Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarının Uygulanması ve Uygulamanin Denetimi (9786253771485)

ÖNSÖZ 5 Yazar Hakkında 9 İÇİNDEKİLER 11
KISALTMALAR 15
GİRİŞ 17
I. AVRUPA KONSEYİ’NİN KURULUŞU 17
II. AVRUPA İNSAN HAKLARI SÖZLEŞMESİ VE SÖZLEŞME DENETİM SİSTEMİ 18
III. ÇALIŞMANIN AMACI, KAPSAMI VE YÖNTEMİ 26
IV. KAVRAMSAL ÇERÇEVE 28
I. BÖLÜM AİHM KARARLARININ TARAF DEVLETLERCE UYGULANMASI
I. AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ VE UYGULAMAYA KONU KARARLAR 31
A. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi 31
B. Uygulamaya Konu Kararlar 36
1. İhlal Kararları 38
2. Dostane Çözüm Nedeniyle Düşme Kararları 40
II. KARARLARI UYGULAMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 42
A. Genel Olarak 42
B. Kararların Uygulanmasında Devletin Takdir Yetkisi 48
C. Alınması Gereken Tedbirlere İlişkin İhlal Kararlarındaki Belirlemeler 53
III. KARARLARIN UYGULANMASI AMACIYLA ALINACAK TEDBİRLER 58 A. Bireysel Tedbirlerin Alınması 62
1. Adil Tazminatın Ödenmesi 62
a. Genel Olarak 62
b. Ödeme Yöntemi 65
c. Lehtar 67
d. Ödeme Yeri 71
e. Ödeme Süresi ve Gecikme Faizi 72
f. Ödemeye Esas Para Birimi 76
g. Haciz ve Vergilendirme 78 aa. Haciz ve Mahsuplaşma 78 bb. Vergilendirme 81
2. Diğer Bireysel Tedbirlerin Alınması 82
a. Genel Olarak 82
b. Devam Eden İhlalin Sona Erdirilmesi 84
c. Araç Yükümlülüğü Kapsamında Alınan Bireysel Tedbirler 85 aa. Yargılamanın Yenilenmesi 85 bb. Soruşturmanın Yeniden Başlatılması 91
d. Sonuç Yükümlülüğü Kapsamında Alınan Bazı Tedbirler 92
B. Genel Tedbirlerin Alınması 94
1. Genel Olarak 94
2. Mevzuat Değişiklikleri 98
3. İçtihat Değişiklikleri 103
4. İdari ve Yargısal Uygulama Değişiklikleri 106
5. Farkındalık Artırıcı Faaliyetler 109
II. BÖLÜM KARARLARIN UYGULANMASININ DENETİMİ USULÜ
I. GENEL BİLGİLER 113 A. Denetimin Amacı 114 B. Denetimden Sorumlu Organ ve Birimler 117
1. Bakanlar Komitesi – Delegeler Komitesi 118
a. Genel Olarak 118
b. Kararların Uygulanmasına İlişkin Görevleri 120 aa. Genel Prensipler Belirleme 120 bb. Denetim 123
2. AİHM Kararlarının İcrası Dairesi 124
3. Denetim Kapsamında Rol Alan Diğer Avrupa Konseyi Organları ve Programlar 126
a. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi 126
b. Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi 128
c. Genel Sekreter 132
d. Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiseri 134
e. İşbirliği Programları 136 aa. Hukuk Profesyonelleri İçin İnsan Hakları Eğitimi (HELP) 137 bb. İnsan Hakları Güven Fonu 138 cc. Tematik Toplantılar 139
C. Kararların Uygulanmasının Denetimine Hâkim Olan İlkeler 140
1. İkincillik İlkesi (Susbidiarity) 140
2. Devletin Takdir Marjı (Margin of Appreciation) 142
3. Şeffaflık 144
4. Katılımcılık 145 D. Denetim Usulünün Kaynakları 146
1. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 146
2. Avrupa Konseyi Statüsü 146
3. AİHM Kararları 147
4. Bakanlar Komitesi Düzenlemeleri 148
5. AİHM İçtüzüğü 149
