Genel Tanıtım:
Cansu Akgül’ün kaleme aldığı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları Işığında Çevre Hakkı, çevre hakkının hem ulusal hem de uluslararası hukukta geçirdiği dönüşümü ve özellikle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararları çerçevesinde nasıl şekillendiğini kapsamlı bir şekilde ele almaktadır. Kitap, çevre hakkının insan hakları içindeki yerini, tarihsel gelişimini ve günümüzdeki uygulama alanlarını derinlemesine inceleyerek, hukukçular, akademisyenler ve konuya ilgi duyan herkes için önemli bir başvuru kaynağı sunmaktadır.
Kitabın Ayırt Edici Özellikleri:
Yazar, önsözünde bu çalışmanın benzerlerinden ayrılan yönlerini vurgulamaktadır: Kitap, çevre hakkını yalnızca teorik bir kavram olarak değil, AİHM içtihatları ışığında somut ve güncel bir hak olarak ele almakta; çevre hakkının insan hakları kuşakları içindeki konumunu ve devletlerin bu alandaki yükümlülüklerini örnek kararlar üzerinden tartışmaktadır. Ayrıca, çevre hakkının etik, hukuki ve toplumsal boyutlarını bir arada değerlendirmesiyle, multidisipliner bir yaklaşım sunmaktadır.
İçerik ve Bölümler:
Kitap üç ana bölümden oluşmaktadır:
Çevre ve Hukuk:
Bu bölümde çevre kavramı, çevre sorunları ve bu sorunlara yönelik etik yaklaşımlar ele alınmakta; çevre hukukunun temel ilkeleri (önleme, ihtiyat, kirleten öder, sürdürülebilir kalkınma, katılım) detaylı şekilde açıklanmaktadır. Ayrıca, çevre ve iklim değişikliği arasındaki ilişki de güncel örneklerle incelenmektedir.
Bir İnsan Hakkı Olarak Çevre Hakkı:
Çevre hakkının hukuksal niteliği, insan hakları içindeki yeri ve gelişimi bu bölümde kapsamlı biçimde analiz edilmektedir. Uluslararası konferanslar (Stockholm, Rio Zirvesi), önemli anlaşmalar (Aarhus Sözleşmesi, Paris Anlaşması) ve çeşitli ülke anayasalarındaki düzenlemeler karşılaştırmalı olarak sunulmaktadır. Türkiye’de çevre hakkının anayasal ve yasal düzenlemeleri ile Anayasa Mahkemesi’nin bireysel başvuru kararlarındaki yaklaşımı da ayrıntılı olarak işlenmektedir.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Çevre Hakkı:
Kitabın odak noktası olan bu bölümde, AİHM’in çevre hakkına yaklaşımı ve çevreyle bağlantılı olarak ele aldığı temel haklar (özel ve aile hayatına saygı, yaşam hakkı, işkence yasağı, adil yargılanma, ifade özgürlüğü, mülkiyet hakkı) örnek kararlar üzerinden incelenmektedir. Bu sayede, çevre hakkının AİHM içtihatlarında nasıl korunduğu ve geliştirildiği somut örneklerle gösterilmektedir.