C. Bağışlamanın Geri Alınması Hakkının Süresi ve Mirasçıların Geri Alma Hakkı 198
D. Bağışlama Sözü Vermenin Ortadan Kalkması 199
E. Dönemsel Edimli Bağışlamalar 199
Bölüm Kaynakçası 201
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Kira Sözleşmesi
I. KİRA SÖZLEŞMESİNİN GENEL HÜKÜMLERİ 203
A. Genel Olarak 203
B. Kira Sözleşmesinin Tanımı 203
C. Kira Sözleşmesinin Hukuki Niteliği, Konusu, Unsurları, Şekli, Kuruluşu ve Süresi 204
1. Hukuki Niteliği 204
2. Konusu 205
3. Unsurları 206
a. Bir Şeyin Kullanılmasının Devri 206
b. Kira Bedeli 206
c. Tarafların Anlaşması 208
4. Şekli 208
5. Kuruluşu 209
6. Süresi 209
a. Belirli Süreli Sözleşme 209
b. Belirsiz Süreli Sözleşme 210
D. Kira Sözleşmesinde Tarafların Durumu 211
1. Tarafların Ehliyeti 211
2. Kiraya Verenin Malik Dışında Bir Kimse Olabilmesi 212
3. Aile Konutu 212
4. Tarafların Birden Fazla Kişi Olması 213
a. Kiraya Veren Tarafında Birden Fazla Kişi Olması 213
b. Kiracı Tarafında Birden Fazla Kişi Olması 213
E. Kira Sözleşmesinde Tarafların Hak ve Borçları 213
1. Kiraya Verenin Borçları 213
a. Kiralananı Sözleşmede Öngörülen Kullanma Amacına Uygun Teslim ve Sözleşme Süresince Bu Halde Bulundurma Borcu 213
b. Vergi ve Benzeri Yükümlülükleri Yerine Getirme Borcu 214
c. Yan Giderlere Katlanma Borcu 215
d. Ayıba Karşı Tekeffül Borcu 216
aa. Genel Olarak 216
bb. Ayıp Kavramı ve Türleri 216
cc. Ayıptan Doğan Sorumluluğun Şartları 219
aaa. Maddi Şartlar 219
aaaa. Kiralananın Ayıplı Olarak Teslim Edilmiş veya Teslimden Sonra Ayıplı Hale Gelmiş Olmalı 219
bbbb. Kiracı Ayıbı Bilmemeli 219
cccc. Ayıbın Meydana Gelmesinde Kiracının Kusuru Bulunmamalı 220
dddd. Sorumsuzluk Anlaşması Olmamalı 220
bbb. Şekli Şartlar 221
aaaa. Kiracı Ayıbı Bildirmeli (Muayene ve İhbar Külfeti) 221
bbbb. Kiraya Verene Ayıbı Gidermesi İçin Süre Tanınmış Olmalı 221
dd. Ayıptan Doğan Haklar 222
aaa. Kiralananın Teslimi Sırasında Mevcut Ayıplardan Doğan Haklar 222
bbb. Kiralananın Teslimden Sonra Ayıplı Hale Gelmesi Halinde Doğan Haklar 224
e. Zapta Karşı Tekeffül Borcu 225
aa. Kira Sözleşmesi Yapıldığında Mevcut Olan Üstün Haktan Doğan Sorumluluk (Gerçek Zapt) 225
bb. Kira Sözleşmesi Yapıldıktan Sonra Üçüncü Kişinin Kiralananın Mülkiyetini Kazanması (Gerçek Olmayan Zapt) 227
cc. Kira Sözleşmesi Yapıldıktan Sonra Üçüncü Kişinin Kiralanan Üzerinde Sınırlı Ayni Hak Kazanması 229
dd. Kira Sözleşmesinin Şerhi 230
2. Kiracının Borçları 230
a. Kira Bedelini ve Yan Giderleri Ödeme Borcu 230
aa. Kira Bedelinin Belirlenmesi 230
bb. Yan Gider Kavramı ve Kapsamı 231
aaa. Yan Gider Kavramı 231
bbb. Yan Giderler Kapsamına Giren Masraflar 231
ccc. Yan Giderler Kapsamına Girmeyen Masraflar 232
cc. Kira Bedelini ve Yan Giderleri Ödeme Zamanı 233