II. BAKANLAR KOMİTESİ DENETİM SÜRECİNİN BAŞLAMASI 149 A. Kararların Bildirimi ve Nitelendirilmesi 149
1. Kararların Bildirimi ve Kaydı 149
2. Davaların Nitelendirilmesi 150
a. Emsal Davalar (leading case) 151
b. Mükerrer Davalar (repetetive case) 151
c. İzole Davalar (isolated case) 152
B. Davaların Sınıflandırılması 152
1. Standart Prosedür (Standard Procedure) 154
2. Geliştirilmiş Prosedür (Enhanced Procedure) 156
III. KARARIN UYGULANMASINA İLİŞKİN BAKANLAR KOMİTESİ’NİN BİLGİLENDİRİLMESİ 158
A. Davalı Devlet Tarafından Bakanlar Komitesi’nin Bilgilendirilme Yükümlülüğü 159
1. Eylem Planı Sunulması 160
2. Eylem Raporu Sunulması 163
3. Eylem Planları ve Raporların Formatı 164
4. Bilgi Notu sunulması 166 B. Diğer İlgililer Tarafından Bakanlar Komitesi’ne Bilgi Sağlama İmkânı 166
1. Genel Olarak 166
2. İhlalin Mağduru 168
3. Sivil Toplum Kuruluşları ve Ulusal İnsan Hakları Kurumları 169
4. Uluslararası İnsan Hakları Kurumları 171
5. Sözleşme’nin
36. Maddesi Kapsamında Mahkeme Önündeki Davaya Üçüncü Taraf Olarak Katılanlar 171
IV. İNSAN HAKLARI KONULU BAKANLAR KOMİTESİ TOPLANTILARI 173 A. Genel Olarak 173 B. Toplantı Gündeminin Hazırlanması 175
1. Yıllık Çalışma Programının Hazırlanması 175
2. Toplantı Çalışma Planlarının Hazırlanması 176 C. Taslak Kararların Kabul Edilmesi 179
1. Tartışmasız Ele Alınan Dosyalara İlişkin Kararların Kabul Edilmesi 180
2. Tartışmalı Olarak Ele Alınan Dosyalara İlişkin Kararların Kabul Edilmesi 181
3. Adil Tazminat ve Diğer Hususlara İlişkin Kararların Kabul Edilmesi 183 D. Kararlar 183
1. Usule İlişkin Kararlar (Decisions) 184
a. Genel Olarak 184
b. Komite Tarafından Uygulanmasına Karar Verilebilecek Tedbirler 186
2. Ara Kararlar (Interim Resolutions) 190
3. Nihai Kararlar (Resolutions) 192
V. DOSTANE ÇÖZÜM ŞARTLARININ UYGULANMASININ DENETLENMESİ 193
III. BÖLÜM KARARLARIN UYGULANMASININ DENETİMİNDE İSTİSNAİ TEDBİRLER
I. YARGISAL NİTELİKTEKİ İSTİSNAİ TEDBİRLER 201 A. Kararın Yorumu Talebi 201 B. İhlal Davası Prosedürü 205
1. Genel Olarak 205
2. İhlal Prosedürünün Şartları 208
a. Usuli Şartlar 209 aa. Olağan Diplomatik ve Siyasi Araçların Kullanılması 209 bb. Bildirim Yükümlülüğü 210 cc. İhlal Prosedürünü Başlatma Kararı 212
b. Maddi Şartlar 213
3. Mahkeme’nin İnceleme Usulü ve Kararı 217
II. SİYASİ VE DİPLOMATİK NİTELİKTEKİ İSTİSNAİ TEDBİRLER 221
A. Bakanlar Komitesi İzleme Prosedürü (1994 Deklarasyonu) 225
1. Genel Olarak 225 2. 1994 Deklarasyonu’nun Uygulanmasına İlişkin Usul 227
3. Değerlendirme 230 B. Tamamlayıcı Ortak Prosedür 230
1. Genel Olarak 230
2. Prosedürün Başlatılması 234
3. Yol Haritasının Hazırlanması 235
4. Yol Haritasının Uygulanması 236
5. Prosedürün Sonuçlandırılması 237 C. Statü’nün
8. Maddesi Kapsamındaki Adımlar 238
1. Genel Olarak 238
2. Üyelik Yükümlülüklerinin Ciddi Bir Şekilde İhlal Edilmesi 242
3. Uygulanabilecek Tedbirler ya da Yaptırımlar 247 SONUÇ 255
KAYNAKÇA 265 KAVRAM DİZİNİ 291