17. Yüzyılın İlk Yarısında Osmanlı İmparatorluğu'nda Ceza Hukuku Uygulamasında Kadın Suçlular: AYNTAB ve KAYSERİ ÖRNEĞİ (9786050522068)

ÖNSÖZ v İÇİNDEKİLER ix
GİRİŞ 1
BİRİNCİ BÖLÜM OSMANLI İMPARATORLUĞU’NDA CEZA HUKUKUNA GENEL BİR BAKIŞ: KONU VE LİTERATÜR DEĞERLENDİRMESİ
1.1. İslam ve Osmanlı Hukuku’nda Suç ve Cezaların Tasnifi 11
1.2. Metoda Dair 20
1.3. Osmanlı Ceza Hukuku ve Kadın Suçlular Hakkında Bir Literatür Değerlendirmesi 37
1.4. Kaynaklara, Zamana ve Mekâna Dair 53
İKİNCİ BÖLÜM ZİNA, ZİNA İFTİRASI VE İÇKİ İÇMEK: AHLÂKA AYKIRI HAREKETLER
2.1. Giriş 63
2.2. Zina, Kazf, Fuhuş ve İçki İçmek Suçlarına Dair Hukukî Düzenlemeler 67
2.2.1. Zina 67
2.2.1.1. Fiilin Tanımı 67
2.2.1.2. Aleniyet Unsuru 70
2.2.1.3. Osmanlı Fetva Literatüründe Zina 74
2.2.2. Fuhuş 81
2.2.2.1. Fiilin Tanımı 81
2.2.2.2. Osmanlı Fetva Mecmualarında Fuhuş Kavramı 88
2.2.3. Zina İftirası (Kazf) ve Hakaret 96
2.2.3.1. Fiilin Tanımı 96
2.2.3.2. Osmanlı Fetva Literatüründe Kazf ve Hakaret 99
2.2.4. İçki İçmek (Şürb–i Hamr) ve Nâmahrem ile Birlikte Oturmak 106
2.2.4.1. Fiilin Tanımı 106
2.2.4.2. Osmanlı Fetva Mecmualarında İçki İçmek ve Ahlâka Aykırı Buluşmalar 110 2.3.
17. Yüzyıl Osmanlı Uygulamasından Örnekler 115
2.3.1. Zina ve Zina İftirası 115
2.3.1.1. Zinanın Kayıt Altına Alınması 117
2.3.1.2. Zina Sonrası Evlenme ve Boşanma 124
2.3.1.3. Zina ve “Namus Cinayeti” 133
2.3.1.4. Kazf ve Hakaret 136
2.3.2. Fuhuş ile Suçlanan Kadınlar 141
2.3.2.1. Fahişelik Yapan Kadınlar 142
2.3.2.2. Pezevenklik Eden Kadınlar 152
2.3.2.3. Tövbekarlık, Pişmanlık ve İkametgâh Değişikliği 156
2.3.3. Nâmahrem ile Toplanma ve İçki İçme 161
2.3.3.1. Aile Arasında Gerçekleşen Suçlamalar 163
2.3.3.2. Mahalle Sâkinlerinin Şikâyetleri ve İhraç Talepleri 176
2.3.3.3. Ehl–i Örften Gelen Talepler 182
2.4. Sonuç 192
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM HIRSIZLIK VE YOL KESME
3.1. Giriş 197
3.2. Hırsızlık Suçu İşleyen Kadınlar 199
3.2.1. Hırsızlık Kavramı 199
3.2.2. Osmanlı Kanunnâme ve Fetvalarında Hırsızlık Suçu İşleyen Kadınlar 203
3.2.3. Ayntab ve Kayseri Mahkemelerinde Kadın Hırsızlar 219
3.2.3.1. Korunaklı Mekânda Hırsızlık Yapan Kadınlar 220
3.2.3.2. Hane Mensubu Kadınların Hırsızlarla İşbirliği 234
3.2.3.3. Kamusal Alanda Hırsızlık Yapan Kadınlar 241
3.3. Yol Kesme (Kat‘–i Tarîk) ve Eşkıyalık 246
3.3.1. Eşkıyalık Kavramı 246
3.3.2. Kadınların Suç Aletlerine Erişimi 250
3.3.3. Osmanlı İmparatorluğu’nda Fetva Mecmualarında Kat‘–i Tarîk Suçuna Karışan Kadınlar 259
3.3.4. Uygulamada Kadın Haydut, Gâsıbe ve Mütegallibe 265
3.3.4.1. Ayntab’da Gasp ve El Koyma Suçlamaları 266
3.3.4.2. Kayseri’de Abaza Mehmed Paşa İsyanı ve Kadınların Ehl–i Örf ile İmtihanı 270
3.3.4.3. Çeşitli Kaynaklarda “Mütegallibe”yle Bağlantısı Olan Kadınlar 272
3.4. Sonuç 278
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM KISAS VE DİYET GEREKTİREN SUÇLARDA KADIN FAİLLER
4.1. Giriş 281
4.2. İslam Hukuku’nda Cinayet ve Müessir Fiiller 283
4.2.1. Kısas ve Diyet Kavramları 284
4.2.2. Iskat–ı Cenin 290
4.3. Kadınların Cinayet ve Müessir Fiil Failliği 294
4.4. Muhaddere Kavramının Ceza Hukukuna Etkisi 303
4.5. Osmanlı Fetva Mecmualarında Kadınların Cinayet ve Yaralama Faili Olmaları 311
4.5.1. Öldürme ve Yaralama 312
4.5.1.1. Ceza Sorumluluğunun Ortadan Kalkması: Meşru Müdafaa 313
4.5.1.2. Zehirleme Vakaları 316
4.5.1.3. Amden Katl ve Şibh–i Amd 318
4.5.1.4. Darp ve Yaralama Vakaları 323
4.5.1.5. Dolaylı Sorumluluk Tipleri 327
4.5.2. Iskat–ı Cenin ve Çocuk Cinayetleri 331
4.5.2.1. Iskat–ı Cenin 331
4.5.2.2. Çocuk Ölümleri 339
4.6. Ayntab ve Kayseri’de Kadınların Cinayet Faili Olmaları 345
4.6.1. Eğitim ve Dayak 345
4.6.2. Ev Kazalarında Ebeveynlerin Rolü 351
4.7. Ayntab ve Kayseri’de Kadınların Kavgaya Karışması ve Müessir Fiiller 363
4.7.1. Kadınların Erkekleri Darp Ettiği Vakalar 364
4.7.2. Kadınların Kavgaları 369
4.8. Sonuç 376 SONUÇ 379
KAYNAKÇA 385