dd. Kira Bedelini ve Yan Giderleri Ödeme Yeri 233
ee. Kiralananın Kullanılmaması ve Sözleşmenin Sona Ermesinden Önce Geri Verilmesi Halinde Kira Bedelini Ödeme Borcu 233
aaa. Kiralananın Kullanılmaması Halinde Kira Bedelini Ödeme Borcu 233
bbb. Kiralananın Sözleşmenin Sona Ermesinden Önce Geri Verilmesi Halinde Kira Bedelini Ödeme Borcu 234
b. Temizlik ve Bakım Giderlerini Ödeme Borcu 238
c. Kiracının, Kiralananı Özenle Kullanma ve Komşulara Saygı Gösterme Borcu 239
d. Ayıpları Bildirme Borcu 240
e. Ayıpların Giderilmesine ya da Zararların Önlenmesine Yönelik Çalışmalara Katlanma Borcu 241
f. Kiralananın Gezilip Görülmesine İzin Verme Borcu 242
g. Kiralananı Bizzat Kullanma Borcu 243
aa. Kural 243
bb. İstisnalar 243
aaa. Alt Kira 243
bbb. Kullanım Hakkının Devri 246
ccc. Kira Sözleşmesinin Devri 246
h. Kiralananda Yenilik ve Değişiklik Yapmama Borcu 247
F. Kiraya Verenin Hapis Hakkı 249
G. Kira Sözleşmesinin Sona Ermesi 251
1. Türk Borçlar Kanunu’nun Genel Hükümlerine ve Borçlar Hukukunun Genel İlkelerine Göre Kira Sözleşmesinin Sona Ermesi 251
2. Türk Borçlar Kanunu’nun Kira Sözleşmesi Bölümünün Genel Hükümler Ayırımında Özel Olarak Düzenlenen Sebeplerle Kira Sözleşmesinin Sona Ermesi 252
a. Sürenin Dolması Sebebiyle Kendiliğinden Sona Erme 253
b. Kiraya Verenin Feshi veya Fesih Bildiriminde Bulunması Sebebiyle Sona Erme 253
aa Kiracının Kullanma Borcuna Aykırı Davranışı Sebebiyle Sona Ermesi 253
aaa. Genel Olarak 253
bbb. Şartları 255
aaaa. Sözleşmeye Aykırılık Kiralananın Kullanımına İlişkin Olmalı 255
bbbb. Kullanıma İlişkin Aykırılık Kiralananın Özenle Kullanılmaması veya Kiralananın Bulunduğu Taşınmazda Oturan Kişiler ile Komşulara Gerekli Saygı Gösterilmemesi Şeklinde Olmalı 255
aaaaa. Kiralananın Özenle Kullanılmaması 256
bbbbb. Kiralananın Bulunduğu Taşınmazda Oturan Kişiler ile Komşulara Gerekli Saygı Gösterilmemesi 257
cccc. Kiracıya İhtarda Bulunularak Süre Verilmeli veya İhtar Gerektirmeyen Bir Durum Bulunmalı 258
aaaaa. İhtarı ve Süre Verilmesini Gerektiren Haller ve İhtara İlişkin Esaslar 258
bbbbb. İhtarı ve Süre Verilmesini Gerektirmeyen Haller 258
ccccc. İhtar Semeresiz Kalmalı 259
dddd. Kiraya Verenin Sözleşmeye Aykırı Kullanıma Açık veya Örtülü Rızası Bulunmamalı 259
ccc. Hüküm ve Sonuçları 259
bb. Kiracının Temerrüdünden Dolayı Fesih 260
aaa. Genel Olarak 260
bbb. Şartları 260
aaaa. Kiracı Kira Bedelini veya Yan Giderleri Kısmen veya Tamamen Ödememiş Olmalı 260
bbbb. Kiracı, Kira Bedelini ve Yan Giderleri Ödemede Gecikmiş Olmalı 260
cccc. Kiracıya Süre Tayin Edilmiş Olmalı 262
dddd. Tayin Edilen Süre İçerisinde Kira Bedeli veya Yan Giderler İfa Edilmemiş Olmalı 264
ccc. Hüküm ve Sonuçları 264
cc. Kiracının İflası Sebebiyle Fesih 264
aaa. Genel Olarak 264
bbb. Şartları 266
aaaa. Kiracının İflasına Karar Verilmiş Olmalı 266
bbbb. Kiracı veya İflas Masasına Güvence Vermesi İçin Uygun Süre Verilmeli 267
cccc. Kiracı veya İflas Masası Verilen Sürede Yeterli Güvence Vermemiş Olmalı 267
ccc. Hüküm ve Sonuçları 268
c. Kiracının veya Mirasçılarının Feshi veya Fesih Bildiriminde Bulunması Sebebiyle Sona Erme 268
aa. Kiracının Sözleşmeye Aykırılık Sebebiyle Sözleşmeyi Sona Erdirme Hakkı 268
aaa. Genel Olarak 268
bbb. Kiralananın Teslim Edilmemiş Olması Sebebiyle Sona Erme 268
ccc. Kiralananın Ayıpları Sebebiyle Fesih Hakkı 270
bb. Kiracının Ölümü Sebebiyle Feshi Bildirim Hakkı 270
d. Her İki Tarafın da Feshe veya Fesih Bildirimine Yetkili Olduğu Haller 270
aa. Belirsiz Süreli Sözleşmelerde Feshi Bildirim Hakkı 270
bb. Önemli Sebeplerden Dolayı Feshi Bildirim Hakkı 272
aaa. Genel Olarak 272
bbb. Şartları 273
aaaa. Belirli veya Belirsiz Süreli Bir Kira Sözleşmesi Olmalı 273
bbbb. Taraflardan Biri İçin Sözleşmenin Devamını Çekilmez Kılan Önemli Bir Sebep Ortaya Çıkmış Olmalı 273
cccc. Kanuni Sürelere Uyularak Fesih Bildirimi Yapılmalı 275
ccc. Hüküm ve Sonuçları 276
H. Kiracının Kiralananı Geri Verme Borcu 276
1. Genel Olarak 276
2. Kiracının Geri Verme Borcunun Hukuki Niteliği 277
3. Geri Verme Borcunun Alacaklısı 278
4. Kiracının Geri Verme Borcunun Kapsamı 278
a. Kiracının Kiralananı Teslim Aldığı Durumda Geri Verme Borcu 278
aa. Genel Olarak 278
bb. Kiralananı Teslim Aldığı Durumda Geri Verme Borcu 278
cc. Kiracının Kiralananı Eski Hale Getirme Borcu 279
dd. Kiracının Teslim Aldığı Haliyle Geri Verme Borcunun İstisnaları 279
5. Kiracının Geri Verme Borcunun Tarzı, Yeri ve Zamanı 281
a. Kiracının Geri Verme Borcunun Tarzı 281
b. Kiracının Geri Verme Borcunu Yerine Getireceği Yer 281
c. Kiracının Geri Verme Borcunu Yerine Getireceği Zaman 282
6. Kiracının Geri Verme Borcuna Aykırı Davranması Halinde Kiraya Verenin Hakları 282
a. Genel Olarak 282
b. Kiraya Verenin Gözden Geçirilmesi ve Kiracıya Bildirme (Muayene ve İhbar) Külfeti 283
c. Kiraya Verenin Tazminat Talebi 284
II. KONUT VE ÇATILI İŞYERİ KİRA SÖZLEŞMELERİ 285
A. Genel Olarak 285
B. Uygulama Alanı 285
1. Nitelik İtibariyle Uygulama Alanı: Konut ve İşyeri Kavramı 286
a. Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşmesi Olarak Nitelenen Sözleşmeler 286
aa. Konut ve Çatılı İşyeri Kavramları 286
aaa. Konut Kavramı 286
bbb. İşyeri Kavramı 286
bb. Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşmesi Sayılmanın Şartları 287
aaa. Türk Borçlar Kanunu’nun Konut ve Çatılı İşyeri Kiralarına İlişkin Hükümlerinin Konu İtibariyle Uygulama Alanına Girmeli 287
aaaa. Çatılı Taşınmaz veya Kiralananla Birlikte Kullanımı Kiracıya Bırakılan Eşya Olmalı 288
aaaaa. Çatılı Taşınmazın Anlamı: Konut ve Çatılı İşyeri Kavramı 288
bbbbb. Taşınır Yapı Olmamalı 290
ccccc. Kiralananla Birlikte Kullanımı Kiracıya Bırakılan Eşya Olmalı 290
bbbb. Niteliği Gereği Geçici Kullanıma Özgülenmiş Taşınmaz Olmamalı 291
cccc. Mabet Olmamalı 292
2. Yer İtibariyle Uygulama Alanı 292
3. Zaman İtibariyle Uygulama Alanı 292
4. Kamu Kurum ve Kuruluşlarına İlişkin Taşınmazlarda Uygulanma Alanı 293
C. Bağlantılı Sözleşmeler 294
D. Kullanma Giderleri 296
E. Kiracının Güvence Vermesi 297
1. Kavram ve Hukuki Niteliği 297
2. Hukuki Dayanağı 297
3. Güvence Olarak Verilebilecek Unsurlar 298
4. Güvencenin Verilme Tarzı ve İadesine İlişkin Hükümler 298
a. Güvencenin Verilme Tarzı ve Sınırları 298
b. Güvence Verme Borcunun Yerine Getirilmemesi 299
c. Kiraya Verenin Güvenceyi Elden Teslim Alması Halinde Sorumluluğu 300
d. Güvencenin İadesi 300
F. Konut ve İşyeri Kiralarında Kira Bedelinin Belirlenmesi (Kira Tespiti) 302
1. Genel Olarak Kira Bedelinin Tespiti Kavramı ve Uygulama Alanı 302
2. Bedelinin Tespitine İlişkin Esaslar 304
a. Kira Sözleşmesinde Kira Bedelinin Belirlenmesine İlişkin Anlaşma (Hüküm) Bulunması 304
b. Kira Sözleşmesinde Kira Bedelinin Belirlenmesine İlişkin Anlaşma (Hüküm) Bulunmaması (Kira Bedelinin Dava Yoluyla Tespiti) 307
aa. Genel Olarak 307
bb. Belirli Süreli Kira Sözleşmelerinde Yenilenen Kira Dönemine İlişkin Kira Bedelinin Dava Yoluyla Tespitine İlişkin Esaslar 307
cc. Belirsiz Süreli Kira Sözleşmelerinde Kira Artışına İlişkin Esaslar 309
dd. Beş Yıldan Uzun Süreli veya Beş Yıldan Sonra Uzayan (Yenilenen) Sözleşmelerde Rayiç Kira Bedelinin Belirlenmesi 309
aaa. Rayiç Kira Bedeli Kavramı 309
bbb. Rayiç Kira Bedelinin Belirlenmesinin İstenebileceği Sözleşmeler 310
ccc. Rayiç Kira Bedelinin Belirlenmesinde Esas Alınacak Kıstaslar 311
c. Kira Bedelinin Yabancı Para Olarak Kararlaştırıldığı Kira Sözleşmelerinde Kira Bedelinin Belirlenmesi 313
3. Kira Tespit Davası 314
a. Kira Tespit Davası Kavramı ve Hukuki Niteliği 314
b. Kira Tespiti Davasının Tarafları 315
aa. Davacı 315
bb. Davalı 315
c. Kira Tespiti Davasında Yetkili ve Görevli Mahkeme 315
d. Kira Tespiti Davasının Açılabileceği Süre 316
aa. Kira Tespit Davasının Süreye Tabi Olmaması 316
bb. Kira Tespit Davasında Verilen Hükmün Geçmişe Etkili Uygulanması 316
G. Kira Bedelinin Uyarlanması 318
H. Kira Aleyhine Düzenleme ve Sözleşmede Değişiklik Yapma Yasağı (TBK 301, 343, 346) 319
I. Dava Sebeplerinin Sınırlılığı 320
İ. Konut ve Çatılı İşyeri Kira Sözleşmesinin Sona Ermesi 321
1. Bildirimle Fesih 322
a. Belirli Süreli Sözleşmelerde Bildirimle Fesih 322
aa. Kiracı Tarafından 322
aaa. Genel Olarak 322
bbb. Şartları 324
aaaa. Belirli Süreli Bir Kira Sözleşmesi Olmalı 324
bbbb. Kiracı Yazılı Bildirimde Bulunmalı 324
cccc. Bildirim Sözleşme Süresinin Bitmesinden En Az Onbeş Gün Önce Yapılmalı 324
ccc. Hukuki Niteliği ve Sonuçları 325
bb. Kiraya Veren Tarafından 325
aaa. Genel Olarak 325
bbb. Şartları 326
aaaa. Belirli Süreli Bir Kira Sözleşmesi Olmalı 326
bbbb. Kira Süresinin Bitiminden İtibaren Uzamalar On Yılı Bulmuş Olmalı 326
cccc. Uzama Yılının Bitiminden En Az Üç Ay Önce Bildirimde Bulunulmalı 326
dddd. Bildirim Yazılı Olmalı 327
ccc. Hukuki Niteliği ve Sonuçları 327
b. Belirsiz Süreli Sözleşmelerde Bildirimle Fesih 327
aa. Genel Olarak 327
bb. Kiracı Tarafından 328
cc. Kiraya Veren Tarafından 329
c. Aile Konutu 330
aa. Kiracının Fesih Bildiriminde 330
bb. Kiraya Veren Tarafından Fesih Bildiriminde 331
d. Kiracının Ölmesi Halinde Mirasçıların ve Ortakların Durumu 331
aa. Konut Kiralarında Kiracının Ölümünün Sözleşmeye Etkisi 333
bb. Çatılı İşyeri Kiralarında Kiracının Ölümünün Sözleşmeye Etkisi 333
2. Kira Sözleşmesinin Dava Yoluyla Sona Erdirilmesi 334
a. Kiraya Verenden Kaynaklanan Dava Sebepleri 335
aa. Konut İhtiyacı Sebebiyle Sona Erdirme 335
aaa. Genel Olarak 335
bbb. Şartları 335
aaaa. Tahliye İsteyen Kiraya Veren Sıfatını Taşımalı 335
bbbb. Konuta, Kiraya Verenin Kendisinin, Eşinin, Altsoyunun, Üstsoyunun veya Kanun Gereği Bakmakla Yükümlü Olduğu Diğer Kişilerin İhtiyacı Bulunmalı 336
cccc. Kiraya verenin kendisinin, eşinin, altsoyunun, üstsoyunun veya kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu diğer kişilerin konut ihtiyacı bulunmalı 337
aaaaa. Kiraya Verenin Kendisinin Konut İhtiyacının Mevcut Kabul Edildiği Haller 338
bbbbb. Kiraya Verenin Eşinin, Altsoyunun, Üstsoyunun veya Bakmakla Yükümlü Olduğu Diğer Kişilerin Konut İhtiyacının Mevcut Kabul Edildiği Haller 338
dddd. Konut ihtiyacı gerçek ve samimi olmalı 339
ccc. Hukuki Niteliği ve Sonuçları 339
bb. Çatılı İşyeri İhtiyacı Sebebiyle Sona Erdirme 340
aaa. Genel olarak 340
bbb. Şartları 340
ccc. Hukuki Niteliği ve Sonuçları 343
cc. Yeni Malikin İhtiyacı Sebebiyle Sona Erdirme 343
aaa. Genel Olarak 343
bbb. Şartları 344
aaaa. Taşınmazın Tahliye İsteyen Tarafından Kira Sözleşmesinden Sonra İktisap Edilmiş Olmalı 344
bbbb. Kira Sözleşmesi Kiracı Lehine Tapu Kütüğüne Şerh Edilmiş Olmamalı 345
cccc. İktisap Edenin Kendisinin, Eşinin, Altsoyunun, Üstsoyunun veya Kanun Gereği Bakmakla Yükümlü Olduğu Diğer Kişilerin Konut veya İşyeri İhtiyacı Bulunmalı 346
dddd. İktisap Tarihinden İtibaren Bir Ay İçinde Bildirimde Bulunulmalı 346
eeee. Tahliyenin İktisap Tarihinden Altı Ay Geçtikten Sonra İstenmiş Olmalı 347
ccc. Hukuki Niteliği ve Sonuçları 348
dd. Kira Sözleşmesinin Kiralananın Yeniden İnşası ve İmar Amacıyla Sona Erdirilmesi 348
aaa. Genel Olarak 348
bbb. Şartları 349
aaaa. Kiralanan Yeniden İnşa Edilecek vey